- •Өте жоғары жиілікті техника теориясы
- •Негізгі белгілер
- •Гармоникалық жазықтықтың электродинамикалық потенциалдары
- •1.1. Гельмгольца теңдеуі
- •2 Тегіс электромагниттық толқындар
- •2.1 Жалпы мағлұматтар
- •2.2. Тегіс электромагниттық толқындар жоғалтусыз біркелкі изотроптық ортада
- •2.3 Біртекті изотроптық ортада өткізгіштік нөлден ерекшеленетін тегіс толқын
- •2.6. Толқын поляризациясы
- •2.4. Толқынның нақты диэлектрлікте таралуы
- •2.4 Сурет Шеңбер тектес поляризация: сол және оң жақ айналым
- •3. Екі ортаның шекарасында толқындық көріністердің тарауы
- •3.1. Еркін бағдарлы жазық толқындар
- •3.2. Жазық толқынның екі диэлектрлік шекараға құлауы
- •3.2 Сурет Жазық толқынның жазық шекараға құлауы
- •3.3. Бір қалыпты поляризация
- •3.3 Сурет Бір қалыпты поляризация
- •3.4. Қатарлас (параллельная) поляризация
- •3.4 Сурет Қатарлас (параллельная) поляризация
- •3.5. Толқынның екінші ортаға өтудің толық шарты Брюстер бұрышы
- •Екі диэлектрлік орта
- •4 . Беттік эффект
- •4.1. Беттік эффекттің пайда болуы.
- •4.2. Өткізгіште энергияның жоғалуы.
- •Сурет 4.2 Өткізгіш шекарасы үстіндегі ток.
- •4.3. Беттік кедергілер
- •5 Электромагниттық толқындардың сәуле шығаруы.
- •5.1. Жалпы ұғым
- •5.3.Диаграмма бағыты ээи
- •6. Бағытталған және беткі толқын
- •6.1. Толық ішкі шағылысу
- •6.2.Бірінші ортадағы аумақтағы орташа поляризации
- •6.3. Екінші ретті ортадағы аумақ орташа поляризация ретінде.
- •7. Аумақтын кескіні, пайда болатын шынайы металлдық тегіс құлау кезіндегі тегіс толқын
- •7.1.Вектор Ежатыр тегіс түсуде. Электрлік толқын турі
- •7.2.Вектор е перпендикулярлі құлау тегісіне. Магнитті типтегі толқын.
- •8. Бағыттайтын жүйелер және электрмагниттiк толқынның бағыты
- •8.1. Бағыттайтын жүйелер
- •8.2 Толқындарды бағыттауды жіктеу
- •8.3 Бойлық және үздіксіз бағыттайтын жүйеде көлденең құрайтын байланыс арасы
- •8.4. Сындық жиілігі. Сындық жиілігінің толқыны
- •9 Көлденең электромагниттік толқындар
- •9.2 Тұрақты таралуы. Толқынның фазалық жылдамдығы
- •9.3 Кедергілердің сипаттамасы
- •10 Электрлік толқыны
- •10.1 Байланыс аумағының арасында ( және )
- •10.2 Кедергінің сипаттамасы
- •10.3 Фазалық жылдамдық. Дисперсия
- •11 Бағытталған жүйе
- •11.1 Тік бұрышты толқын арнасы. Электрлік толқын ( и ).
- •29 Тақырып. Өжж сәулелену жолының негізгі элементтері
- •29.1. Сызықты берілістегі электромагнитті толқындардың қозуы
- •2 9.1 Сур. Электерлік дірілдеткіш қызметімен дірілдеуі
- •С урет.29.2. Түйме тәрізді дірілдеткішті қолдану Сурет.29.3. Аса төмен толқынынның басылуы
- •С урет.29.4. Hl1 толқынның қозу құрылымы Сурет.29.5. Е01 толқынның қозу құрылымы
- •Сурет.29.6. Аз шеңбер көмегімен қоздырылуы
- •Сурет.29.7. Н10 толқынының қозу сызбасы
- •С урет.29.8. Ойық байланысының көмегімен қозу.
