- •Əhli-beyt (ə) (yerə enmiş göy əhli)
- •Əhli-beyt (ə) şəxsiyyəti Əhli-beytlə (ə) tanışlığın zəruriliyi
- •Əhli-beytin (ə) nümunə və məfhumu
- •Təthir ayəsində “Əhli-beyt (ə)” ifadəsi
- •Rəvayətlərdə “Əhli-beyt (ə)” tə’birinin mə’nası
- •Birinci rəvayət:
- •İkinci rəvayət:
- •Ən üstün məkanlar
- •Kə’bə və onun torpağı
- •Rəvayətlərdə Əhli-beyti (ə) tanımağın zərurliyi
- •Əhli-beyt (ə) ən üstün kəslərdir
- •Ən üstün zamanlar
- •“Əyyamullah” (“Allahın günləri”)
- •Ən üstün insanlar
- •İman əhli
- •Ən üstün yaranmış Əhli-Beytdir (ə)
- •Əhli-beytin (ə) vücud həqiqəti
- •Vilayət risalətin batini və sirridir
- •On iki imamın vahid varlıq həqiqəti
- •“Ülul-əmr” kimlərdir?
- •Əhli-beyt (ə) pak-pakizə şəcərədir
- •Əhli-beytin (ə) nurani şəxsiyyəti Peyğəmbərlik həqiqəti
- •Əhli-beyt (ə) mütləq nurdur
- •Əhli-beyt (ə) və onun ardıcılları
- •Qayıtmağa gəlməmişəm
- •Əhli-Beytə (ə) bey’ət Allaha bey’ətdir
- •Görüş üçün paklıq
- •Peyğəmbərsayağı həyat
- •Əhli-beytin (ə) vücud mərtəbələri
- •İnsanın eniş və yüksəliş yolu
- •İnsanın eniş mərhələləri
- •İnsanın xaricən mövcudluğundan öncə elmi mövcudluğu
- •Ayrılma yox, təcəlla
- •Əhli-beytin (ə) vücud üstünlüyü
- •Bariz nümunə
- •Əhli-beytin (ə)vücud tutumu
- •Əhli-beyt (ə) Qur’an mislidir
- •Əhli-beyt (ə) və elm
- •Əhli-beyt (ə) və bəndəlik
- •İbadətin məfhumu
- •Bəndəlik kamalına çatmağın mərhələləri
- •Birinci mərhələ
- •İkinci mərhələ
- •Beşinci mərhələ
- •Əhli-beyt (ə) və bəndəlik yanĞısı
- •Əhli-beyt (ə) və fəna məqamı
- •Əmirəl-mö’minin (ə)
- •İmam Həsən Müctəba (ə)
- •İmam Səccad (ə)
- •İmam Musa ibn Cə’fər (ə)
- •İmam Həsən Əsgəri (ə)
- •Əhli-beyt (ə) həqiqətlərin kamil cilvəsidir
- •Həqiqətlər Əhli-beyt (ə) üfüqündən doğur
- •Peyğəmbərlər İslam peyğəmbəri (s) həqiqətinin tülusu üçün zəmin yaradır
- •Məhəmməd nurunun doğuşu ilə Qiyamət sübhü
- •Əhli-beyt (ə) nicat gəmisidir
- •Adəm və nicat gəmisini çağırış
- •Əhli-beyt (ə) qurtuluş vasitəsidir
- •Rəvayətlərdə Əhli-beytin (ə) məsəli
- •Aşiqanə seçim
- •Aşiqanə cavab
- •“Sirati-mustəqim”
- •“Sirati-mustəqimin” mə’nası
- •“Sirati-mustəqim”in həqiqi məfhumu
- •Allaha doğru düz yol
- •Doğru yol yolçuları
- •Əhli-beyt (ə) və ilahi xilafət məqamı
- •Yaranış nizamının xəlifəyə ehtiyacı
- •Allah xəlifəsinin sifətləri
- •Xəlifəliyə layiq olanlar
- •Əhli-beyt (ə) kamil xəlifələrdir
- •Vilayət risalətin batinidir
- •Həqiqi xəlifələr və feyz vasitəsi
- •Tövhid, risalət və vilayətə şəhadət
- •Vilayət məqamı feyz səbəbidir
- •Rəvayətlər və ilahi xilafət məqamı
- •Əhli-beyt (ə) peyğəmbər canişinləridir
- •Peyğəmbərlərin canişinləri kimdir?
