Мектеп жасындағы оқушылармен психологиялық қызметтің жүргізілу ерекшелігі

Психокоррекция объектісі – жеке тұлғаның өзгеруге дайын арнайы өрісі, оның әсер ету мәні психикалық шындыққа бағытталады. Мысалы: объект болып баланың мінез - құлқындағы бұзылыс болса, ал мәні «мен» бейнесіне, сапа мен іс-әрекетке және түзету мазмұнына қарай бөледі.

Жеке тұлға дамуына арналған коррекция жұмыстары бағыты баладағы «Мен - концепциясын» ұнамды өткізуге, даму деңгейіне және жеке тұлғалық үйлесіміне байланысты. Эгоны (мен) күшейтуге әкеледі. Онда жұмыс жетілмеуді, үйлесімдікті, бүтін емес өзін сезінуді, жыныстық ұқсастықтың бұзылуы, жағымсыз мінез-құлықтың көрінуін дұрыс меңгеруге жұмсалады.

Танымдық өріске арналған коррекция жұмыстары интеллектуалды қызметті жатықтыру, зейін қоюды меңгерту, танымдық психикалық процестердің дамуы, танымдық себепті қалыптастыру бағытында жүргізіледі.

Эмоционалды өріске арналған коррекция жұмыстары психо - эмоционалды қысымды түсіруге байланысты, бала қажеттіліктерінен қобалжуы, аффектіні бейнелеу мінез-құлық стериотипін, қоршаған ортаға . Балада мінез-құлықты эмоционалды басқара алу мен әлеуметтік эмоция мен қауіпті реттей алуды қалыптастырады.

Еріктік өріске арналған коррекция жұмыстары балада іс-әрекет қимылын меңгерту, мақсат қоя білуге, мотивация және ой қорытындысын жасай біліп, шешім қабылдауды қалыптастырады.

Мінез-құлық өрісіне арналған коррекция жұмыстары өзіндік реттелу мен өзіндік бақылау дағдысын, әлеуметтік ортада мінез-құлық моделін, рөлін, балада ішкі көзқарасты қалыптастыру.

Оқу және ойын әрекетіне арналған коррекция жұмыстары өзіндік баға мен мақсат қою, оны бақылауға дағдыландыру, іс-әрекеттің жағдайы мен құралын меңгерту, жеке тұлғалық, әлеуметтік және оқу мотивациясын қалыптастыруға бағытталған.

Баланың қарым-қатынасына арналған коррекция жұмыстары баланың субъективті қабылдауына, әлеуметтік жағдайының дамуын зерттеуге, әлеуметтік интеллект, әлеуметтік бедел, ішкі және сыртқы қарсылықты жеңуге бағытталған. Г.В.Бурменской, О.А.Қарабанов және А.Г.Лидерса зерттеулерінде: мектепке дейінгі және бастауыш сынып жасындағы балалар көбірек психолог көмегін қажет етеді, - дейді. Себебі балаларда төмендегі қиыншылықтардың кездесуіне байланысты:

-жас ерекшелігіне сай қалыпты дамуына, психикалық дамудың сәйкес келмеуі.

-мектепке баруға: танымдық және оқу мотивациясы жағынан психологиялық даярлығының төмендігі;

-мінез - құлқында эмоционалды бұзылыстың болуы;

-мектепке немесе бала-бақшаға бейімделмеу.

Ақыл-ойды дамытуға арналған коррекция жұмыстары

-сенсорлы қабілетті, қабылдауды дамыту;

-көрнекі - бейнелі (көрнекі қимылды) ойлауды дамыту;

-ырықты зейін мен есте сақтау қызметін дамыту.

Баланың мектепке даярлығына арналған коррекция жұмыстары

-баланың ішкі көз - қарасын түзету;

-жалпы үлгерімін (ұнамды мотивация, танымдық процестер, өзіндік бақылау мен өзіндік бағаны) қалыптастыру;

-бастапқы математикалық түсінік қалыптастыру.

Ұйымдастырылмаған мінез-құлыққа арналған коррекция жұмыстары

1. Мотивациялық одақ (мақсат қою) – бөліп қарау, саналы меңгеру, мақсатты әрекетті қабылдай алмауы, және оған үйрене білмеуі;

мақсатты нақты бөліп қарап, заттың бейнесі ретінде саналы меңгеру және қабылдату;

мақсатқа жету мен табысты қолдауды қамтамасыз ету;

ерікті реттеуді қобалжулы жағдайға айналдыру;

2. Жағдайды – реттейтін одақ (жоспар мен бақылау) – мақсатқа жету жолын жоспарлауды білмеу;

- қимыл-қозғалысты бақылауда дер кезінде түзету жасауды қамтамасыз ете алмауы;

- үлкендермен бірге мақсатқа жету үшін мазмұн мен жүйелілік жағдайын бірігіп шешу;

- жоспарлаудың түрлі жолдарын меңгерту: (дайын тізім, моделдеу, жоспар);

іс-әрекетке мотивациялық дайындығын қалыптастыру.

Жеке басы дамуына арналған коррекция жұмыстары

1. Отбасындағы коммуникативті мәселе - ата-анамен және туған-туыстармен қарым-қатынасы :

-коррекциялық жұмыста ата-ана мен педагогтар арасындағы тәрбиелеу әдістерін өзгертуге бағыттау;

-ата-аналар біліктілігін көтеруге тренингтер өткізу;

-педагогикалық қарым-қатынас біліктілігін көтеруге

тренингтер;

-психологтың балалармен жаңа қатынас түрін меңгертуге коррекциялық ойындар

-ата-аналар және балалар арасындағы ойындар.