Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
120_tarih.docx
Скачиваний:
3
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
363 Кб
Скачать
☆

60. Қазақстан Республикасының тәуелсіздігін жариялау. 1991 ж. 16 желтоқсандағы «қр-ның мемлекеттік тіуелсіздігі туралы» Конституциялық заңы.

Қазақстан Республикасының тәуелсіздігінің жариялануы және әлемдік қоғамның оны тануы.

1990 жыл 25 қазан күні республика Жоғарғы Кеңесі «Қазақ КСР-ның мемлекеттік егемендігі туралы Декларацияны» қабылдады. Бұл тарихи құжат еліміздің аумағының біртұтастығы, республиканың жеке бюджет көздері туралы мәселелерді күн тәртібіне қойды.Сонымен қатар республиканың сыртқы саясаты мен сыртқы экономикалық қызмет мәселелерін өз бетінше шешу құқықтары және т.б. ел болашағына байланысты мәселелер қарастырылды. Декларацияның қабылдануы – тәуелсіздіктің негізгі мақсат екендігін халыққа танытушы ресми құжат болды. 1991жылдың жазында саяси шиеленіс өзінің шыңына жетті. Мәскеудегі тамыз бүлігі басталып, КСРО-ның күйреуін және ұлт республикаларының тәуелсіздік алуын тездетті. 74жыл билікте болған Кеңестік жүйенің тірегіне айналған Коммунистік партия өзінің дәрменсіздігін танытты. 1991 жылы 19 тамызда Кеңес Одағының радиостанциялары мәні жағынан тіпті өзгеше мәлімдемені жария етті. Мәлімдемеде КСРО Президенті М.С.Горбачевтің денсаулығына байланысты өз міндеттерін атқара алмайтындығынан, бұл қызметтің КСРО вице-президенті Г.И. Янаевқа өтетіндігі туралы айтылды. 1991 жылдың 7 қыркүйегінде Қазақстан Компартиясының төтенше және кезектен тыс съезі өтіп, онда Қазақстан Компартиясын тарату және жаңа партия құру туралы шешім қабылданды. Жаңа құрылған партия Қазақстанның Социалистік партиясы (ҚСП) деп аталды. 1991 ж. 1 желтоқсанда Қазақстан тарихында тұңғыш рет республика Президентін бүкілхалықтық сайлауының өтуі. Сайлау нәтижесінде Н.Ә.Назарбаев басым дауыспен жеңіске жетті.10 желтоқсанда Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасының атауын өзгерту туралы заң қабылданып, бұдан былай Қазақстан Республикасы болып аталды. 1991жылдың желтоқсан айы бұрынғы КСРО мен Қазақстан Республикасы өміріндегі саяси оқиғаларға толы кезең болды.8 желтоқсанда Минскіде Белорусь, Ресей және Украин президенттері «Тәуелсіз мемлекеттер Достастығын құру туралы» Беловежск келісіміне қол қойды. Қазақстан Республикасы «Мемлекеттік шекара туралы» заңын 1993 жылдың 13 қаңтарында қабылдады. 1993 жылғы Конституция мемлекеттің тәуелсіздігін заңды түрде рәсімдеді, халықаралық қауымдастыққа Қазақстанды тәуелсіз мемлекет ретінде танытты.

61. Қр мемлекеттік рәміздері: ту, елтаңба, әнұран. Олардың Қазақстан егемендігінің қалыптасуындағы орны.

«Қазақстан Республикасының Мемлекеттік рәміздері туралы» Конституциялық Заң 2007 жылы 4 маусымда қабылданды. Осы Заңға сәйкес жыл сайын 4 маусым Қазақстан Республикасында Мемлекеттік рәміздер күні ретінде мерекеленеді. Мемлекеттік рәміздер – бұл кез келген мемлекеттің егемендігі мен біртұтастығын бейнелейтін, оның ажырағысыз атрибуттарының бірі. Қазақстан Республикасында Мемлекеттік ту, Мемлекеттік елтаңба және Мемлекеттік әнұран мемлекеттік рәміздер болып табылады.

Қазақстан Республикасының мемлекеттік туы – ортасында шұғылалы күн, оның астында қалықтап ұшқан қыран бейнеленген тік бұрышты көгілдір түсті мата. Тудың сабының тұсында ұлттық өрнек тік жолақ түрінде нақышталған. Күн, оның шұғыласы, қыран және ұлттық өрнек бейнесі алтын түстес.

Қазақстан Республикасы Мемлекеттік туының авторы – Қазақстанның еңбек сіңірген өнер қайраткері Шәкен Ниязбеков. Қазақстан Республикасының Мемлекеттік елтаңбасы – дөңгелек нысанды және көгілдір түс аясындағы шаңырақ түрінде бейнеленген, шаңырақты айнала күн сәулесіндей тарап уықтар шаншылған. Шаңырақтың оң жағы мен сол жағында аңыздардағы қанатты пырақтар бейнесі орналастырылған. Жоғарғы бөлігінде – бес бұрышты көлемді жұлдыз, ал төменгі бөлігінде «Қазақстан» деген жазу бар. Жұлдыздың, шаңырақтың, уықтардың, аңыздардағы қанатты пырақтардың бейнесі, сондай-ақ  «Қазақстан» деген жазу – алтын түстес. Қазақстан Республикасы Мемлекеттік елтаңбасының авторлары – белгілі сәулетшілер Жандарбек Мәлібеков пен Шот-Аман Уәлиханов. Бұрын «Менің Қазақстаным» әні ретінде танымал болған Қазақстанның әнұраны Президент Нұрсұлтан Назарбаевтың бастамасы бойынша 2006 жылы 6 қаңтарда еліміздің Парламентінде бекітілді. Бірінші рет ол 2006 жылы 11 қаңтарда Мемлекет басшысының салтанатты ұлықтау рәсімінде орындалды. Музыкасы – композитор Шәмші Қалдаяқовтікі, сөзі – Жұмекен Нәжімеденов пен Нұрсұлтан Назарбаевтікі.

Соседние файлы в предмете [НЕСОРТИРОВАННОЕ]