- •Дзяржавы на терыторыі Беларусі ў IX-XII стст. Грамадскі і палітычны лад. Службовыя асобы.
- •Права старажытных беларуских дзяржаў і яго асноўныя рысы. Адлюстраванне звычаёвага права ў пісаным заканадаўстве.
- •Міжнародныя пагадненні і васальныя дагаворы – крыніцы старажытнага беларускага права.
- •Утварэнне вкл. Фарміраванне тэрыторыі дзяржавы. Адміністрацыйна-тэрытарыяльнае уладкаванне ў XIII-XVI стст.
- •Дзяржаўны лад вкл ў XII-XVI стст. Вышэйшыя органы дзяржаўнай улады. Службовыя асобы цэнтральнай адміністрацыі.
- •Мясцовыя органы дзяржаўнай улады ў Беларусі ў XII-XVI стст.
- •Органы кіравання ў гарадах Беларусі ў XII-XVI стс. Магдэбургскае права ў гарадах Беларусі.
- •Клас феадалаў і саслоўе шляхты ў Беларусі ў XIV-XVII стст.
- •Крэўская ўнія вкл з Польшчай. Востраўскае пагадненне (гісторыка-прававая характарыстыка: прычыны заключэння, сутнасць, значэнне, наступствы).
- •Віленска-Радамская і Гарадзельская ўніі (гісторыка-прававая характарыстыка).
- •Прававое і сацыяльнае становішча сялян Беларусі. Змены ў прававым і сацыяльным становішчы сялян на працягу xvі-xvіii стст.
- •Прававое і сацыяльнае становішча гараджан Беларусі ў XIV-xviіi стст.
- •Люблінская ўнія (гісторыка-прававая характарыстыка).
- •Абласныя граматы: прычыны прыняцця, змест і значэнне.
- •Валасныя граматы: прычыны прыняцця, змест і значэнне.
- •Граматы беларускім гарадам на Магдэбургскае права (сутнасць, змест, значэнне). Крыніцы Магдэбургскага права.
- •Судзебнік Казіміра 1468 г.: крыніцы, структура, змест.
- •Статут вкл 1529 г.: крыніцы, структура, змест, значэнне
- •Статут вкл 1566 г.: прычыны распрацоўкі, важнейшыя палажэнні і асноўныя змены ў параўнанні з Статутам 1529 г.
- •Статут вкл 1588 г.: распрацоўка, прыняцце, новыя нрмы і важнейшыя палажэнні, значэнне.
- •Развіццё крымінальнага права вкл ў 15-16 стст.
- •Агульная характарыстыка грамадзянскага права вкл.
- •Асноўныя палажэнні працэсуальнага права вкл 15-17 стст.
- •Цэнтральныя судовыя установы ў вкл. Галоуны суд. (Трыбунал).
- •Замкавыя (гродскія) суды ў Беларусі.
- •Мясцовыя суды для шляхты: склад, кампетэнцыя, значэнне.
- •Суды для сялян Беларусі.
- •Дзяржаўны лад Рэчы Паспалітай. Сойн і яго дзейнасць.
- •Дзяржаўна-прававое становішча вкл ў складзе Рэчы Паспалітай.
- •Спробы правядзення рэформаў у Рэчы Паспалітай у другой палавіне 18 ст. Першы падзел Рэчы Паспалітай ў святле міжнароднага права.
- •Чатырохгадовы сойм Рэчы Паспалітай і яго заканадаўчыя акты. Канстытуцыя Рэчы Паспалітай 1791 г.
- •Таргавіцкая канфедэрацыя. Другі падзел Рэчы Паспалітай.
- •Пастанаўленне 1794 г. І трэці падзел Рэчы Паспалітай. Прычыны распаду Рэчы Паспалітай.
- •Сістэматызацыя права Беларусі ў першай палавіне 19 ст. Праект Зводу мясцовых законаў заходніх губерняў.
- •Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Беларусі ў канцы 18- пачатку 19 стст. Органы ўлады, мясцовага кіравання і суда.
- •Судовыя рэформы 1864 г. І асаблівасці яе правядзення у Беларусі.
- •Земская рэформа 1864 г. І асаблівасці яе правядзення ў Беларусі.
- •Беларусь у пачатку 20 ст. Дзейнасць беларускіх нацыянальных арганізацый. Лютаўская рэвалюцыя ў Рассіі і яе значэнне для Беларусі.
- •Спробы ажыццяўлення “права нацый на самавызначэнне” ў Беларусі. Усебеларускі з’езд (кангрэс) 1917 г.
- •Брэст-Літоўскі мірны дагавор. Абвяшчэнне Беларускай Народнай Рэспублікі. Устаўныя граматы.
- •Першая Канстытуцыя Беларускай сср.
- •Літойска-Беларуская сср: утварэнне, дзейнасць, ліквідацыя.
- •Канстытуцыя Беларускай сср 1927 г. (прычыны прыняцця, змест). Вышэйшыя і мясцовыя органы ўлады.
- •Канстытуцыя Беларускай сср 1937 г.: прычыны прыняцця, агульная характарыстыка. Змены ў сістэме і кампетенцыі органаў дзяржаўнай улады.
- •Савецкая дзяржава і права ў перыяд Вялікай Айчыннай вайны. Нямецкі акупацыйны рэжым у Беларусі. Партызанскі рух.
