Oqıw 3 kl

Asxana betten shıqqan balıq

quwırdaqtıń

iyisi murındı

jarıp baratır.

— Balıqtı kim ákeldi, apa? — dedi

Barlıqbay ayaq

kiyimlerin sheshpesten.

—

Jańa qaladan qonaqlar

kelip edi,

solar

quwırıp

jedi, — d , — d , — dedi a i anası.

—

Olardıń quwırǵanı «Maqpal kól»diń

balıqları

emes

pe e e

eken, a , apa?

Barlıqbay

endi

olardan

gúmanlana basladı. Biraq,

jınayattıń ústinen shıqpaǵan

soń,

birewge

jala

jabıw

qıyın e n

edi.

Erteńine «Maqpal kól»de júz bergen waqıyanı ol klass

jetekshisine

xabarladı.

—

Biz

bunday

islerdi

keleshekte

boldırmaw

ushın,

onıń a ń aldın a n alıwımız k z kerek, — d , — d , — dedi s i sonda o a ol.

Endi

olar

ózlerin

sergek

sezip,

mashina

dawısı

esitilse

sol tá l tárepke

j e juwırar

e r

edi.

...Qápelimde

kuzovı

brezent penen

jabılǵan

mashina

kól boyına kelip

toqtadı. Olardı «Kók gúzetshiler»

toparınıń aǵzaları

pishenliktiń

arasında

álleqashan

kútip t p

turǵan

e n

edi.

ónetuǵının isleyik!

Biymezgil kelgen «balıqshılar»dıń

gápi

balalardıń

qulaǵına t a

tal-tal e l esitilip

t p turdı.

— Yaqshı, —

dep

ústine

sarı

brezent

kiyim

kiygen

kisi

endi

kuzovqa

asıla bergeni, Barlıqbay ornınan ushıp

turdı da, heshkimniń

gápin

tıńlamastan

mashinaǵa

qaray

juwırıp ketti. Ol

sarı kiyimli kisiniń

qasına bara sala:

—

Ket,

ketiń

bul mannan! Balıqlardı búytip nabıt

etiwge h e haqıńız j z joq! — d !

— d ! — dep a p atır.

Ol k l kisi

b i buǵan b n

burılıp q p

qaradı:

— Haw, mınaw

seniń dayıńnıń balası emes pe?! —

dedi

o i

ol i l

ishten b n bir

ná r

nárselerdi

a i alıp b p

berip a p atırǵan

k n kisige.

Barlıqbay bul ret

anasınıń

«alıs

jiyenimiz»

dep

aytqan

adamın

dá n

dárhal t l

tanıdı.

«Kók

g k

gúzetshiler»

j » jetekshisine

a e

aytaman.

—

«Kók

gúzetshiler»

deyseń

be,

jetekshisi deyseń be,

ol birewlerińniń balıqta

ne

jumısı bar?!

—

dedi dawısı

darıldaǵan birew.

— Jumısı bar, sebebi

bul

jerdegi

balıqlardı

ósirip

atırǵan bizler.

Sonıń arasında balalar menen birge «Kók gúzetshiler»

jetekshisi

de

bul

jerge

jetip keldi.

Kúni

menen

bulardı

asxanada

edi. Bul kúni pisirilgen balıqtan olardıń

ekewi

de

dám

tatqan

joq.

Ákesiniń

jiyenine

ashıwlanıp erte

jatıp qaldı.

—

Bir

jeriń awırıp

tur ma, nege úndemeyseń?! — dep

ákesi

k i

kishkentay

b y balasınıń b ń basınan s n

sıypadı.

Raxman

sonda da

«illá» dep awzın ashpadı. Barlıqbay

da

únsiz

edi.

Ákesi

balaların

qáytip

jubatarın

bilmey

tutlıqtı.

kól»diń balıqların saqlap

qalıwǵa belsene qatnasqanı

ushın Raxman menen

Barlıqbayǵa

lagerge

mutlay

jollama b a

berilgenin a n

ayttı.

Keshte

jumıstan kelgen aǵası bunı esitip jiyeniniń

jaqpas i s isine b e

burınǵıdan d n

da b a beter q r qısınıp q p

qaldı.

Alpısbay

Sultanov

1.

«Kók gúzetshiler» toparı qanday

jumıslar

isledi?

2.

Ne ushın Barlıqbay

inisin

ertip

kól betke

qaray juwırdı?

3.

Kól bette qanday awhaldı kórdi?

4.

Klass

jetekshisi

neni

shólkemlestirdi?

5.

Balalarǵa

ne

ushın

lagerge

biypul

jollama

1.

Úmiydanıń aǵası

qaladan ne satıp aldı?

2.

Tawıqlar qalay úyrendi?

3.

Ne

ushın

tawıqlar Úmiydanı

jaqsı

kóredi?

4.

Úy quslarınıń

atların dápterlerińizge jazıp

keliń.

Suq

qollı

balalar

Elmurat

atanıń

húrmetli

demalısqa

shıqqanına

eki-úsh

aydıń júzi

bolıp

qaldı.

Ol

húrmetli

kemleriniń

birinde gerbish

óriwshi

bolıp

islegen

edi. Jasınan miynetke shınıǵıp óskenlikten be,

ele

tándar. Qarıw-kúshi anaw-mınaw

jigitten

kem

emes.

Qıbır-sıbır úydiń xojalıq jumıslarına aralasadı. Ol

arbakesh bolıwdı qáledi. Bazardan

bir

eshek

hám

arba satıp aldı. Bul

oǵan

úlken

«ermek»

boldı.

Arbaǵa mashinanıń

dóńgelegi

ornatılǵan.

Asfalt

jolda jeńil aylanadı.

