1 3 6 Флюороз ауру кезінде жүргізілетін жалпы және жергілікті ем шаралар Жалпы емі

• Флюороз кезінде ремтерапия курсында кальций глицерофосфатын қабылдау мөлшері :

• 7-9 жаста — тәулігіне 0,5 г (30 күн);

• 10-13 жаста — тәулігіне 1,0 г (30 күн);

• 14-16 жаста — тәулігіне 1,5 г (30 күн).

Тістердің қатты тіндерінің минералдануы үшін қажетті, құрамында биологиялық белсенді заттары бар препараттар (антиоксиданттар, микроэлементтер), витаминдер (кламин, компливит, квадевит и др.) қосымша тағайындалады. Кламинді 30 күн бойы тамақ алдында 15 мин бұрын күніне 1 таблеткадан тағайындайды; компливит немесе квадевит —7—9 жастан күніне 1 дражеден, 10 жастан және одан жоғары— бір ай аралығында күніне 2 дражеден

Жергілікті емі

Е. В Боровекий 1978 бейорганикалық қышқылдардың ерітінділерімен пайдалануды ұсынған.

Құрғатылған сауыт бетіне тұз немесе фосфор қышқылының 20 – 30% ерітіндісі мен мақта анжы қойып 2-3 мин қойып кіруке түссізденге дейін өңдейді. Су мен шайып , кептіріп бетін 15-20 мин кальций глюканатын 10% ерітінді суланған мақта қояды.

1 3 7 Жедел серозды пульпиттің сүт тістердегі және тұрақты тістердің тубірлері толық дамымаған клиникалық көріністері. Диф. диагностикасы. Емі.

1 3 8 Жедел ірінді пульпиттің сүт тістердегі және тұрақты тістердің тубірлері толық дамымаған клиникалық көріністері. Диф. диагностикасы. Емі.

1 3 9 Созылмалы фиброзды пульпиттің сүт тістердегі және тұрақты тістердің тубірлері толық дамымаған клиникалық көріністері. Диф. диагностикасы. Емі.

1 3 10 Созылмалы гангренозды пульпиттің сүт тістердегі және тұрақты тістердің тубірлері толық дамымаған клиникалық көріністері. Диф. диагностикасы. Емі.

1 3 11 Созылмалы гипертрофиялық пульпиттің сүт тістердегі және тұрақты тістердің тубірлері толық дамымаған клиникалық көріністері. Диф. диагностикасы. Емі. Ұлпаның созылмалы өсе қабынуы көбінесе балалар мен жас адамдарда кездеседі. Тісі сырқат адам тісінің ас шайнағанда ауыратынына , қанайтыныта және ішінен жабайы ет өсіп келе жатқанына шағымданады.

Қарап тексергенде сырқат тісте үлкен тіс жегі қуысы анықталады.Қуыста әр түрлі деңгейде шикі ет түсті саңырауқұлақ басына ұқсаған жұмсақ құрылым орналасады. Сауыт ұлпасынан дамыған жас грануляциялық тін және аздап қозғалмалы болады, консистенциясы бірде жұмсақ келеті, тығыздығы әртүрлі деңгейде қанағыштығы байқалады.

Рентгенде тексеру кезінде периодонтта аса көп өзгеріс байқалмайды.

Мұндай өскен тіндерді кесіп немесе жұлып күйдіріп алады. Қалғанын басқа пульпиттегідей емдейді.

1 3 12 Балаларда пульпитті емдеу барысында биологиялық әдістің ерекшелігі. Биологиялық әдіс бір қабылдауда немесе екі үш қабылдауда жүреді. Бір қабылдауда бұл әдіспен көбінесе ұлпаны кездейсоқ ашылуы кезінде емделеді. Бұл кезде қуытың табанына емдік төсем ретінде одонтотроптық қойыртпақтар( life , Dycel, кальмецин, цинк-эвгенол қойыртпақтары) төселіп аралық төсемнен жабылған соң тұрақты пломба қойылады.

Екі қабылдауда бұл әдіспен ұлпа қабылдауы емделеді.

Бірінші қабылдауда ұлпадағы қабыну үрдісін тежеу үшін құрамында антибиотиктер, антисептиктер , ферменттер глюкокортикойдтар, анестетиктері бар күрделі емдік төсемдер қуыс табанына қойылып уақытша пломбамен жабылады.

Әртүрлі ғалымдар ұсынған емдік қойыртпақтардың құрамындағы төмендегідей

1. Иванов В. С Лейбуру Э.Э үсынған.

Колимицин 100 000 ЕД

Гидрокортизон 0.01-0.5 немесе преднизолон 0.005

Ақ топырақ 0.5

Шабдалы май керегінше

2. Эргешов ұсынған

Колимицин 100 000 Ед

Триамицинолон 0.002

Гексакаин 0.1

Ақ топырақ 0.5

Эвгенол керегінше (қойыртпақ дайындау үшін )

3. Кириленко И.И ұсынған

Левомицитин 0,1

Химопсин 0,002

Норсульфазол 0,2

Натрий хлоридәнәі изотониялық ерітіндісі 2,0

Ақ топырақ керегінше қойыртпақ дайындау үшін

1 3 13 Балаларда пульпитті емдеу барысында хирургиялық әдістің ерекшелігі. Ұлпаны тірідей толық алу ідісі не витальды экстирпациялай әдісі.Ұлпаның жедел және созылмалы қабынулары кезінде толық не жартылай сақтап емдеу әдістерін жүргізу мүмкіндігі жоқ кезде түбір өзектері жақсы өтетін тістерде қолданылады.

