43 Құрлықтың биотикалық өңірлерінің (Второв, Дроздов, 1978): сұлбасын құрастыру.

Биотикалық құрғақ аймақтар ( Второв,Дроздов бойынша, 1978):

1. Ориентальді патшалық : аймақтары: 1-Үнді, 2-Үндіқытай, 3-Малай, 4-Тынықмұхиттық.

2. Эфиопия патшалығы : аймақтары: 5-Судан, 6-Конголезия, 7- Калахари-Намибия, 8-Атланттық.

3. Мадагаскар патшалығы.

4. Кап патшалығы.

5. Аустралия патшалығы: аймақтары: 9- Құрлықтық, 10- Жаңагвинея, 11-Фиджий,12- Жаңакаледониялық.

6. Антарктикалық патшалық: аймақтары: 13- Магеландық,14 - Хуан-Фернандтық, 15- Циркумполярлық, 16- Жаңазеландтық.

7. Неотропикалық патшалық: аймақтары: 17- Карибтік, 18- Гвиандық, 19- Амазонды, 20- Оңтүстік – Бразиялы, 21 – Андылық.

8. Арктикалық емес патшалық: 22- Канадалық,23- Миссисипилік,24-Кордильерлік,25-Сонорлық.

9. Палеарктикалық патшалық: аймақтар: 26- Европейлік, 27-Ангарлық, 28-Жерортатеңіздік,29- Сахар-Синдейлік,30-Иран-Тұрандық,31- Ортаазиаттық,32-Шығыс-Азиаттық.

44. Жер шарының фауналық бөлінуің  (Гептнер,1936): сұлбасын құрастыру.

Таблица сыз

Нотогей патшалығы. I- Австралия ауданы:аудан ішілік:1-папуа,2-австралия, 3-жаңа зеландия,4-полинезия,5- гавай;

Неогея патшалығы. II - неотропикалық аудан:аудан ішілік:6-орталық америка, 7-антиль,8- бразилия,9-чили;

Арктогея патшалығы. III-Эфиопия ауданы,аудан ішілік: 10- батыс африка, 11-шығыс африка, 12-оңтүстік африка, 13- мадагаскар;

IV-Шығыс(үнді-малай )аудан:аудан ішілік: 14- үнді; 15- малай;

V-Голарктика ауданы: аудан ішілік: 16- арктика, 17- канада;18- сонор; 19- еуропа-сібір; 20- жерорта теңіздік, 21-орталық азия;22- маньчжур-қытай;

VI-Антарктика ауданы

45 А.Л. Тахтаджян (1978)  ұсынған Жер шарының флоралық өңірлерінің сұлбасын құрастыру.  

Таблица сыз

1. Голарктикалық патшалық: бореалды патшалық ішілік,аудандар: 1-циркумбореалды,2-шығыс-азия, 3- атлант-солтүстік америкалық, 4- жақпарлы тау; ежелгі жерорта теңіздік патшалық ішілік, аудандар: 5-макоронезиялық,6-жерорта теңіздік,7-сахара-арабиялық,8-иран –тұран; мадриан патшалық ішілік, аудан: 9-мадриан.

2. Палеотропикалық патшалық: аудандар:10 - гвинео-конголезская, 11 – судан-замбезия,12-карру-набима,13- қасиетті елена аралы және вознесения,14 мадагаскар,15- индия,16-үнді-қытай,17 малезия,18-фиджи, 19-полинезия, 20- гавай, 21-жаңа каледония

3. Неотропикалық патшалық:аудан: 22-кариб,23- гвиан таулы қыраты,24-амазонка,25- орталық бразилия,26- Анд ;

4. Кап патшалығы: аудандары:27 Кап ауданы

5. Австралия патшалығы: аудандары: 28 солтүстік – шығыс австралия;29 оңтүстік –батыс австралия;30 орталық австралия

46 Биоценоздардың құрылымын айқындау

Биоценоз құрамына енетін түрлер өзара әрекеттес және олар биотоптың абиотикалық факторларымен де байланысты. Сондықтан биоценозда бүкіл органикалық және анорганикалық компонеттердің бәрі өзара бір-бірімен байланысты болады. Осының нәтижесінде академик В.Н.Сукачев биогеоценоз деп атаған өзін-өзі реттеп отыратын қозғалмалы экологиялық жүйе (экожүйе) қалыптасады деген.

Әрбір биогеоценоздағы өзара байланыс әрқашан еркеше сипатта болады, себебі бұл биогеоценозды құраушы элементтерінің ерекшеліктеріне байланысты. Әр биоценоздың өзінің үш түрлі белгісі болады: түр құрамы, структурасы және тіршілік орны. Түр құрамы сол биоценоздағы кездесетін өсімдіктер мен жануарлардың түрлерінен тұрады. Түр құрамын сипаттау үшін фитоценологияда қолданатын таксономиялық өлшемдерді пайдаланады. Олар төмендегідей ассоциация, ассоциация топтары, формация топтары, формация кластары, биоценоз типтері.

Ассоциация – биогеоценоздың кіші типологиялық өлшемі. Бұлар биоценоздағы түрлердің біркелкілігімен, біркелкі структуралығымен және орта факторларының біркелкілігімен сипатталады. Ассоциация алып тұрған участоктың мөлшері жүздеген квадрат метрмен, кейде бір квадрат км, тіпті ондаған км² өлшемімен есептеледі. Бір ассоциация шекарасы, екінші ассоциацияның шекарасымен шектесіп жатады. Микроклиматтың ерекшеліктері ассоциация участоктарының әр түрлі болуына әсерін тигізеді. Құрамы бірдей биоценоздар тек ярустарда ғана айырмашылығы бар ассоциациялар тобын құрайды.

Барлығына бірдей тән эдификаторлары бар ассоциация топтары формация құрайды. Фитоценоздың доминант түрлері, өсімдік бірлестігіндегі негізгі түрлер – эдификаторлар деп аталады. Эдификаторлары бір тіршілік формасында болатын формациялар формация топтарына бірігеді. Эдификаторлардың тіршілік формалары бір-біріне жақын формацияар тобы формация класына бірігеді.

Биоценоз типтері дегеніміз – экологиялық ұқсастықтары бар формациялар класстарының жиынтығы. Жер шары бойынша ландшафттың бөлінуі қалай болса солай бөлінген кездейсоқ жағдай емес, олар белгілі заңдылыққа бағынады. Мысалы, биіктік белдеулігі, биіктік немесе вертикальды зоналық – таулардың биіктігінен ландшафттың заңды ауысуы. Биіктік белдеулігінің климат жағдайына байланысты топырақ, өсімдік, жануарлар дүниесі, сол сияқты рельефтің кейбір түрлері, яғни ландшафт өзгереді.