Elmurat

ata eshegin arbaǵa

jegip,

altaqtasına

minip

otırsa tuǵırǵa

qonǵan

búrkitke

megzeydi.

Qolındaǵı qamshısın sál kóterse boldı,

eshegi

jol

menen arbanı tartıp alǵa talpınadı.

Elmurat atanıń úyinde bala-shaǵası

qatıǵın,

sútin

iship

otırǵan

buzawlı

qońır

sıyırı

bar. Olarǵa

ot-

Ol

búgin

de

bazardan

bir

talay

qawın-ǵarbız

satıp aldı hám

olardı arbasına júkledi. Kóshe

menen

úyine

qayttı.

Bul

ret júgi awırlaw

bolǵanlıqtan arbaǵa minbedi.

Eshektiń

júwenin

qolına uslap jetelep kete berdi. Esheyinde

úyinde

qalatuǵın

Bóribasar

da

usı

saparı

arbaǵa

erip

shıqqan edi.

Miyzan ayınıń

bası. Sabaǵı pitip

mektepten

kiyatırǵan eki

bala

jol

shetinde

tap

boldı.

Olar tap-taza mektep formasında

edi. Jawırnına

sumkasın tańıp

alǵan. Shaması, tórtinshi ya

besinshi klasta oqısa kerek.

Olardıń

kózi

Elmurat

atanıń

arbasındaǵı qawın-

ǵarbızǵa tústi.

Balalardıń óz nápsine kúshi

jetpedi. Ǵarbızdı jegisi

kelip,

awzınıń

suwı

qurıdı.

Balalar arbaǵa jaqınlawǵa izinde erip kiyatırǵan

Bóribasardan qorqtı. Birewi

jol

shetinen

asıqtıń

qaramınday jıltır

kók

tas

alıp iytke ılaqtırdı.

Tas

tiygen

soń

iyt

qańsılawı

menen

iyesine

kelip

tıǵıldı. Dúzdiń atı

dúz ǵoy. Úydiń qası bolǵanda

ma,

iyt

bulardı

qaptalına da jolatpas edi. Sonıń

arasında balalardıń

birewi arbanıń artına

jaqınlap

bardı

da,

ǵarbızdıń

birewin

ala

qashtı.

Ekinshisi

de domalaq

ala

ǵarbızdı ala

bergende

Elmurat ata

izine

jalt

qaradı.

Ol

ashıwı

menen:

— Ha, bala! Tasla ǵarbızdı! — dep

qattıraq

ayttı

da,

júwendi

tartıp,

eshekti

irkti.

Elmurat

atanıń ashıwlı

dawısınan

albırap qaldı

ma, ǵarbız

sońǵı balanıń qolınan asfaltqa túsip

qaq bólindi.

Elmurat ata eshektiń júwenin jıynap,

altaqtaǵa

ildirdi

de

arbanıń artına

burıldı.

Bul

bala

da

dáslepki

balanıń izinen qashtı. Demniń arasında

balalar

kósheniń

kesispesindegi

biyik

jaydan

aylanıp

kózden ǵayıp boldı. Elmurat

ata

bul

suq

qollı balalardıń sońınan

ashıwlı bir

zaman

qarap

turdı.

Jol

ústinde

qaq

bólinip

atırǵan

ala ǵarbızdı

jıynap,

arbasına saldı. Qaq bólingen

ala ǵarbızdıń

túri

jańa

soyılǵan

mal

góshindey qıp-qızıl

eken.

— Shúw! — dep eshektiń júwenin qozǵadı. Ol

«kórgensizler!»

—

dep

gúbirlendi ishinen.

Xalmurat

Saparov

1.

Elmurat ata bazardan ne alıp

kiyatır

edi?

2.

Balalar ǵarbızlardı qalay urladı?

3.

Olardıń

bul

isi

durıs

pa?

4.

Sizińshe, Elmurat ata ózin qalay sezdi?

5.

«Kórgensizler»

degen

sózdiń

mánisin

muǵal-

limnen

sorap

alıń.

6.

Gúrrińdi tásirli

etip oqıń.

Gúlnara

Nurlepesova

1.

Qosıqta

kimler

maqtanısh etiledi?

2.

Aǵalardıń

isin

kimler dawam etiwi

múmkin?

Hadallıq

—

Apa,

maǵan bir jolawshı hayal súyinshige

bir

bólek

pechenie

hám mıń

som

aqsha

berdi,

—

dep

Quwat daladan

ishke

quwanıp

haplıǵıp

kirdi.

—

Ol

hayal maǵan: — Uzaq jasa, balam! Seni

hadallıqqa

tárbiyalaǵan

ata-anańa

raxmet!

—

dep

ayttı.

Úyinde

kóylekke sádep taǵıp otırǵan Uljan apa

balası

Quwattıń mına

aytqan

sózine

hayran

qaldı.

—

Ol

hayal saǵan súyinshini

ne ushın berdi?

Bul

qalay

boldı? Aytıp ber, balam? —

dedi

Uljan

apa perzentiniń quwanıshına ortaq bolıp.

Quwat

anasına bolǵan waqıyanı bayanladı:

—

Bándirgige jaqınlay bergenimde avtobus

kelip

toqtadı. Avtobusta jolawshılar tolı eken.

Bándirginiń

otırǵıshında

otırǵan úsh-tórt

jolawshı

hayal

ǵabır-ǵubır

asıǵıp

avtobusqa mindi

de

ketti.

Otırǵıshta olardıń

«semiz»

sumkası umıt

qalıp qoydı. Men bul sumkanıń jańaǵı jolawshı

hayallardiki

ekenin bildim. Umıt

qalǵan sumkası

yadına

túsip, olar qaytıp aylanıp

keler

degen

oy

menen

sumkanı qarawıllap

otıra

berdim.