Ұлпа қабынуын ұлпаны тірідей толық алу әдісімен (витальды хирургиялық әдіс емдеу кезеңдері)

Тісжегі қуысын түбір өзектеріне еркін енетіндей жағдай жасай отырып егеп тазалау.

-сауыт қуысын тесу және ашу

-сауыт ұлпасын алу ампатациялау

-өзек сағаларын кеқ ашу

Түбір ұлпачын алу экстирпациялау

-Түбір өзегінің ұзындығын анықтау оны түбір ұлпасын алудан бұрын немесе алу кезінде де анықтауға болады

-Түбір өзегін ұсақ аспаптармен және дәрілер ерітіндісімен өңдеу

-Түбір өзегін пломбалау

-Тіске пломба салу.

1 3 14 Балаларда ұлпа қабынуын витальді емдеу әдісінінің ерекшелігі. Витальды емдеу әдісінің 2 түрі бар:

Сауыт ұлпасын ампутация жасау арқылы емдеу

Түбір ұлпасын экстрапация жасау арқылы емдеу.Сауыт ұлпасын экскаватор немесе стерильді бор арқылы кесіп алып тастау ампутация делінсе,ал арналардағы тіс ұлпасын арнайы құралдармен ұлпажұлғышпен алып тастайтын болса,оны экстрапатция деп атаймыз.

Ұлпаны ампутациялық жолмен емдеу.

Биологиялық әдіске ұқсас болып келеді.Ол арна ұлпасын тірі күйінде сақтап қалады.

Ампутациялық жолмен мына ауруларды емдейміз ошақты ұлпа қабынуын,созылмалы фиброзы ұлпа қабынуын,талшықты созылмалы гипертрофиялық ұлпа қабынуын айтады.

Ұлпаны витальді ампутация әдісімен емдеудің ерекшелігі

1 келу

Ауыз қуысын антисептикалық ерітіндімен өңделеді

Инфекциялық жансыздандыру жасалады

Тіс жегі қуысын стерильді бормен ашып,кеңейтеді

Тіс жегі қуысынан шар тәрізді бормен некротмоия жасалады

Тіс жегі қуысын қалыптастырады

Стерильді 1шар тәрізді бормен тіс қуысы тесіледі,

Фуссуралы бормен тіс ұлпасының жоғарғы бөлігі толық алып тасталынады

Өткір экскаватормен тіс ұлпасының сауыт бөлігі кесіліп алып тасталынады

Шар тәрізді бормен арна бастауы кеңейтіледі

Өткір экскаватормен арна бастауындағы ұлпа кесілініп алынады

Арнадан қан ағуды дәрі дәрмектермен немесе диатерикоагуляция әдісімен тоқталынады

Жылы ауамен қуыс кептіріледі

Арна бастауына қабынуға қарсы әсер етуші сықпа қойылады

Уақытша пломба материалын дайындайды

2 келу

Экскаватормен уақытша пломба алып тасталынады

Қуыс жылы антисептикалық ерітінділермен өңделеді,

Тіс тіндерін қайта қалпына келтіретін емдік сықпа қойылады

Аралық пломба дайындалады

Тегістегіш-нығыздағыш көмегімен қуысқа аралық пломба салынады

Тұрақты пломбалық материал дайындалады

Тегістегіш-нығыздағыш көмегімен тұрақты пломба қуысқа енгізіп,тегістелінеді

Тіс ұлпасын витальді экстирпация жолымен емдеу реттілігі

Бұндай емдердің ең басты максаты барлык ұлпаны алып тастау.

Екі әдісі бар.

Ең алдымен сауыт ұлпасын алғанннан кейін,артынша ұлпа жұлғышпен арна тіс ұлпасын алып тастайды.

Ампутациядан кейін арна инесіне электод жалғап,арнаға салып 50-60 В пен әсер етіп күйдіріп,өлеттенген ұлпаны ұлпажұлғышпен алып тасталынады.

Экстрапация әдісімен мына ауруларды емдейді

Жедел іріңді тіс ұлпасының қабынуы,созылмалы фиброзды ұлпа қабынуын,созылмалы гипертрофиялық,созылмалы гангренозды ұлпа қабынуларын,жартылай ұлпа қабынуын,барлық периодонтиттің емдеу жүргізеді.

Ұлпаны витальді экстрапация жасау жолымен емдеу ерекшелігі

Иньекциялық жансыздандыру жасалынады

Тіс жегі қуысын бормен препаратталады.

Фиссуралы шар тәрізді бормен қуысты ашып,кеңейтеді.

Шар тәрізді бор және экскаватормен ұлпа сауытына ампутация жасалынады

Арна ұлпасы күйдіріледі

Арна ұлпасы ұлпа жұлғышпен экстрапация жасалынады

Арна дәрі дәрмектермен өңделеді

Егер арна тар болса,онда эндодонтиялық құралдармен кеңейтеді

Арна спиртпен,эфирмен немесе құрғақ мақта томпонмен құрғатылады

Арна пломбасы дайындалады

Арна толтырғышпен және түбір инесімен арна пломбыланады

Аралық пломба дайындалады

Қуыс тегістегіш және нығыздағыш көмегімен аралық пломба салынады

Тұрақты пломба дайындалады

Тегістегіш немесе нығыздағыш көмегімен қуысқа,пломбаны енгізіп,тегістейді