Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
енбекти коргау шпор.doc
Скачиваний:
4
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
237 Кб
Скачать
☆
  1. Еңбек нормалары бұзған үшін жауаптылықтың түсінігін айтып беріңіз

Еңбекті қорғау жөніндегі заңдарды, еңбекті қорғау туралы ұжымдық шарттарда белгіленген міндеттемелерді орындамаған, оларды қадағалау мен бақылауға кедергі келтіруші лауазымды адамдар заңдарда белгіленген тәртіппен әкімшілік, тәртіптік, материалдық немесе қылмыстық жауапқа тартылады. Бұл жауапкершілікті шартты түрде кәсіпорындардың, лауазымды тұлғалардың және қызметкерлердің жауапкершілігі деп бөлуге болады. Кәсіпорындар еңбекті қорғау талаптарын қамтамасыз етпегені үшін және еңбекті қорғау талаптарына жауап бермейтін, өндірістік мақсаттағы өнімді шығарғаны және өндіргені үшін экономикалық жауапкершілікке тартылады. Еңбекті қорғау туралы заңдарды бұзушылықтарды қадағалау және бақылау органдары анықтаған кезде, кәсіпорындар өздерінің қаражаты есебінен еңбекті қорғау қорларына Қазақстан Республикасының заңдарында анықталған тәртіпте және мөлшерде айыппұл төлейді. Еңбекті қорғау талаптарына жауап бермейтін жаңа техниканы, технологияларды, өндірістік объектілерді жасаған немесе дайындаған кәсіпорындар да экономикалық жауапкершілікке тартылады және әлеуметтік сақтандыру органдарына және тұтынушыларға осы құқық бұзушылықтарды жоюға қатысты, сонымен қатар, қайғылы оқиғаның ж.не кәсіптік аурудың нәтижесінде жәбірленгендерге өтемақы төлеумен қатысты шығындарды өтейді. Шығындардың мөлшерін арбитраждық сот белгіленген тәртіп бойынша анықтайды және өндіреді.

2 деңгей:

  1. Қазақстан Республикасы Конституциясының 1-бабының 1-тармағында Қазақстан Республикасының ең қымбат қазынасы кім

1. Қазақстан Республикасы өзін демократиялық, зайырлы, құқықтық және әлеуметтік мемлекет ретінде орнықтырады, оның ең қымбат қазынасы — адам және адамның өмірі, құқықтары мен бостандықтары.

Тәуелсіз мемлекеттің жаңа Конституциясы­ның кіріспесінде Қазақстан халқының бос­тандық, теңдік мұраттарына адал екендігі паш етілген. Жалпы ережелер аталатын 1-бөлімде Қазақстан Республикасының стратегиялық ба­ғыты, демократиялық, зайырлы, құқық­тық және әлеуетті мемлекет құру негізделді. Сондай-ақ, жүзеге асыратын қызметтің негізгі қағидаттарын бекітті. Онда қоғамдық келісім, елдегі саяси тұрақтылық, елдің экономикалық дамуға бағытталуы қазақстандық патриотизм—отансүйгіштік, мемлекет өмірінің мейлінше маңызды мәселелерін демократиялық жолмен шешу қағидалары, мемлекеттік биліктің біртұтастығы мен тармақтарға бөлінуі, тағы басқалар айқындалған.

“Адам және азамат” деп аталатын бөлімде адам мен азаматтың құқықтары мен бос­тан­дықтары баян етілген, азаматтық қатынас­тар­ды реттейтін нормалар мазмұндалған. “Пре­зидент” бөлімінде президенттік басқару ны­санындағы мемлекет болып табылатын Қазақ­стан Республикасындағы Мемлекет басшысы­ның немесе Елбасының мәртебесі мен құзырлы өкілеттігі жан-жақты сипатталған. Қазақстанның әр азаматы ҚР Конститу­ция­сын, оның ішінде өз құқықтары мен міндет­те­рін бұлжытпай орындауға міндетті. Алайда, нақты өмір ағымында негізгі заң талаптарын бұзушылық фактілері кездесіп жатады. Оның себептері де әртүрлі. Бірқатар азаматтар өз құқықтарын білмеуден сүрінсе, енді бір тұлғалар заң қағидаларын біле тұра оны бұзуға жол береді. Қандайда болсын, тәртіп бұзушылық, басқа да қылмыс жасаған адамдар сот орган­дарының алдында жауап береді.