Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
экономика лекция.docx
Скачиваний:
3
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
186 Кб
Скачать
☆

Программалық өнімдер жіктелуінің элементтері

Қолданушыға деректермен әр алуан манипуляцияларды орындауға мүмкіндік беретін ақпараттық технологиялардан көбірек хабардар болу үшін, кейбір ең тұрақты белгілері бойынша программалық құралдардың жіктелуін пайдалану қабылданған. (1-кесте)

Пайдаланылған деректер типі

Ақпараттық технология түрі

  1. Сандық, символдық деректер

ДҚБЖ, кестелік процессорлар, алгоритмдік тілдер

  1. Тексттік ақпарат (текст)

Тексттік процессорлар

  1. График

Графикалық редакторлар, гипертексттік технологиялар

  1. Білім

Эксперттік жүйелер

  1. Шындық әлем көлемдері (олар сөйлейді және көрінеді)

Мультимедиялық технологиялар

Көрсетілген технологиялардың көбі ақпараттың басқа түрлерін қолдануға мүмкіндік береді, алайда осы технологиялардың әрқайсысы ақпараттың белгілі бір түрін өңдеуге бағыттылған.

  1. Программалық жабдықтау типі бойынша

Ақпараттық технологиялардың программалық жабдықталуын келесі категорияларға бөлуге болады:

  • Жүйелік программалар, оларға операциялық жүйелер мен орталар, жүйелік қабықшалар, драйверлер, утилиттер жатады;

  • құрал-сайман құралдары, олар дербес ақпататтық технологияларды жасауда пайдалады;

  • Қолданбалы программалар, олар белгілі бір функцияларды орындайды және бөлек алынған пәндік облыстың нақты есептерін шешуді қамтамасыз етеді, сонымен қатар мәліметтерді өңдеудің функционалды-технологиялық ерекшеліктері бар.

  1. Функционалдану әдісі бойынша (2-кесте)

    Функционалды:

    Жабдықтаушы:

    АТ қандай да бір пәндік технология жүзеге асырылатын жабдықтаушы модификацияны білдіреді.

    Бизнес-болжам. Касатка, Audit Expert, Project Expert және пәндік технологияларды жүзеге асыратын басқа да пакеттер, нақты пәндік облыстағы стандартты операцияларды орындауда пайдаланылатын АЖО (автоматтандырылған жұмыс орындары).

    АТ әртүрлі есептерді шешуге арналған әртүрлі пәндік облыстардағы ақпаратты өңдеуге арналған құрал-жабдық ретінде қолданылады. Оларды солардың шешетін есептердің класы бойынша классиифкациялауға болады. АТ әртүрлі платформаларда, әртүрлі орталарда, әртүрлі ЕТ базаланады. Сондықтан олардың біріктірілуі үшін стандартты, бірыңғай интерфейстер пайдалану керек. Оларға офистік пакеттер, МҚБЖ және басқалар жатады.

  2. Қолданушылық интерфейс типі бойынша.

Қолданушылық интерфейс – бұл адамның компьютермен сұхбаттасу әдісі, ол үш түсініктен тұрады:

  • компьютерлік жағдайдың адаммен сұхбаттасуы;

  • қолданушының компьютерлік қосымшамен сұхбаттасуы;

  • қосымшаны жасаушымен анықталған сұхбаттасу тілі.

Интерфейс қасиеттері: нақтылық, көрнектілік, қол жетерлілік.

Қолданушылық интерфейстің типтері бойынша келесі ақпараттық технологияларды ажырытуға болады:

Қомандалық: командалық интерфейс комнаданы енгізуге арналған шақыруды экранға шығаруды қамсыздандырыды.

Объектілі-бағытталған: бұл технология компьютермен сұхбаттасудың объектілі-бағытталған әдісін қамтамасыз етеді. Терезелер бейнелерден, программалардан және іс-әрекеттер менюінен тұрады. Объектті таңдау үшін көрсеткіш немесе позициялаушы құрылғы пайдаланыады.

Дыбыстық: дыбыстық командалар бойынша орын ауыстыруға және бейнелерді таңдауға мүмкіндік беретін ақпараттық технологиялар.