Qiriq qiz dastani

Qırıq qızǵa berdi ruxsat

Darqan boldı mánzil-qıya,

Dushpan joǵalıp zım-zıya,

Waqtı xosh bop xalayıq,

Eki birdey batırǵa,

SHuwlasıp berdi pátiya,

Irzalıq berdi arıwǵa,

Xayran boldı kórgenler, Jedel menen qarıwǵa, Maqset qıldı Gúlayım, Miywalı atawǵa barıwǵa, Quwanıshı kún-kúnnen arttı Erte turıp kesh jattı,

Eki ashıq qosılıp, Miywalıǵa jol tarttı. Ashıldı baǵda lala da, Eki batır jol tarttı,

Sayran etip dalada.

Saltanat penen baradı, Miywalıday atawǵa, «Qırıq qız» degen qalaǵa, Altı jıl gezip posadı, Dushpan júregin osadı. Eki ashıq qosılıp, Kewilleri yoshadı,

Bir-birine quwanıp, Dáryaday kewili tasadı. Xalayıqtı shaqırıp, Qalanıń awzın ashadı. Qalasın tintip aralap, Dúrre-marjan shashadı, Xalqın tolıq shaqırıp, Toy-tamasha basladı, Hár kimlerge ılayıq,

361

Toltırıp tabaq tartadı,

Xalayıqtı kúldirip,

Júdá waqtın xoshladı,

Sonnan baslap ómiri,

Quwanıshqa basladı,

Qara shashın óredi, Kóp tamasha kóredi, Gúlayım Qıran qosılıp, Opalı dáwran súredi, Kewili tasıp yoshadı, Azatlıq jolın ashadı, Eki batır bas qosıp,

Qırıq qız da erkin jasadı.

Beline qamar bayladı, Ashılǵan gúldey jaynadı, Birin biri ádiwlep, Íshqılı baǵman áyledi. Eki batır baǵında,

Túrli qızıq oynadı, Kewilleri bir bolıp, Qazanlı astay qaynadı, Baǵda alma atıstı, Túrli miywa tatıstı, Aq tósekte jatıstı, Ústemlik joq, jábir joq, Kóp qızıqqa batıstı,

Ayshı-áshiret, zawqı-sapa, Jorǵadan beter shabıstı, Burqıdı jigit shaǵında, Qalmadı hásiret daǵında, Miyri qanıp bir-birine, Mindi altın taǵına, Dáwran súrdi opalı, «Qırıq qız» degen baǵında,

362

Istegeni tayın boldı,

Qarasa tórt jaǵında, Dúnyada árman qaldırmay, Qıran batır, Gúlayım, Jetisipti muradına. Bir-birine qurbandı, Batırlardıń uranıdı, Qaldırmay ishte ármandı,

Dushpandı qurtqan pármanıdı, Usı menen sap boladı, Gúlayımnıń dáwranı,

Mingen Qarager atqa,

Pármana bolǵan elatqa,

Qalmaq penen qarsılasıp, Qılısh urıp ótti jatqa. Istegeni tabılıp, Gúlayımday batır qız, Jetisipti muratqa,

Bunı tıńlaǵan xalayıq, Siz de jetiń muratqa.

Júre almaǵan qarsı jawdan, Ketken teńizlerden, tawdan, Bul dástannıń áwel bası, Qalıptı Jiyen jırawdan,

Patsha, xanlar qabıl almay, Bul qırıq qızdıń dástanın, Qaraqalpaq xalqında, Jırlaǵan eken Dawılbay, Onnan berman sorasań, Úsh júz jıl ótti azında, Bolǵanlar kóp bayazında, Umıtılmay xalıq awzında, Bir qanshası qalǵan eken. Qaraqalpaq altı sanaw,

363

Barlasań mákanı anaw, Bir neshe jıl jırlaptı, Qıtayda Aytımbet jıraw, Jetispedi qoldan qolǵa, El gezip ótti bárqulla, Bul dástandı jırlaǵan,

Atı Ábdirasúwlı, laqabın sorasań «Kál bala», Onnan berman sorasań,

Máplendi adam-adamnan, SHákirt bolıp úyrendim, Ustazım Ábdir jırawdan, Qırıq bir jıl ótti aradan, SHıqqan joq jiger-sanamnan, Xalıqqa otız bes jıl ayttım, Tıńladı xalqım tolayım,

Bul qırıq qızdıń dástanın, Xalıqqa tolıq jarattım, Ómirlikke talabı, Qosıqtıń jolın barlaǵan, Qırıq bes jıllıq ómirim, Qosıq ushın arnaǵan, Qaraqalpaqtı aralap, Otız altı jıl jırlaǵan, Qaraqalpaq keń jaylawı

Maylı balta qıpshaq sanawı, Qaraqalpaqtıń jırawı, Qıyas jıraw torlaǵan. SHashqan xalayıqqa dabıl, Izlegeni dástan, naqıl, Jazıp alǵan Qırıq qızdı, Bilimpaz Maqsetov Qabıl, SHın júrekten ǵayrat saldı, Jumısına miyri qandı, Bilimpaz Maqsetov Qabıl, Óz awzımnan jazıp aldı.

364