3) Берілгені:

Табу керек: орта мәні (U_ОР) ; U_ОР=Um/2 U_ОТ)

орта түзетілген мәні (U_ОТ) ;

әрекеттік мәні (U_ӘР) . U_ӘР=Um/

18 Билет

1) Дыбыстық жиіліктегі тербелістің қуатын үш ваттметрлік әдіспен өлшеу. Арналуы және өлшеу схемасы

Қуатты өлшеу дегеніміз электр қуатының мәнін табу. Қуатты өлшегенде оның бірнеше құраушыдан тұратындығын ұмытпау керек: активтік, реактивтік және толық қуат. Кей кезде қуатты өлшеуге оның коэффициентін өлшегенді жатқызады. Тұрақты токтың қуатын өлшеу дегеніміз тұрақты токтың тізбегіндегі электрлік активтік қуатты өлшеу деген. Егер қосалқы әдіспен қуатты өлшесек, онда кернеу мен токты табу керек. Шынында, электр қуат ток пен кернеудің көбейтіндісіне тең. Егер токты және кернеуді өлшеп олардың мәнін тапсақ, онда тұрақты токтың активтік қуаты

P₌ = U₌ I ₌ .                                              

Жүктеменің толық не жартылай ассиметриялық қосылу кезінде қуатты өлшеу үшін 3 ваттметрлік әдіс қолданады. Бұл әдіс симметриялы не симметриясыз жүктелген 3 фазалық желілерде активтік қуатты өлшеу үшін арналған.

3 фазалық желілердің толық активтік қуаты 3 фазаның қуаттарының қосындысына тең

.            (10.6)

Бұл қуатты табу үшін әр фазада қуатты 3 ваттметрмен бір кезде өлшейді (10.3 сурет). Бұл жағдайда ваттметрлерді бірден, не жартылай жанамалы не толық жанамалы ретінде қосуға болады.

10.3 Сурет – 3 ваттметрлік әдіс. Қалай болса солай жүктемеленген электр тораптарының активтік қуатын өлшеу

2) Цифрлық аспаптар.Арналуы, құрылымдық схемасы, функционалдық блоктардың бір-біріне ара қатынасы.

Цифрлық өлшеуіш аспаптар (ЦӨА) деп өлшеудің нәтижесі сан түрінде

берілетін аспаптарды айтады. Олардың көп түрлілігіне қарамай негізгі

құрылыстары бірдей болып келеді (7.1 суретті қара).

КҚ – кіру құрылғысы; Тр1, Тр2, Тр3 – бір шаманы басқа шамаға

түрленгіштер; АЦТ – аналог-цифрлық түрлендіргіш; ИС – импульсты санағыш;

СИ – сандық индикация (дисплей); БҚ – басқару құрылғысы.

7.1 сурет – Цифрлық аспаптың функциялық сұлбасы

Кіру құрылғысы кернеуді не токты өлшеу шегін кеңітуге арналған. Ол

ішіне кіру құрылғысы қосымша резисторлар мен шунттардың жиынтығын

қолданады. Цифрлық өлшеуіш аспап басты сигнал көп рет келгеннен кейін

өлшей бастайды. Бұл аспаптардың өлшейтін сигналдарды түрлендіретін

бөлшектерін өлшеуіш түрлендіргіштер деп атайды. Егер аналогтық сигнал басқа

аналогтық сигналға өзгерсе, онда өлшеуіш түрлендіргіш аналогтық деп атайды,

егер аналогтық сигналды цифрлық түрге не керісінше өзгертсе, өлшеуіш

түрлендіргішті аналог-цифрлық не цифрлық-аналогтық деп атайды.

Егер ақпараттық параметр бірнеше бекітілген шамада болса, бұл сигналды

дискреттелген не кванталған деп атайды. Квантталу Тр1 – түрлендіргіштің

арқасында жасалады, сонда өлшейтін сигнал t уақыт аралығында әртүрлі

деңгейде дискреттеледі.

3) Шешуі: Берілгені:

Табу керек: орта мәні (U_ОР) ;

орта түзетілген мәні (U_ОТ) ;

әрекеттік мәні (U_ӘР) .

амплитуда sin(wt)

Кез келген T период моментіндегі кернеу =sin(wt)cosT

Кернеу өзгерісі 0 мен Т/2 аралығында байқалад

= =-sin(wt)sinT/2

= =