- •Peyğəmbər canişinləri pak sifətlərin güzgüsüdür
- •Peyğəmbər canişinləri peyğəmbər sifətlərinin daşıyıcısıdır
- •İmam Rizanın (ə) nəzərincə peyğəmbər canişinliyi
- •Əhli-beyt (ə) və riza məqamı
- •Əhli-beytin (ə) ilahi razılıqda fəna olmuş razılığı
- •Əhli-beyt (ə) və təslim məqamı
- •Əhli-beyt (ə) və ismət məqamı
- •Elmi və əməli ismət
- •Əhli-beytin (ə) isməti
- •Mə’suma ehtiyac
- •İnsanın elm və əməli
- •Həzrət haqqın elm və əməli
- •Əhli-beytin (ə) elmi və əməli isməti
- •İsmət təqvanın ən ali dərəcəsidir
- •Əhli-beytin (ə) bütün yönümlərdə isməti
- •Mə’sumun gücü və şEytanın acizliyi
- •Mə’sumların ismət yönümləri
- •Mə’sumların təvəlla və təbərra məqamı
- •İsmət kiminsə inhisarında deyil
- •Allah həqiqi səbəbdir
- •Elmi yanlışlıqdan paklıq, ismət
- •İsmət təhsili
- •Nəfsin paklaşdırılması ismət üçün müqəddimədir
- •Mə’sum şəxsin günaha baxışı
- •Şahid qəflətə düçar olmur
- •Mə’sumda günaha batmaq gücü
- •Əhli-beyt (ə) ismət zirvəsində
- •Əhli-beyt (ə) haqqın məhbubudur Sevimlilik səbəbi zati paklıqdır
- •Peyğəmbərə (s) ən sevimli kəslər
- •Əhli-beytə (ə) itaət insanı sevimli edir
- •Allaha sevimlilik me’yarı
- •Allahın razılığı Əhli-beytin (ə) razılığındadır
- •Əhli-beyt (ə) mərhəmət ocağı
- •Qur’ani-kərimdə rəhmət
- •Əhli-beyt (ə) mərhəmətinin cilvələri
- •Heyrətamiz vaqiə
- •Nə üçün şiə oldum?
- •Əhli-beyt (ə) yerin və göyün sütunudur
- •İnsan tərbiyə edən rəhbərlər
- •İnsanlar üçün nümunə
- •Dünyapərəstlər Əhli-beyti (ə) dərk etməz
- •Haqq gizli deyil
- •Əhli-beyt (ə) təkamül vasitəsidir
- •Əhli-beyt (ə) vasitəçiliyi
- •İnsanı Allaha bağlayan ip
- •Səmavi kitablarda Əhli-beyt (ə) mövzusu Qur’an baxımından Əhli-beyt (ə)
- •Qur’anda peyğəmbər şəxsiyyəti
- •Allah və onun peyğəmbərinə itaət
- •Əhli-beyt (ə) Qur’anda
- •Tövrat və İncildə Əhli-beyt (ə) haqqında
- •Həzrət Məsih və Periklitusun zühuru (YuhƏnna İncili)
- •İdrisin kitabı
- •Barnaba incili
- •İbrahimə ilahi və’d
- •Çox mühüm vaqiə
- •Zəburda Əhli-beyt (ə) haqqında Həzrət Mehdinin (əc.) dövləti
- •Zəburda “ilahi məktub” dedikdə nə nəzərdə tutulur?
