31. Ревмато. Артрит. Этио. Пато. Жіктелуі

РА көбінесе шеттік буындардың симметриялы эрозиялық диструкциялық зақымдануына және буыннан тыс бұзылыстарға әкелетін дәнекер тінінің жүйелі ауруы.

Этиологиясы. Толығымен анықталмаған. Себепші факторлар:

1. Ген ерекшеліктері. РА шалдыққандардың туыстарында осы дерт 4 есе жиі кездеседі.

2. Инфекциялық агенттер. Ретро вирус, герпес, қызамық вирусына, цитомегало вирусқа әсіресе Эпстайн- Барр вирусына көп мән беріледі

Патогенез,

Вирус және өзге этиологиялық факторлар, иммундық жүйенің ген кемістігінен болатын бұзылыс----- синовиялық қабықтың зақымдалуы--------- ревматоидты фактор түзілуі-------- иммунды комплекстердің түзілуі------- синовиялық қабықта кейбір тіндер мен ағзалардың иммундық қабынудың дамуы------- шеміршек пен сүйектің деструкциясы, синовит, висцерит-----аурудың клиникалық белгілері.

Жіктелуі

---Клиникалық-анатомиялық сипаттамасы бойынша;

1. РА: полиартрит, олигоартрит. Моноартрит

2. РА жүйелі көріністерімен

3. Остеартрозмен ревматизммен жұптасқан РА

4. ювенильді артрит

----Иммунологиялық сипатт бойынша

1. серопозитивті

2. серонегативті

-----Барысы бойынша

1 тез өрістейтін

2 баяу өріс

3 өрістігі байқалмайтын

----- Белсенділігі бойынша

1 Минимальды

2 орташа

3 биік

-----Рентген бойынша

1 Буын сүйегінің остеопарозы

2 Остеопароз+ буын жігінің тарылуы, сүйектің бірлі жарым ойықтары

3. Остеопароз+буын жігінің тарылуы, сүйектің көптеген ойықтары

4. 3 сатысындағы өзгерістер + анкилоздар

------ Қимыл тірек жүйесінің функциялық шамасыздығы.

1. жоқ

2. кәсіптік жұмыс жарамдылығы сақталған

3. жұмыс жарамдылығы жойылған

4. өзіні өзі күту мүмкіндігі жойылған

32.Артериялық гипертензимя синдромы бойынша ажыратпалы диагноз. Артериялық гипертензия.Кон ауруы. Феохромоцитома. Иценко-кушинг синдромы.

