Инфекциялық процесстің даму динамикасы.

Жұқпалы аурулардың дамуы келесі кезеңдерден тұрады:

• жасырын (инкубациялық)

• күмәнді (продромальді)

• аурудың негізгі немесе айқын клиникалық белгілердің көріну кезеңі

• өліммен аяқталуы немесе клиникалық көріністің сөну кезеніне өтеді

• жазылу (реконвалесцентті кезең)

Инфекцияның тарау, жұғу жолдары.

Инфекцияның жұғу жолдары	Инфекцияның тарау жолдары
Аэрозольды	Ауа-тамшылы, ауа-шаңды
Фекальді-оральдық	Алиментарлы – тағам Су арқылы Тікелей қарым-қатынас – тұрмыс заттар арқылы
Қан арқылы	Жәндіктер шаққан кезде Парентеральді – шприц, хирургиялық аспаптар, инфузиялық ертінділер Жыныстық-қатынас
Вертикальі	Анадан құрсақтағы балаға

Инфекциялық процесстің түрлері.

Шығу тегіне байланысты: экзогенді және эндогенді.

Қоздырғыштың орналасуы бойынша: ошақтық және генерализацияланған (лимфогенді, гематогенді, периневральді). Егер микроб қанда ұзақ уақыт болмаса және көбеймесе (бұл жағдайда қан тасмалдаушы орта қызметін атқарады) бактеремия, вирусемия дейді. Микробтар қанда және лимфада тұрақты мекендеп, көбейетің жағдайды сепсис деп атайды. Сепсис (грек. Sepsis-іріңдеу) немесе септицемия. Септицемия – кіру қақпасы белгісіз жағдайда болатын сепсистін бір түрі. Кіру қақпасынан шеткері жатқан ішкі органдарда екіншілік іріңді ошақтар пайда болса септикопиемия деп айтады.

4. Иммунитет – организм, жұқпалы агенттерді және антигендік қасиеті бар генетикалық бөгде заттарды қабылдамауы. Р.В. Петровтың айтуы бойынша иммунитет организмнің генетикалық бөгде белгілері бар тірі денелермен заттардан өзі-өзін қорғауы. Иммунитеттің негізгі қызметі – организмнің ішкі тұрақтылығын бақылау. Генетикалық табиғаты бөгде заттарды (бактериялар, вирустар, рак клеткалары) тану, одан кейін оны ерекше тежеу, бейтараптандыру немесе жою.

Иммундық жүйе деген ағзаның ішкі ортасының тұрақтылығын қамтамасыз етіп, қорғаныштық қызмет атқаратын органдармен ұлпалардың системасы.

Иммунитеттің негізгі механизмдері:

1. спецификалық емес тұрақтылық, механикалық, физикалы-химиялық, клеткалық, гуморальдық, және де физиологиялық қорғаныш рекацияларын атқарады, ағзанын ішкі орта тұрақтылығын сақтайды.

2. Туа біткен иммунитет, арнайы түрге тән ұрпақтан ұрпаққа берілетін ағзаның патогенді агенттеріне тұрақтылығы.

3. Туа пайда болған иммунитет, адамның иммунды жүйесі атқаратын генетикалық бөгде субстанциялардан арнайы қорғанышын антидене шығару түрінде іске асырады. Табиғи және жасанды болып екіге бөлінеді.

• Табиғи белсенді және пассивті деп бөлінеді. Табиғи белсенді жұқпалы аурумен ауырғаннан кейін пайда болатын иммунитет. Табиғи пассивті немесе нәрестелердің иммунитеті, құрсақта анадан балаға плацента немесе туғаннан кейін ананың сүтімен берілетін иммунитет.

• Жасанды иммунитет белсенді немесе пассивті иммунизиция арқылы қалыптасатын иммунитет.

Иммунды жүйе – бұл мамандырылған, ерекшеленген анатомиялық лимфоидты тін. Анатомиялық иммунды жүйе орталық және шеткі болып бөлінеді. Орталық органдарға тимус (вилочковая железа) және жілік майы, ал шеткі органдарға – лимфалық түйіндер, жиналған лимфоидты тіндер (топталған лимфалық фолликулалар (пейеровы бляшки – жіңішке ішектің лимфоидты жинақталыу), бадамша без), және де көк бауыр, қан және лимфа жатады. Негізгі функциональды клеткалар лимфоцит.

Жілік майы сүйек кемігінде орналасады. Жілік майында В-лимфоциттердің популяциясының көбеюі және ажыратуы болады, олар соннан кейін қан айналымымен барлық организмге тарайды. Осы жерде ізашар лимфоциттер пайда болып, соңында тимусқа көшеді, - бұл Т-лимфоциттердің популяциясы.

В-лимфоциттер бұл эффекторлы иммунокомпетентті клеткалар. Олар иммуноглобулиндердің биосинтезіне жауапты, гуморальды иммунитеттің, иммунды зерденің қалыптасуына қатысады және де көбінесе бактериальды инфекцияға қарсы әсер етеді.

Т-лимфоциттер иммундық жауаптың клеткалық иммунитетіне (трансплантациялық иммунитетке, қатерлі ісікке қарсы иммунитет) жауапты, және де вирусты инфекцияға қарсы әсер етеді.

Т- лимфоциттердің популяциясына субпопуляция клеткалары кіреді:

• антигенді танып, жұтып, ыдыратып жеберетің макрофаг.

• Т-супрессорлар иммунологиялық толеранттылыққа жауапты.

• Т-киллер антидененің түзуін жоғарлатып трансплантатқа шабуыл жасйды.

• Т-хелпер В-лимфоциттердің көмекшілері.