- •Əhli-beyt (ə) ariflərin nəzərində Ariflərin rəvayətlərində Əhli-beytin (ə) məqamı
- •Əbülfəzl Yəbdi və Xacə Abdullah Ənsari
- •Əttar Nişapuri Cə’fər Sadiq (ə) haqqında
- •İmam Məhəmməd Baqir (ə)
- •Əbul Qasim Qeysəri
- •Qəzzali
- •Əbu Səid Əbülxeyr
- •Mustəmli Buxari
- •Əbül Həsən Mücəvviri Qəznəvi
- •Seyyid Heydər Amili və Şeyx Mühyiddin Ərəbi
- •Paklıq həqiqi bəndənin ruzisidir
- •Əhli-beyt (ə) eynən paklıqdır
- •Əhli-beytə (ə) məhəbbət peyğəmbərin istəyidir
- •Əhli-beyt (ə) məhəbbəti Allah və peyğəmbər məhəbbətini göstərir
- •Əhli-beytin (ə) sirri və bə’zi səciyyələri
- •Əhli-beyt (ə) maarifi Qeyd
- •Əhli-beytin (ə) əxlaqı
- •Peyğəmbər əxlaqından nümunələr
- •Peyğəmbərdən (s) beş əxlaq proqramı
- •Peyğəmbər (s) əxlaqına xatir İslamı qəbul edən yəhudi
- •Yoxsulun ehtiyacını ödəmək üçün qazancsız borc
- •Yoxsullarla bir süfrədə
- •Heyrətamiz təvazö
- •Xalqa görə pərişanlıq
- •Xalqın naşükürlüyü müqabilində daha çox yaxşılıq
- •Bəndəlik zirvəsi
- •Əsilzadələrə hörmət
- •Heyrətamiz səbr
- •Ümmətlə xoş rəftar və müdara
- •Qonağa hörmət
- •Xeyir əmələ görə ehtiram
- •Din qardaşlığında bərabərlik
- •Acıdil kişinin əfvi
- •Münafiqlərin rəisi ilə gözlənilməz rəftar
- •Peyğəmbərin öz yoldaşları ilə rəftarı
- •Ayrılığa qadağa
- •Mülayimlik zirvəsi
- •Xalq arasında kin-küdurət yaratmayın
- •Ədalətli qiymət istəyi
- •“Çırpını mən yığaram”
- •Əmirəl-mö’minin (ə) əxlaqı haqqında Əmirəl-mö’mininin (ə) orta həddi gözləməsi
- •İ’sar (ehtiyac duyduğun şeydən bağışlamaq) zirvəsi
- •Böyük alicənablıq
- •Yetimlərə sevgi
- •Çəkişən tərəflərin məhkəmədə bərabərliyi
- •Dolanışıqda qənaət
- •Dünya malına rəğbətsizlik
- •Ədalət və insaf
- •Beytul-malın xərclənməsində diqqət
- •Köhnə libas
- •İlk çılpağa yardım
- •Dörd yerə bölünmüş dörd dirhəm
- •Üç yüz dirhəm sədəqə
- •Başqalarını üstün saymaq
- •Başqaları ilə mehribanlıq
- •Cəməl savaşı
- •Sİffeyn savaşı
- •Nəhrəvan savaşı
- •Arpa çörəyi və turş qatıq
- •Qızdırılmış dəmir
- •Misilsiz zöhd
- •Quru çörək və turş qatıq
- •Kəramət və isar zirvəsi
- •Günah əhlinin abrının qorunması
- •Pisliyə yaxşılıqla cavab
- •Gəncin halı nəzərə alındı
- •Hökumət mə’murlarına mühüm göstəriş
- •Məzlumun müdafiəsi
- •Həzrət Zəhranın (s.Ə) əxlaqi səciyyələri Bir qeyd
- •1. Maddi yönüm
- •Maddi çətinliklər qarşısında səbr
- •Allah yolunda infaq
- •İstədiyin qədər soruş!
- •Qur’anla ünsiyyət
- •Bərəkətli boyunbağı
- •Həzrət Zəhranın (s.Ə.) vəqfləri
- •Alimlərin həzrət Zəhra (s.Ə.) barədə sözləri
- •İmam Həsən Müctəbanın (ə) rəftar qaydaları Dəryadan bir damla
- •Heyrətamiz təvazö
- •İstəyini yaz!
