- •1.Сөйлеу тілін тексеру принциптері
- •3.Сөйлеу мүшелерін тексеру тәсілдері, қойылатын талаптар
- •4. Сөйлеу тілі дамуы бұзылған баланы тексерудің нейропсихологиялық әдісі
- •6. Сөйлеу тілінің сенсомоторлы деңгейін тексеру
- •8. Сөйлеу тілін тексерудің бағдарлау кезеңіне сипаттама, міндеттері таппадымго кыздааар
- •11. Сөйлеу тілінің болжамдау кезеңіне сипаттама.
- •16. Мектеп жасындағы балалардың сөйлеу тілін тексерудің негізгі бағыттары
- •17. Фонематикалық қабылдауын тексеру әдістемесі, қойылатын талаптар
- •18. Дыбыс айтуын тексеру
- •19. Сөйлеу тілінің фонематикалық жағын тексеру
- •20. Артикуляциялық аппараттың құрылымын тексеру
- •22. Сөз қорын тексеру
- •23. Сөйлеу тілінің грамматикалық жағын тексеру
- •24. Сөйлем құрау дағдыларын тексеру
- •25. Сөзжасам дағдыларын тексеру
- •26. Сөзөзгерту дағдыларын тексеру
- •27. Байланыстырып сөйлеуін тексеру
- •28. Сөз түсінігін тексеру. 29. Сөйлеу тілін түсінуін тексеру тәсілдері, талаптар
- •30.Сөзге дыбыстық талдау жасауын тексеру
- •31. Сөйлеу тілінің шапшандығы және жатықтығын тексеру
- •32. Оқуын тексеру
- •33. Жазуын тексеру
- •34. Сөздік қорын тексеруге арналған сөздік материалдарды іріктеу қағидалары
- •36. Анамнез жинау
- •37. Танымдық процестерді тексеру әдістемелері
- •38) Сөздің буындық құрамын тексеру
- •39) Ұсақ моторикасын тексеру
- •40) Оқудың бұзылуын ерте анықтау әдістемесі
- •41) Еліктеу негізіндегі өзіндік сөйлеу тілін тексеру әдістемесі
- •42) Сөйлемейтін баланың логикалық ойлауын тексеру әдістемесі
- •43) Сөйлемейтін баланың зейінін тексеру әдістемелері
- •45 Диалогтық сөйлеу тілін тексеру әдістемелері
- •46 Монологтық сөйлеуін тексеру әдістемесі
- •47 Сөйлеу қабілетін тексеру әдістемесі (н.В.Микляева бойынша
- •48 Ойлау қабілетінің дамуын ерте диагностикалу. (е.А.Стребелева бойынша)
- •49 Балабақшадағы ересек тобындағы балалардың сөйлеу тілінің дамуын тексеру әдістемесі (в.В. Хвалова бойынша)
- •50 Сөйлеу тілі дамуы бұзылған баланы тексерудің нейропсихологиялық әдісі
- •51 Сөйлеу тілі мен ойлауды тексеру әдістемелері (о.Н. Усанова)
- •52 Сөйлеу тілін тексерудің психолингвистикалық әдістері ( а. Н. Гусев)
- •59.Сөйлеу тілін тексеру принциптері
- •62. Сөйлеу тілінің сенсомоторлы деңгейін тексерудің 2-3 тәсілін көрсетіңіз
- •63. Сөйлеу тілін тексерудің бағдарлау, диагностикалық кезеңдерінде қойылатын сұрақтар мысалы
- •64. Сөйлеу тілін тексерудің аналитикалық, болжамдау кезеңдерінде қойылатын сұрақтар мысалы
- •67. Байланыстырып сөйлеуін тексеруге арналған сұрақтар мысалы
- •68 Грамматикалық құрлысын тексеруге арналған сұрақтар
- •69 Сөзжасам дағдыларын тексеруге тапсырма
- •70 Сөзөзгерту дағдыларын тексеруге тапсырма
- •71 Кеңістікте бағдарлауына
- •72 Фонематикалық қабылдауын тексеруге тапсырма
- •74 Артикуляциялық аппаратты дамытуға тапсырма
- •75 Артикуляциялық аппараттың қозғалысын дамытуға 4 тапсырма
- •77 Сөйлем құрау дағдыларын тексеруге 3
- •78 Байланыстырып сөйлеуін тексеруге тапсырма
- •79 Сөз түсінігін тексеруге 3 тапсырма мысал
- •80 Сөйлеу тілін түсінуін дамытуға 3 тапсырма
- •81 Сөзге дыбыстық талдау жасауын дамытуға
- •82 Сөзге дыбыстық жинақтау жасауға тапсырма
- •84 Сөздің буындық құрамын тексеруге мысал келтіріңіз
- •84. Жазуды тексеруге тапсырма
- •85. Танымдық процестерді дамытуға әдістеме. Зейінін, есте сақтауын, логикалық ойлауын дамыту
- •Балалардың зейінін, есте сақтауын, логикалық ойлауын дамыту
- •86. Сөздің буындақ деңгейін дамытуға әдістеме.
