- •2. Микроорганизмдердiң физиологиясы.
- •3. Микробиологиялық лабораторияда жұмыс істеу ережесі.
- •1. Микроорганизмдер систематиасы.
- •2. Бактериялардың морфологиясы, қозғалуы, спора түзуі ж/е көбеюі.
- •3. Микроскоп және микроскоптау техникасы.
- •2. Бактериялардың морфологиясы, қозғалуы, спора түзуі ж/е көбеюі.
- •3. Микробиологиялық лабораторияда қолданылатын негізгі дезинфекциялық заттар.
- •3.Микроскоп және микроскоптау техникасы.
- •1. Ашытқы саңырауқұлақтардың морфологиясы.
- •2. Микроорганизмдердің қоректенуі.
- •4Билет.
- •1. Микроскопиялық саңырауқұлақтар-ң морфологиясы, классифкациясы.
- •2. Микроорганизмдердің тыныс алуы.
- •2. Тыныс алуы.
- •1. Актиномицеттердің морфологиясы.
- •2. Микроорганизмдердің өсуі мен көбеюі.
- •3. Микробтарды боялған күйінде зерттеу. (Жай бояу әдісі. )
- •3. Микробтарды боялған күйінде зерттеу. (Жай бояу әдісі. )
- •1. Рикетсиялардың морфологиясы.
- •2. Микроорганизмдердің ферменттері.
- •3. Микробтарды грам әдісімен бояу.
- •3. Микробтарды грам әдісімен бояу.
- •2. Микроорганизмдерге физикалық факторлардың әсері
- •8 Билет
- •2. Микроорганизмдерге сыртқы орта факторының әсері
- •3. Микроскопиялық саңырауқұлақтардың клетка құрылысын анықтау.
- •1. Прокариотты ж-е эукариотты микробтар, олардың негізгі айырмашылығы
- •2. Микроорг-ге химиялық факторлардың әсері
- •3. Стерилдеу әдісі
- •2. Микроорг-ге химиялық факторлардың әсері
- •3. Стерилдеу әдісі.
- •1. Микробиологияның Қазақстанда дамуы
- •2. Иммунитет жөніндегі ілім
- •3. Қоректік орталар(дайындау, сұйық ж-е тығыз қоректік орталар құрамын анықтау)
- •2. Микроорганизмдерге биологиялық факторлардың әсері
- •3. Судың микробиотасын зерттеу(Құбыр суының ж/е өзен, көл суларын қарастыру).
- •1. Микроорганизмдердің систематикасы.
- •2. Микроорганизмдердің азотсыз органикалық заттарды өзгеріске ұшыратуы.
- •3. Топырақ микробиотасын зерттеу.
- •2. Микроорганизмдерге сыртқы орта факторының әсері
- •1. Риккетсиялардың морфологиясы.
- •2. Спирттік ашу процесі.
- •3. Сүт ж/е сүт өнімдерінен таңдамалы орталарға себу жүргізу.
- •2. Спирттік ашу процесі.
- •1. Актиномицеттердің морфологиясы.
- •2. Микроорганизмдердің өсуі мен көбеюі.
- •3. Микроорганизмдердің таза дақылдарын бөліп алу.
- •2. Микроорганизмдердің өсуі мен көбеюі
- •2. Микроорганизмдерге физикалық факторлардың әсері.
- •2. Микроорг-ге химиялық факторлардың әсері
- •3. Стерилдеу әдісі.
- •1. Микробиология пәніне кіріспе.
- •2. Микроорганизмдер физиологиясы.
- •3. Микробиологиялық лабораторияда жұмыс істеу ережесі.
- •2. Микроорганизмдердiң физиологиясы.
- •3. Микробиологиялық лабораторияда жұмыс істеу ережесі.
- •1. Ашытқы саңырауқұлқтардың морфологиясы.
- •2. Микроорганизмдердің қоректенуі.
- •3. Микробиологиялық лабораторияда қолданылатын негізгі дезинфекциялық заттар.
- •1. Зооантропоноздық инфекция.
- •2. Сүт қышқылды ашу процесі.
- •3. Судың микробиотасын зерттеу(Құбыр суының ж/е өзен, көл суларын қарастыру)
- •3. Судың микробиотасын зерттеу(Құбыр суының ж/е өзен, көл суларын қарастыру).
- •1. Микроорганизмдер систематикасы.
- •2. Микроорганизмдердің қоректенуі.
- •3. Микробтарды боялған күйінде зерттеу(жай бояу әдісі)
- •3. Микробтарды боялған күйінде зерттеу. (Жай бояу әдісі. )
- •2. Микроорг-ге химиялық факторлардың әсері
- •3. Стерилдеу әдісі.
- •1. Микроскопиялық саңырауқұлақтар-ң морфологиясы, классифкациясы.
- •2. Микроорганизмдердің тыныс алуы.