- •İnsanların ən kərimi
- •Azadlığın sonu
- •Daha üstün salam
- •İnsanın dəyəri
- •İmam Zeynəlabidinin (ə) əxlaqi səciyyələrindən Təhqirə cavab
- •Karvanda tanınmayan şəxs
- •Heyvanla əxlaqlı rəftar
- •İftar bəxşişİ
- •Möhtaclara kömək
- •Üzüm əhvalatı
- •Kiçik yaşlarında böyük əzəmət
- •Bağışlanma istəyi
- •Ananın haqqı
- •Borca görə zəmanət
- •Misilsiz qardaşlıq
- •Qeybətə münasibət
- •Bilmədən qətl
- •İxlasın zirvəsi
- •İmam Məhəmməd Baqirin (ə) əxlaqından bir görüntü
- •Böyük infaq
- •Xeirxahlıqdan yorulmayan kəs
- •Məsihiyə münasibətdə səbr
- •Aşiqanə qonaqpərvərlik
- •Zövcənin haqqı
- •Cəm halda dua
- •Allah qarşısında təslimçilik
- •Bir qamçı müqabilində azadlıq
- •Gecə minacatı
- •İmam Cə’fər Sadiqin (ə) əxlaqi səciyyələrindən
- •Şiə olmayana kömək
- •Qohumlara yardım
- •Əxlaq nümunəsi
- •İstəyini söylə!
- •Misilsiz mehribanlıq
- •Hər dərdi camaata demə!
- •Qonağa hörmət
- •Yoxsulla rəftar
- •Müsibət zamanı səbr
- •İmam Musa ibn Cə’fərin əxlaqi səciyyələrindən Allaha ibadət və xalqa xidmət
- •Müxaliflərə yardım və sevgi
- •Misilsiz bəxşiş
- •İamam Əli ibn Musa Rizanın (ə) əxlaqi səciyyələrindən
- •İlahi əxlaq
- •Aclar üçün təam
- •İnsana ehtiram
- •Yoldan qalana yardım
- •Fəhlənin haqqı
- •Tövhiddə ixlas
- •Kərimanə məktub
- •Ağır borcun ödənməsi
- •İmam Cavadın (ə) əxlaqi səciyyələrindən
- •Bərəkətli məktub
- •Məzluma himayədarlıq
- •İmam Cavadın (ə) vüqar və mətanəti
- •Batil əhlinin hiyləsi
- •İmam Cavad (ə) haqqında Şafeinin nəzəri
- •İmam Hadinin (ə) əxlaqi xüsusiyyətlərindən
- •İlahi ne’mətlərə diqqət
- •Hava və suyun saflığına diqqət
- •Şiələrə xüsusi məhəbbət və lütf
- •Xəstəyə diqqət və onun müalicəsi
- •Qohumlara yaxşılıq
- •Heyrətamiz kəramət
- •Övlada ad qoyulması
- •İmam Həsən Əskərinin (ə) əxlaqı haqqında Şiələrə diqqət
- •Yaxşılığa çağırış və pisliyə qadağanın ən gözəl yolu
- •Qeyri-adi infaq
- •İmam Mehdinin (əc.) əxlaqi səciyyələrİ
- •Xarakter baxımından peyğəmbərin oxşarı
- •Ədalətin bərpası
- •Sülh və əmin-amanlıq
- •Hər yerdə rifah
- •Əhli-beyt (ə) şiələrinin vəziyyətindən
- •Əqli təkamül, elmi və əxlaqi yüksəliş
- •Son dəyərləndirmə
- •İmam Mehdiyə (əc.) necə salam verməli?
- •Əhli-beytin (ə) isar və güzəşti
- •Misilsiz isar
- •Ən çətin şəraitdə isar
- •Günahkarın əfvi
- •Məni Həsən (ə)- Hüseynə (ə) bağışla!”
- •Fəsad əhlİnin əfvi
- •Əhli-beyt (ə) və təvazö
- •Əhli-beytdən (ə) qabağa keçməyib, arxada qalmamaq!
- •Əhli-beyt (ə) və Qur’an Əhli-beyt (ə) Qur’an müəllimidir
- •“Allah əhli” ifadəsinin mə’nası
- •Axirətdə korluq!