- •29.2. Толқын түрінің трансформаторы
- •Сурет.29.9.Тік бұрышты көлденең қимасынан шеңберге біртіндеп пішіннің өзгертілуінің бірқалыпты өтуі.
- •Сурет.29.10. Переходы между коаксиальной и полосковыми линиями
- •Сызықтар арасының өтілімі
- •29.3. Аттенюаторлар
- •С урет.29.12.Жұтпалы аттенюатор
- •С урет.29.13. Шектік аттенюатор
- •С урет.29.14. Т- бейнелі байланыс с урет.29.15. П-бейнелі байланыс
- •С урет.29.16. Чип-резистор
- •Сурет.29.17. Т-ұясының чип-резисторлерін қолданумен микрожолақты құрылымы
- •29.4. Үштармақтар (тройники)
- •Сурет.29.18. Т-бейнелі үш тармақ с урет.29.19. Y-ажыратылуы
- •Сур.29.21. Н-жазықтықты толқынсудың т-үш тармағы с ур.29.22. Тармақталған ауданында қозушы магнит өрісінің күштік сызықтарының мысалдық құрылымы
- •Сур.29.23. Тармақталған аймақта қозушы электр өрісінің күштік сызықтарының мысалдық құрылымы
- •Сур.29.24. Толқынсудың төмеңгі түрде жұмыс жасаушы толқынның тікбұрышты және шеңбер толқынсу қиындыларынан пайда болған т-үш тармақты толқынсуы
- •Сур.29.25. Тармақталу аймағында электр өрісінің құрылымы
- •С ур.29.26. Жолақты немесе коаксиалды үш-тармақтың эквивалентті сызбасы
- •С урет.29.28. Балласттық кедергілерімен жолақты үштармақ
- •29.5. Фазаайналдырушылар
- •29.6. Поляризациялық құрылғы
- •29.10. Антенналық қосқыштар
- •Фидерлер
- •30 Және 31 тақырыптар. Спутниктік байланыс жүйелеріндегі және байланыс арналарындағы, радиотелескоптағы жергілікті және космостық антенналар сегменті.
- •30.1. Спутниктік және космостық радиобайланысқа арналған антенналар
- •30.2.Радиотелескоптар
- •31.1. Антенна түрлері
- •31.3.Тюнерлер Аналогты ресивердің құрылымдық схемасы
- •Сандық ресивердің құрылымдық схемасы. Структурная схема цифрового ресивера
- •Кейінгі ұрпақтың спутникті ресиверлері.
- •Scpc жерсеріктік байланыстың классикалық технологиясын Mesh толықбайланысты жерсеріктік желімен салыстыру талдауы
- •Бөлінген жерсеріктік арналар
- •Толықбайланысты жерсеріктік желілер
- •1.3 Қр агроөнеркәсіптік кешеніне бейнеконференция ұйымдастыру үшін Mesh жерсеріктік желісін пайдаланудың түсіндірмесі
Сурет.29.7. Н10 толқынының қозу сызбасы
Ойық байланысының көмегімен қозу. Екі толқынсу арасындағы байланысты қамтамасыз ет уүшін, олардың ортақ қабырғасындағы аз ойықты толқынсу құрылғыларын құрастыру кезінде қолданылады. Осындай ойықтар толқынсу бойынша таралатын толқын өрісінің құрылымын аз-маз өзгертеді. Алғашқы жақындауда аз ойық арқылы толқынсу қабырғасына толқынсудағы бар электр өрісі және қатысты магнит өрісінің жазықтығына таралатынын есептеуге болады.
С урет.29.8. Ойық байланысының көмегімен қозу.