- •87. Ұсақ моторикаға әдістеме.
- •1 Тапсырма
- •2 Тапсырма
- •3 Тапсырма
- •88. Белсенді еліктеп сөйлеу әрекетін дамыту
- •89. Сөйлемейтін баланың логикалық ойлауын дамыту.
- •90. Диалогтық және монологтық с.Т тексеруге мысал
87. Ұсақ моторикаға әдістеме.
1 Тапсырма
Қағазбен жұмыс.
Мақсаты: қолдың ұсақ моторикасын дамыту.
1) мыжу – қолдың күшін дамыту (содан соң «домалақ шарик» пайда болады, оны белгілі бір арақашықтьқта тұрған себетке лақтыруға болады);
2) жырту – қимылдың арақатыстығын білуін дамыту.
Сипаттамасы: екі қолдың саусақтарымен қағазды ұстап екі жаққа тартамыз. Пайда болған жолақтарды қорапқа салып, оларды қайтадан шашып «жаңбыр» жасаймыз.
Құрал жабдықтар: әр түрлі кез келген қағаздар.
Ескерту!
* балаға осы жаттығуды жасатарда міндетті түрде қағазды қай жерден алатыныңызды көрсетіңіз. Және өзіңіз әрдайым қағазды тек сол жерден алыңыз. Себебі бала кез келген көзге түскен қағаздарды, кітаптарды немесе сол сияқты қажет заттардың барлығын жыртуға болады деп ойлап қалуы мүмкін.
* Балаға ескі кітаптар мен журналдарды жыртуға бермеңіз. Себебі біз кез келген ойынмен баланың өмірге деген қатысын, көзқарасын тәрбиелейміз. Ал бұл мысал кітапқа деген бұрыс көзқарасын дамытады.
3) Домаланған шарик қағаздан аппликация жасау.
Сипаттамасы: қағазды мыжу, оны жолақтарға жырту, шыққан жолақтарды төртбұрыш жасап жырту, әр пайда болған төртбұрыш қағаздарды алақанымен дөңгелетіп шарик жасау, домалақ шариктермен белгілі бір нәрсенің бейнесін салу.
2 Тапсырма
Бөтелкені ұсақ заттармен толтыру.
Мақсаты: қолдың ұсақ мотрикасын дамыту.
Сипаттамасы: пластикалық бөтелкеге үрме бұршақ, тастар, шариктерді салу.
Құрал жабдықтар: пластикалық бөтелке, тастар, үрме бұршақ, шариктер.
Нұсқау: жаттығудың нәтижесі болу үшін балаға оны қалай дұрыс орындау керектігін көрсету керек:
Ұсақ заттарды уыстап немесе екі саусақпен ұстауды үйрету – затты қалай ұстау керектігін көрсетіңіз.
Бір қолмен бөтелкені ұстап, екінші қолмен бөлшектерді бір-бірден салуға үйрету. Ең бастысы балаға бөлшекті дұрыс және бір-бірден алуды үйрету!
Ең соңында бөтелкенің қақпағын жауып, сілкілеп шыққан дауысты естіртіңіз.
3 Тапсырма
Тұзды қамырмен жұмыс.
Қамырдың құрамы:
1 стақан ұн,
3/4 стақан тұз,
5 ас қасығынан өсімдік майы,
кішкене жылы су және сәл крахмал қосамыз.
Әр түрлі түс жасау үшін қамырға гуашь және қызылша немесе сәбіз шырынын қосуға болады.
Дайындау тәсілі:
Тұзды минимальді мөлшердегі суға саламыз, барлығын қосып, қамырды илейміз.
Қамырмен жаттығулар.
Мақсаты: қолдың ұсақ моторикасын дамыту.
Сипаттамасы:
Қамырды екі саусақпен кішкене үзіп-үзіп көз жасау.
Қамырдың үстін басу, ұру, алақанмен қамырды жайып, саусақтармен, алақанмен шұжық жасау.
Қамырға саусақтарының ізін жасау.
Қамырды басқа да ұсақ бөлшектермен араластырып түрлі заттар жасау (горох, үрме бұршақ, вермишель, кеспе).
Қамырдан сақина тәріздес дөңгелек жасап, оны жіпке тізуге болады.
88. Белсенді еліктеп сөйлеу әрекетін дамыту
Атау:
а) таныс адамдардың, туысқандардың аты;
ә) жолдастырының, қуыршақтардың аты;
2. Еліктеу:
а) жануарлардың дауысына, қоршаған ортадағы дыбыстарға;
ә) музыкалық аспаптардың дыбыстарына.
89. Сөйлемейтін баланың логикалық ойлауын дамыту.
Мағынасы бойынша ұқсас суреттерді есінде сақтау (жаңбыр –қолшатыр; қар- шана).
Ұсынылған бірнеше суреттер, заттар, ойыншықтардың (шар, доп, қылқалам; шапка, құлақшын, алма; алмұрт, банан, үстел) ішінен артығын тауып, атау.
Қораптың тесігіне сәйкес әр түрлі пішінді фигураларды іріктеу.