- •“Əl” tə’birinin “elmdə sabitqədəmlər” mə’nası
- •Qəlb gözünün müşahidəsi
- •Əhli-beytin (ə) dünya və axirət sə’yləri
- •Əhli-beyt (ə) və insan tərbiyə edən tə’limləri
- •Əhli-beytin (ə) həqiqi şiəsi
- •Əhli-beytə (ə) məhəbbət Məhəbbət vasitəsi
- •MəhƏbbətin müqəddiməsi mə’rifətdir
- •Məhəbbət risalət muzdudur
- •Əhli-beytə (ə) məhəbbət haqqında rəvayətlər
- •Əhli-beytə (ə) məhəbbətin nişanələri
- •1. Allahın insana məhəbbəti
- •4. İman və əməlin qəbulu
- •Əhli-beyt (ə) məhəbbətinin şərtləri və tə’sirləri
- •Ağır sınaq
- •İmam Məhəmməd Baqirin (ə) Məhəmməd ibn Müslümlə görüşü
- •6. Əhli-beyt (ə) məhəbbəti ölüm zamanı şadlıq vasitəsidir.
- •Şiə necə can verir?
- •Əbuzər necə can verdi?
- •7.Məhəbbət və məhbubun hüzuru
- •Ölüm məqamında imam Hüseynin (ə) hüzuru
- •İmam Rizanın (ə) rəbbani alimlə görüşü
- •Hacı Şeyx Abbas Qummi və imam Hüseyn (ə)
- •Ayətullah Hacı Mirzə Əli ağa Şirazi və imam Hüseyn (ə)
- •Ayətullah Aştiyaninin kəraməti
- •8. Əzabdan qurtuluş
- •Xanım Fatimənin (s.Ə.) istəyi
- •İlahi müjdə
- •9. Sirat körpüsündə sabitqədəmlik
- •10. Məhəbbət və bağışlanma
- •11. Əhli-beytlə (ə) tanınmaq
- •Behişt əhlindən bir şəxs
- •12. Əhli-beyt (ə) məhəbbəti behiştə giriş amilidir.
- •13. Əhli-beyt (ə) məhəbbəti əbədi həyat səbəbidir.
- •Bizdən ayrılmayın!
- •14. Məhəbbət qəlb aramlığı səbəbidir.
- •Əhli-beytə (ə) təvəssül (bağışlanma üçün onların vasitə seçilməsi)
- •İmam Mehdinin (ə) qeyri-adi diqqəti
- •Əhli-beytin (ə) aşiqlərdə elmi təcəllası
- •Əhli-beyt (ə) bərəkətindən xalis şiələrin kəraməti
- •İmam Rizanın (ə) diqqəti
- •İmam Rizanın (ə) hərəmində duanın qəbulu
- •İmam Rizaya (ə) təvəssül məni xilas etdi!
- •İmam Rizanın (ə) hərəmində qulamın istəyi
- •Əhli-beyt (ə) üçün qurulan məclis
- •Əhli-beyt (ə) üçün göz yaşı Göz yaşının mahiyyəti
- •Göz yaşı mö’minin nişanəsidir
- •Əhli-beytin (ə) müsibətlərinə görə ağlamaq
- •Qur’anda çevrilmə məsələsi
- •1. Maddiyyat sahəsində
- •2. Mə’nəviyyat sahəsində
- •Əhli-beytin (ə) ziyarəti
- •Mə’sum imamların ziyarətinin savabı
- •İmam Hüseyni (ə) ziyarətin savabı
- •Ziyarət tozu
- •Süleyman əQməşin maraqlı əhvalatı
- •İmam Rizanın (ə) ziyarətinin ikinci Həcdən üstünlüyü
- •Əhli-beyt (ə) və bu ne’mətin şükrü
- •Valideyn ne’mətinə görə şükür
- •Əhli-beyt (ə) ne’mətinə görə şükür
- •Əhli-beytdən (ə) uzaqLaşmağın nəticəsi
- •Əhli-beyt (ə) haqqında dəyərli bir hədis
- •İfratçılıq iman üçün təhlükədir
- •Mündəricat
Nəfsin paklaşdırılması ismət üçün müqəddimədir
İnsan şər’i riyazət, nəfsin paklaşdırılması yolu ilə ismət məqamına çata bilər. Demək, ismət təkcə peyğəmbərlərə və imamlara aid deyil. İsmət sadəcə peyğəmbərlik və imamlıq şərtidir.
