23 Сур. Аэротенктегі лас сұйықтықты жылыту схемасы
а-қалпақ көмегімен тұрып қалған суды әкету жүйесі; б-биіктік бойынша тесікті құбыр арқылы тұрып қалған суды әкету жүйесі.
1-диаметрі 150мм қозғалғыш құбыр; 2-диаметрі 200мм әкететін құбыр; 3-су жинағыш науа; 4-тұрып қалған суды әкету жүйесі; 5-шибер.
Айтылған ұсыныстарды енгізу жақсы тиімділікті алуға жеткізді. Ауа үрлегіштер қатпайды, аэротенктегі ластың температурасы орташа 17-180С құрайды. Бұл жұмыстың қайта құруының аяқталуын, тазарту ғимарттарынан шығатын лас су сапасының көрсеткіштерін жақсы дәрежеге жеткізді.
Қарағанды облысы Жайрем қаласының канализациялық су тазарту ғимараттарының кешеніне бір, екі тәрізді 50% регенераторлы аэротенк-ығыстырғыштар пайдаланылады. Лас судың 30-35% ұлғаюына байланысты аэротенктің жұмыс істеу тиімділігі қанағаттанарлықсыз болды. Аэротенк жұмысын жақсарту мақсатында аэротенк-ығыстырғыш бағыттандырылған су беретін аэротенкке қайта құрылды. Орындалған жұмыстардан кейін регенератордың көлемі азаяды.
Биосүзгілерді пайдалану
Зырьяновск қаласының ет комбинатының тазарту ғимараттарында жоба бойынша өнімділігі 200м3/тәул толық биологиялық тазалау қабылданған. Тазарту ғимараттарының құрамына кіретіндер: көлденең құмұстағыш, екі сатылы тұндырғыш, тамшылы биосүзгі, екінші сатылы тұндырғыш, түйістіруші резервуарлар. Тазарту ғимараттарына түсетін лас сулар құрамында үлкен көлемді қиын қышқылданатын органикалық ластар бар.
Жобада қарастырылған 12-реттік лас су рециркуляциясы (ОБҚ20 бастапқы суды 1530мг/л) бастапқы және рециркуляциялық суда ОБҚ20 132 мг/л дейін жетті.Мұндай биосүзгіге түсетін тәуліктік лас судың рециркуляция коэффициенті 2000м3/тәул құрайды, меншікті гидравликалық жүктеме – 12м3/м2тәул(25 сур).
Айтылған жағдайларда лас су тазарту ғимараттарын пайдалану биосүзгінің тиімділігі бірден төмен түсіріп (ғимараттан шыға берістегі құрамы ОБҚ5=160мг/л, қалқыма заттар=110мг/л), ғимаратты істен шығарады.
25 Сур. Биологиялық сүзгі схемасы
1-мөлшерлегіш бак; 2-спринклерлі таратқыш жүйе; 3-су қайтарғыш қалқан; 4-брезентті ауа таратқыш қол; 5-масақты тор.
Айтылған жағдайлардан шығу үшін биосүзгінің сүзгіш материалдары ауыстырылды. Ескі майда тас толық өзгертілді. Меншікті гидравликалық жүктемелерді төмендету үшін, рециркуляция коэффициенті 4,3-ке дейін, сорғы бекеттің өнімділігінің рециркуляциясын төмендету арқылы іске асты. Бұл кезде биосүзгіге түсетін бастапқы және рециркуляцияланатын судың ОБҚ5 – 220мг/л құрап, ІІ-32-74 ҚЕмН талабына сәйкес (бастапқы судың толық оттегіге биологиялық қажеттілігі ОБҚ5-1100мг/л).
Біз 25% тұнба регенерациясын қабылдадық. Бұл жағдайда 1-кәріз регенератор есебінде, ал 2-3-4 кәріздер аэротенктің өзі (26 сур.) болды. Лас 1 науа арқылы 2 батырылған тесік арқылы ІІ кәрізге түседі, қайтатын белсенді тұнба құбыр арқылы І кәрізге беріледі. Аэротенктегі тұнба қоспасының концентрациясы 1,5-2,0г/л есебінде қолдау тауып тұрады.
26 Сур. Регенераторлы төрт тәрізді аэротенк
1 – аэротенк алдындағы таратушы науа; 2, 3, 7, 10 – суқұйғыштар; 4 – науадығ шибер; 5 – ортаңғы науа; 6 – дюкер; 8 – аэротенк сыртындағы таратушы науа; 9 – белсенді тұнба қайтатын құбыр.
Тұнбаның қосымша айналымын қамтамасыз ету үшін, регенераторға кіре берістегі металл құбырдан, регенератордағы тұнба құбырынан белсенді тұнба беретін сифон құрдық. №1 аэротенкте 2 сифондар диаметрі 1000мм, ұзындығы 12 метр құбырдан орындалған. №3 аэротенкте сифон диаметрі 700мм, ұзындығы 10м болатын үш құбырдан жасалған, ал №4 аэротенкте диаметрі 400мм, ұзындығы 10м болатын құбырдан жасалған. Аэрация жүйесінде кеуек керамикалық құбырлардың әрдайым сынуына және аэротенктердің аэрация жүйесіне жаңа құбырлар мен қамтамасыз етуінің қиындығына байланысты, біз орташа көпіршіктіге ауыстырдық. Бұл мақсатта аэратор есебінде тесікті қалпақтар пайдаланылды. Олар су сүзгіштердің дренажды жүйесінде пайдаланылды (27 сур.). Төрт кәрізді аэротенктердің типтік блоктарында, тәжірибелі аэротенктерді пайдалану көрсеткендей, олардың техникалық сенімділігі мен экономикалық тиімділігін байқатты.
