Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
4 Метод.указ. к сем. по Филос.doc
Скачиваний:
3
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
751 Кб
Скачать
☆

5)Бақылау сұрақтары

  1. Қайта өрлеу дәуірі философиясы мен мәдениетінің ерекше белгілерін атаңыз.

  2. Қайта өрлеу дәуірінің гуманистік ойларының негізгі идеялары қандай?

  3. Гуманистердің дінге және шіркеуге қатынасын сипаттаңыз.

  4. Реформацияның негізгі мазмұны және оның нәтижесі қандай болды?

  5. Н.Коперниктің ашқан жаңалығының мәні және оның философиялық ой дамуындағы рөлі қандай?

  6. Н.Кузанский мен Дж.Бруноның натурфилософиясын сипаттаңыз.

6) Сызбалар, есептер, ситуациялар Ойланыңыз:

1. Фортуна өте мейірбанды адамдардан гөрі,не болса сол болсын деп батыл кірісетін адамдарды сүйеді(Эразм Роттердамский)

2. Менің адалдығым мен сенімділігімнің кепілі-менің кедейлігім. (Н.Макиавелли)

3. Қайсыбір философияның бастауында таңғалушылық,дамуында зерттеулер,соңында білместік жатыр.(М.Монтень)

4. Сен өздеріңнің қағидаларыңмен Дүниені төңкеріп тастағың келеді,-дейді біреулер.Бірақ төңкеріліп жатқан бұл Дүниені төңкергеннің несі жаман.(Дж.Бруно)

5. Адам-көп түрлі өзгеретін табиғаты бар жануар.(Пико делла Мирандолла)

6. Қаңдай қиындық болса да,өмірден бас тартпа.(М.Монтень)

7. Білімге деген іңкәрліктен артық батылдық жоқ.(М.Монтень)

8. Құдай басқа тіршіліктердің бәрінің бейнесі қалпын шеңберлеп, олардың алатын орнын анқытаған. Тек сен ғана, адам, ешқандай шеңбермен қысылған жоқсың, сондықтан өз бейнеңді өз шешіміңмен анқытай аласың (Пико делла Мирандолла).

    1. Глоссарий

р/р

ұғым

анықтамасы

1.

Гуманизм

(лат.humanus-иманды)-кең мағынада алғанда, адамның қадір -қасиеті мен хұқын құрметтеуді, оның жеке тұлға ретіндегі бағасын, адамның игілігіне, оның жан-жақты дамуына, адам үшін қолайлы қоғамдық өмір жағдайын жасаған қамқорлықты білдіретін көзқарастардың жүйесі;тар мағынада алғанда, қайта өрлеу дәуіріндегі идеялық қозғалыс.

2.

Антропоцентризм

дүниетанымдық айқындама, оған сәйкес адам дегеніміз- әлемнің орталығы және асқар шыңы.

3.

Гелиоцентризм

(гр.gelios-күн)- поляк астрономы Н.Коперник жасаған жүйе, әлемнің орталығы Жер емес, орталық денені Күн деп қарау.

4.

Пантеизм

(гр.pan- бәрі және theos- құдай)- құдай табиғаттан тыс бола алмайды, ол табиғатпен барабар бейқам бастама дейтін философиялық ілім.

5.

Реформация

(лат.pesopmare-өзгерту, жөндеу)- Еуропада ХҮІғ.-дың І-жартысында протестантизм негізін салған антифеодалдық және антикатоликтік қозғалыс.

6.

Утопия

(гр.u-ештеңе де емес, жоқ; және topos-орын, "еш жерде жоқ орын")- ойдан шығарылған идеалды қоғамдық құрылысты бейнелеу."Утопия" ұғымын Т.Мор (1516) енгізген.

    1. Мәнжазба тақырыптары

  1. Италия гуманистері Данте және Ф.Петрарканың адам мен әлем құрылымын жаңаша түсінуі туралы.

  2. Н.Макиавеллидің "Государь" атты еңбегінің негізгі идеялары.

  3. Л.да Винчи шығармашылығы.

  4. Қайта өрлеу философиясындағы тұлға мәселесі.

  5. Ренессанс дәуіріндегі өнер мен философияның өзара байланысы.