Біртолқынды режимде жұмыс істейтін жалпы тар қабырғадағы ойық арқылы, яғни жақын жерде тек Н10 толқынның магнит өрісін құрушы бар 29.8 суреттінде екі тікбұрышты толқынсудың байланысы көрсетілген.
29.7 пен 29.8 суреттерінің сәйкестігі магнит өрістерінен тарайтын магнит өрісі құрылымының біршама ұқсастардың бар екендігін шеңберде құрылатынын көрсетеді. Сондықтан (29.8 сурет қара) ойық арқылы қозу (29.7 сурет қара) шеңбер көмегімен қозуға парапар. Жалпы жағдайда, ойық арқылы электрмен қатар, магниттік күштік сызықтарда таралады, (мысалы, толқынсудың жалпы кең қабырғасындағы ойықтың кесілу) ойық арқылы қозу біруақытта электрлік сәулелену мен шеңбердің қозуына эквивалентті.
29.2. Толқын түрінің трансформаторы
ТЖЖ айналымында әр түрлі берілім байланысының кесіндесі қолдануға болады. Сондықтан айналымның түйіндері анағұрлым таралғаны, кейде бір сызықтан келесі берілім деп аталатын толқын түрінің трансформаторы болып табылады. Мұндай құрылғылар байланысқан әр түрлі түрдегі сызықтардың арасында немесе бір түрдегі сызықтың арасында, көлденең қимасының әр түрлі өлшемдері бар, бір түрдегі толқынды басқа түрдегі толқынға тиімді немесе бір түрдегі толқынды сол толқынға, бірақ басқа көрсеткіштермен өзгерте алу тиіс. Бұл құрылғылар қосылатын сызықтардың талаптағы жолақ жиілігін , жоғарғы ПӘК және керекті электр кебуініің сәйкестігін қамтамасыз ету керек. Кейде мұндай құрылғыларды коаксиальді –толқынсу өтілімі деп атайды.
Егер тікбұрышты және шеңбер толқынсу бір толқынды режимде төмеңгі толқын түрінде жұмыс жасаса, онда бір толқынсудан келесіге өту үшін әдетте бірқалыпты тұрақты созылмалы пішіндегі тікбұрыштан дөңгелекке жұмыс жасайды (29.9 сурет қара). Осындай l > λ ұзындығы кезінде, толқынның жоғары түрі мүлдем қозбайды және Н10 толқыны бірқалыпты Н11 толқынға өзгереді. Осыдан сәйкес жолақ өтілімі әжептеуір кең болады.
Сурет.29.9.Тік бұрышты көлденең қимасынан шеңберге біртіндеп пішіннің өзгертілуінің бірқалыпты өтуі.
Коаксиальді сызық пен жолақты сызық арасындағы өтілімдер, толқынынң төмеңгі түрінде жұмыс жасайтын, тәртіппен сызба бойынша құрылады. 29.10 және 29.11 суреттерде көрсетілгендей және (29.10 сурет қара) бір осьте (29.11 сурет қара) перпендикуляр.
Сурет.29.10. Переходы между коаксиальной и полосковыми линиями
Толқынды кедергілер мүшелену сымдарын бірдей етеді. Коаксиалды сымдардың сыртқы өткізгішінің ішкі диаметрін әдетте b тең деп немесе СПЛ-ға өту кезінде және МПЛ-ге өткенде 2h –ден алады. Келісу жолақтарының кеңеюі үшін (29.10 суретке қара) суреттегі құрылымының ішкі өткізгіштен СПЛ жолағына коаксиалды сызықты өткізгіштің жайлы өту пайдаланадыү. Перпендикуляр құрылымының сәйкестігі (29.11) суреттегідей 2R1 металды стерженьді таңдау, МПЛ-ге енгізілетін, МПЛ экранында ойық диаметрі D, тағыда lқі қадалық істікке сәйкес ұзындықты таңдамен тұйықталған соңында.
Сурет.29.11. Коаксиальді және микрожолақты
