Хүііі ғ. Орыс философиясы (материализм және әлеуметтік-саяси философия)
Петров
реформалары дәуіріндегі философия
өкілдері
Феофан Прокопович;
В.Н.Танищев;
А.Д.Кантемир.
Монархия
құру мәселелері
Император
билігі, оның әулиелігі және бытырамастығы
Император
құқықтары (жазалау, кешіру, мұрагер
және басқаларды тағайындау)
Соғыс
және бейбітшілік
Басқа
мәселелер – таным, адамгершіліктік
құндылықтар және т.б.
М.В.Ломоносов философиясы
(1711 - 1765)
А.Н.Радищев философиясы
(1749-1802)
Ерекшеліктері
А.Н.Радищев
жүйелі материалистік позицияны қолдады.
Радищев
болмысының материалдығына мән бере
отырып, әлеуметтік – саяси философияға
да көңіл бөлді. Оның кредосы болып -
өзіндік илікке қарсы күрес, халық
билігін қолдау, құқытық және рухани
бостандық, құқықты жариялау болып
табылды.
М.В.Ломоносов
механикалық материализмді қолдады. Ол
орыс философиясына материалистік
дәстүрді ендірді.
Сонымен
қатар, Ломоносов заттар құрылысының
атомдық теориясын ұсынды. Ол теория
бойынша заттардың барлығы ұсақ
бөлшектерден – материалды монадалардан
тұрады.
Ломоносовтың
құдайға қатынасы – деистік тұрғыда.
Ол құдайдың бар екенін мойындаса да,
оның тылсым күшіне сенбеді.
Ломоносов
философиясында эпикаға, моральға,
адамгершілікке үлкен мән беріледі.Негізгі бағыттары
Хүііі ғ. Іі-жартысындағы орыс философиясы
Ерекшеліктері
Хіх және хх ғ.Ғ. Орыс философиясының төмендегідей бағыттары бар
ХІХ ғ.
орыс философиясының төмендегідей
бағыттары бар
Декабристік
Монархиялық
Батысшылдық
және славяншылдық
Революциялық
– демократиялық
Теологиялық
Космизм
философиясы
ХХ ғ.
орыс философиясы (және кеңестік)
төмендегідей бейнеленген
Марксизм-ленинизм
философиясы
Космизм
философиясы
Жаратылыстану
ғылымдары философиясы
«Орыс
шетелі» философиясыАтеистік
7) Глоссарий
р/р |
ұғым |
анықтамасы |
1. |
Православие |
-христиан дінінің негізінен Шығыс Европа, Таяу Шығыс елдері мен Балқанда таралған бір түрі. Православие Европаның батысы мен шығысында феодализмнің әр түрлі даму жолдарының нәтижесінде ХІ ғасырда біржола дербес бағыт болып бөлініп шықты.
|
2. |
Ағартушылық |
-ғылымның, зерденің, рационалдық танымның жетістіктерін негізге алатын философиялық жне идеялық бағыт. |
3. |
Славяншылдық |
-ХІХ ғасырдағы орыс қоғамдық ой-пікіріндегі консервативті саяси және идеалистік философиялық ағым. Өкілдері: И.Киреевский, К.Хомяков және И.Аксаковтар. |
4. |
Батысшылдық |
-ХІХ ғасырдың 40 жылдарындағы феодалдық-крепостниктік қатынастарды жойып, Россияны «батыстың» жолымен, яғни буржуазиялық жолмен дамытуды жақтаған орыстың қоғамдық ойындағы ағым. Өкілдері: А.Герцен, Н.Чернышевский, Д.Писарев және т.б. |