- •Беларуская дзяржава і права ў пасляваенны перыяд. Змены ў дзяржаўным апараце. Пашырэнне правоў рэспублікі ў канцы 50-х – пачатку 60-х гг. Хх ст.
Першы з’езд Кампартыі Беларусі. Дзяржаўна-прававое значэнне яго пастаноў. Вызначэнне тэррыторыі Беларускай Савецкай Рэспублікі.
Першы урад Беларускай ССР і яго Маніфест.
Першы з’езд Саветаў Беларусі. Дэкларацыі з’езда.
Першая Канстытуцыя Беларускай сср.
В феврале 1919 г. на 1 Всебелорусском съезде Советов была принята Конституция ССРБ и избран Центральный исполнительный комитет (ЦИК) ССРБ. Конституция включала в свой состав «Декларацию прав трудового и эксплуатируемого народа» и 3 раздела. Конституция ССРБ провозглашала и декларировала следующие:
- ССРБ провозглашалась республикой Советов рабочих, крестьянских, батрацких и красноармейских депутатов;
- целью государства провозглашалось установление диктатуры пролетариата, подавление сопротивления свергнутых классов, уничтожение эксплуатации человека человеком, построение социализма;
- отменялась частная собственность на землю и прочие средства производства;
- закреплялись равные права и обязанности граждан;
- провозглашались демократические свободы – совести, слова, собраний, митингов, шествий, союзов;
- гражданам других государств, подвергнутых политическому и религиозному преследованию, давались права убежища;
- труд признавался обязанностью всех граждан;
- вводилась всеобщая воинская обязанность.
Літойска-Беларуская сср: утварэнне, дзейнасць, ліквідацыя.
В связи с продвижением польских войск в ходе советско-польских войн московское правительство РСФСР в декабре 1919 предложило объединить Литовскую и Белорусскую ССР в единое государственное образование – Социалистическую Советскую Республику Литвы и Беларуси (ЛитБел). В её состав вошли Минская и Виленская губернии; столица – Вильно. Был разработан проект Конституции ЛитБел. Во главе ЛитБел стояли следующие органы: СНК в составе 16 народных комиссариатов (наркоматов); ЦИК.
Аднаўленне Беларускай ССР у 1920 г. Дэкларацыя аб незалежнасці ССРБ.
Другі з’езд Саветаў Беларускай ССР. Дапаўненні да Канстытуцыі БССР.
Дзяржаўна-прававыя адносіны БССР з РСФСР і іншымі савецкімі рэспублікамі. Дагаворы паміж БССР і РСФСР. Рыжскі мірны дагавор.
Утварэнне дзяржаўнага апарата ў БССР у 1921-1922 гг. Уваход БССР у склад СССР.
Палітыка нацыянальна-буржуазнага будаўніцтва ў БССР.
Вяртанне ў склад БССР усходніх раёнаў Беларусі.
Судовыя органы Беларусі ў 1920-1930-я гг.
Крымінальнае і крымінальна-працэссуальнае права Беларскай ССР у 1920-1930-я гг.
Грамадзянскае і грамадзянска-працэсуальнае права Беларускай ССР у 1920-1930-я гг.
Канстытуцыя Беларускай сср 1927 г. (прычыны прыняцця, змест). Вышэйшыя і мясцовыя органы ўлады.
В связи с образованием СССР было решено в 1924 г. начать работу по созданию новой Конституции БССР. К 1927 работа была завершена и после внесения поправок проект Конституции был принят 8 Всебелорусским съездом Советов. Конституция 1927 г. состояла из 13 глав и 76 статей. Та объявлялось, что она базируется на основных положениях «Декларации прав трудового и эксплуатируемого народа», «Манифест Временного рабоче-крестьянского Советского правительства», Конституции БССР 1919 г., «Декларации о провозглашении независимости ССРБ». В Конституции говорилось:
- БССР провозглашалась государством диктатуры пролетариата, в котором вся власть принадлежит Советам;
- закреплялось вхождение БССР в СССР с правом свободного выхода;
- определялись суверенные права БССР в составе Советского Союза: самостоятельно принимать свою Конституцию, вносить в неё изменения, создавать органы государственной власти;
- подтверждался социалистический характер БССР и принадлежность земель, лесов, вод, промышленности и транспортной системы в государственной собственности;
- признавались основные права личности и гражданина;
- подтверждалось право свободно общаться на родном языке и возможность его преподавания в школах;;
- провозглашалось равенство белорусского, еврейского, польского и русского языков (у белорусского оставался приоритет в международных отношениях и в государственном делопроизводстве);
- впервые закреплялись система местных органов власти, нормы избирательного права (права избирателей признавались лишь за «трудящимися»);
- впервые в качестве столицы официально определён Минск.
Система высших органов власти по Конституции 1927 г. в целом оставалась прежней. Правительственным органом общего руководства признавался СНК, состоявший из народных комиссариатов. Предусматривались следующие типы наркомов:
- союзные (по иностранным делам, по военным и морским делам, путей сообщения, почт и телеграфов; на заседаниях СНК БССР присутствовали их уполномоченные);
- союзно-республиканские (Высший Совет Народного Хозяйства, торговли, продовольствия, труда, финансов, рабоче-крестьянской инспекции);
- республиканские (земледелия, внутренних дел, юстиции, просвещения, здравоохранения, социального обеспечения, Центральное статистическое управление, Государственное политическое управление).