Артериялық гипертонияның басты белгісі қан қысымының көтерілуі. Систолалық қысым 140тан, диастолалық қысым 90нан жоғары болады 2 аптада 2-3рет өлшегенде. Цероброваскулярлық синдром бас айналуы, бас ауруы(шүйде, төбе, желке тұсы), құлақтың шуылдауы, есте сақтау қабілетінің төмендеуі. Жүректік синдром стенокардия ұстамалары, кардиалгия, ырғақ бұзылысы, сол қарыншаның гипертрофиясы, шамасыздығы. Сонымен қатар астенизацияға тән белгілер: қатты шуды, дыбысты, жарқырыған жарықты жақтырмау, анда санда мұрын қанауы мүмкін. Субъективті белгілері: қолқада 2ші тон акценті, сол жақ қарынша гипертрофиясы, әр түрлі аритмиялар, 1тон әлсіреуі, кейде патологиялық 3 тон естілуі, жүрек ұшында систолалық шу. Біріншілік артериялық гипертензия артериялық гипертензияға қатысты ағзалардың зақымдануына қатыссыз дамиды. Оған алып келеті себептер тұқым қуалауға бейімділік, нервілік-психикалық жарақаттар( эмоциялық стресстер), кәсіптік зияндылықтар, тұзды тағамға әуесқойлық, диэнцефальдік-гипоталамустық құрылымдардың егде жастағыэндокриндік өзгерістік салдарынан қайта құрылуы(климакс), зиянды әдеттер, бас миының жарақаттары, семіздік.Феохромоцитома-кризді ағымды, клиникасы қатерлі, артериялық гипертензиямен көрінетін, катехоламиндер бөліп шығаратын экстраадренальды, хромаффинды тіннің немесе бүйрек үсті затының ісігі. Көрінісі: артериялық гипертензия тұрақты болады, бірақ жиі кризді сипатта болады ж/е кенеттен жоғарлайды, бұл кезде АҚ өте жоғары болады (систолалық қысым 250мм.сб). жалпы симптомдар:тершеңдік, қызу сезімі, лоқсу, іш қату. Неврологиялық көріністер: бастың ауруы, парестезия, көру қабілетінің бұзылуы, жиі ұстамалар, психомоторлы қозғыштықпен сипатталатын паникалық шабуыл. Сынамалардың оң болуы: Гистаминді сынама-гистаминді 0,5мл дозада 0,9% натрий хлор ерітіндісімен көк тамырға енгізеді, алғашқы 4 минутта АҚ жоғарлайды. Бүйректі пальпациялағанда АҚ күрт жоғарлайды. Альфа-адреноблакатор сынамасы- 1 мл ді 1%трпафен немесе 5мг фентоламин ерітіндісін көк тамрға енгізгенде артериялық қысым 5 мин ішінде төмендейді. УДЗ да пневмосупраренальды R-да, КТ да бүйрек үсті безінің ұлғаюы болады. Қанда: адреналин, норадреналин, несепте ж/е қанда ванилин-миндальды қышқыл жоғарлайды. Диагностикасында: қан сарысуында катехоламиндердің аралық өнімі метанифринді анықтайды.Кон ауруы-ағзада альдостерон мөлшерінің артық болуымен сипатталатын сырқат. Бұған әкелетін себеп альдостерон өндіруші аденома. Альдостерон артық өндірілуінен натрий ағзада ұсталып, калий жоғалады. Содан ағзада сұйықтық жиналып АГ дамиды. Негізгі белгілері: бұлшықет әлсіздігі ж/е нерв-бұлшықет бұзылысы(парестезия, құрысу, өтпелі пара ж/е тетраплигиялар), поллиурия, никтурия, шөлдеу. Гипогликимиялық ацидоз. Гипокалиемия,гипонатриемия,верошперонмен сынама жасағанда қандағы калийдің жоғарлауы. Несеп реакциясының сілтілі болуы. Қан плазмасындағы рениннің төмендеуі, глюкозаға толеранттылық төмендейді, кейде қантты диабет. Супраренальді R-да, УДЗ да, рентгенотамографияда, радиоизотопта, сканирленгенде бүйрек үсті безінің ұлғаюы. Қанда ж/е несепте альдостерон мөлшерінің жоғарлауы.Кушинг синдромы-бұл котрикостероидтардың эндогенді гиперфункциясынан немесе оларды экзогенді ұзақ уақыт бойы қабылдағаннан туындайтын синдром. Негізгі белгілері: гиперандоидты семіздік, ай тәрізді бет-әлпет, майдың біркелкі таралмауы, терідегі қызғылт сриялар. Гипертрихоз, остеопороз. Терінің жұқаруы, бұлшықет әлсіздігі, шөлдеу, амонорея, полиурия. Глюкозаға толеранттылықтың төмендеуі. Қанда эритроцитоз, нейтрофильды лейкоцитоз, лимфопения. Қан сарысуында натрий ж/е хлор жоғарлауы. АКТГ ж/е кортизол деңгейінің бұзылыстары. Электролиттер өзгерісінен(гипокалиемия, гипернатриемия) АГ дамуына септігін тиігізеді. Клиникалық тұрғыдан ол жүрек ырғағының бұзылуымен, жүрекшелер фибрилльяциясы, экстросисталия, жиі науқастардың өлімне әкелетін жүрек жеткілсіздігінен көрінеді.

33. Гипотиреоздың диогностикалық критерийлері .

Спецификалық симптомдардың болмауы.

Депресия

Теринің құрғауы

Шашанаң артық түсуі

Гипохромды анемия

Перикартқа сұйықтықтың жиналуы

ТТГ жоғарылайды, Т4 төмендейді