- •1. Рикетсиялардың морфологиясы.
- •2. Микроорганизмдердің ферменттері.
- •3. Микробтарды грам әдісімен бояу.
- •3. Микробтарды грам әдісімен бояу.
- •1. Спирттік ашу.
- •2. Микроорганизмдердің ферменттері.
- •3. Микробтарды Грам әдісімен бояу.
- •3. Микробтарды грам әдісімен бояу.
- •1. Вирустар.
- •2. Микроорганизмдер физиологиясы.
- •3. Стерилдеу әдістері.
- •1. Вирустар.
- •2. Микроорганизмдердiң физиологиясы.
- •3. Стерилдеу әдісі.
2. Тыныс алуы.
Микроорганизмдер басқа организмдер сияқты қалыпты тiршiлiк ету үшiн үнемi энергияны керек етедi. Микробтар энергияны органикалық немесе минералдық заттарды химиялық жолмен ыдыратуда алады. Тiрi клеткада тотығу процессi жүргяя оны тыныс алу деп те атайды.
Микроорганизмнiң тыныс алуымен қоректену арасында тығыз байланыс бар. Бұл екi процесс бiр кезде, жүруi мүмкiн тыныс алу түрiне қарай микробтар екiге бөлiнедi:
Аэробтар: оттегiн қажет ететiн микробтар.
а)облигатты аэробтар- тек оттегi бар жерде ғана тiршiлiк етедi. (мыс:туберкулез, таяқ, сiбiр жараларының микробтары)
б)микроаэрофилдер-оттегiнiң төменгi конц-да (1-2)тiршiлiк етедi алатындар.
(актино-р, бруцеллалар)
2. Анаэробтар- оттегiн мұқтаж етпейдi.
а)факультативтi анаэробтар-оттегi бар немесе жоқ жерде тiршiлiк етедi.
б)облигатты анаэробтар- тек оттегi бар жерде ғана тiршiлiк етедi. Молекула күйiндегi оттегi олар үшiн у болады.
Анаэробтар табиғатта кең тараған, топырақтың терең қабатында тiршiлiк етедi. Клетка қоректену кезiнде эндотермиялық реакция басым болады. Өйткенi энергия босап, сыртқа шығады.
1861 жылы Л. Пастер өзiндiк ерекшелiгi бар анаэробты микробтарды тапқан. Олар оттегi жоқ жерде органикалық органикалық қосылыстарды ыдырату жолмен энергияны қамтамасыз етедi. Бұл ашу процессi деп аталады Тыныс алу және ашу процесстерiндегi құрастырылған энергия АТФ түрiнде жинақталады, яғни АТФ химиялық энергияның клеткадағы әмбебап тасымалдаушысыс немесе «энергетикалық валютасы» немесе қоры деп есптеледi. Клетка барлық қажеттi энергияны осы АТФ-н алады. Энергетикалық жағынан тыныс алу процессi, ашу процессiне қарағанда тиiмдi. Өйткенi:
1моль глюкоза анаэроб/ ашу 0, 09*10 дж энергия бөлiнедi
1моль глюкоза аэробты/тыныс алу 1, 6*10 Дж энергия бөлiнедi.
3. Микроорганизмдерді тірі күйінде зерттеу. ( жаншылған және ілінген тамшы әдісімен )І. Микроорганизмдерді тірі күйінде зерттеу - бактериялардың қозғалысын, сыртқы пішіндерін ж/е басқа да микроорганизмдердің ұрық тасымалдаушы организмдердің көбеюін зерттеу үшін тірі күйінде қарайды. Тірі күйінде зерттеудің 2 тәсілі бар. 1. Жаншылған тамшы әдісі - таза зат шынысын алып, үстіне 1 тамшы физиологиялық ертінді тамызып, стерильденген бактериялогиялық ілгішпен зерттелетін материялдан аздаған мөлшерде алып жұғын дайындаймыз. Олардың бетін жапқыш шынымен ауа қалмайтындай етіп, жабамыз. Бұл жерде аздаған кемшілігі бар. а) жапқыш шыны микроорганизмдерді жаншып табиғи қозғалысына кедергі келтіреді. в) сұйықтық тез буланғандықтан ұзақ уақыт қарай алмаймыз. 2. Ілінген тамшы әдісі- ойысы бар зат шыныны алып, олардың айналасын вазелинмен н/е ерітілген парафинмен майлап, ал жапқыш шынының бетіне 1 тамшы физиологиялық ерітінді тамызып, үстіне зерт телетін материялдан жұғын дайындаймыз. Осы дайын болған препаратты ойыстың бетіне төңкеріп жабамыз. Бұл жерде герметикалық жабылған камера пайда болды. Бұл препаратты ұзақ уақыт қарауға ж/е табиғи қозғалысын көруге, ұрық тасымалдаушы органдармен көбеюін жете зерттеуге мүмкіндік береді
5-билет.