Demək, başqaları da mə’sum ola bilər. Bəli, hər bir peyğəmbər və imam mə’sumdur, amma hər bir mə’sum peyğəmbər və imam deyil.
İnsan nəfsini tərbiyə etməklə elm və əməldə nöqsanlardan çəkinib, ismət əldə edə bilər. Bu işə yetkinlik həddindən əvvəl də başlamaq olar. Belə etdikdə yetkinlik həddinə çatdıqda insan tə’lim-tərbiyənin, nəfsi paklaşdırmanın bərəkəti ilə mə’sum ola bilər. Bundan da artıq nöqsana yol verən insanlar eyni yolla gələcəkdə ismət əldə edə bilər.
Elmi yanlışlıqdan paklıq, ismət
İlahi övliyalardan düzgün tə’lim-tərbiyə almış bir şəxs elə bir ismət məqamına çata bilər ki, elmi məsələlərdə xətaya yol verməz: “Ey iman əhli! Əgər Allahdan qorxsanız, sizin üçün haqqı batildən seçəcək tövbə qərar verər...”252 “Fürqan” dedikdə haqqı batildən seçəcək qüvvə nəzərdə tutulur. İnsan ilahi övliyaların tərbiyəsi sayəsində, təqva şərtinə riayət edərək “Faruq” – haqqı batildən seçən imtiyazı əldə edir. O düzgün anlayır, anladıqlarını qoruyur və onlara əməl edir. Əlbəttə ki, belə bir şəxsin bilmədiyi şeylər də ola bilər. Amma o bildiyini düz bilir, düz qoruyur və düz əməl edir.
Faruq şəxsin bə’zi şeyləri bilməməsi təbiidir. İsmətin də digər kamilliklər kimi müxtəlif dərəcələri var. İnsan elə bir ismət məqamına çata bilər ki, müəyyən şeyləri bilməz.
Hər halda insan cihad, riyazət, nəfsin tərbiyəsi, əzalara nəzarət, nəfsi ilə şərtləşmə, ona nəzarət, onunla hesab, onu danlama yolu ilə elm və əməldə ismət keyfiyyəti qazana bilər. Peyğəmbərlik və imamlıq məqamı inhisardadır.
Öncə deyilənlərdən aydın oldu ki, ismət səciyyəsi kiminsə inhisarında deyil və hər bir kəs çalışmaqla ismət məqamının hansısa dərəcəsinə nail ola bilər. Amma əzəmətli peyğəmbərlik və imamət məqamı adi insanlar üçün əlçatmazdır: “Allah daha yaxşı bilir ki, risalət məqamını kimə versin...”253
Rəvayətlərə əsasən yüz iyirmi dörd min peyğəmbər və peyğəmbərdən sonra on iki imam var. Bu say dəyişməzdir. İsmət məqamına isə hamı çata bilər. Xanım Fatimə (s.ə.) nə peyğəmbər idi, nə də imam. Amma bu xanım mə’sum idi. Məryəm də, Zeynəb də, Qəməri Bəni-Haşim də, Əli Əkbər də peyğəmbər və imam olmamışdır. Amma bütün bu insanlar ismət məqamına ucalmışlar.
İsmət adlandırılan mə’sumluq məqamı hamıya müyəssərdir. İsmət ilahi ne’mətlərdən olsa da, insan özü özündə bu sifətin təcəllası üçün zəmin yaradır. Belə ki, bağışlayan Allah insanın iste’dadı müqabilində ona ismət əta edir: “İstədiyiniz hər şeydən sizə əta etdi...”254
İnsan istedadına uyğun dua etməlidir. Allah heç vaxt istedadı cavabsız buraxmır. İnsan istəyi onun istedadına uyğun olsa hökmən bəhrələnəsidir.
İsmət təhsili
Unutmamalıyıq ki, ixtiyari şəkildə seçilən ismət səciyyəsinin elmi və əmli mərhələləri var. İsmət təbii deyil, qazanılma fəzilətdir. Bu fəzlət Allahın xüsusi tövfiqi sayəsində əldə olunur. Demək olmaz ki, mə’sum şəxs üçün günahdan uzaq qaldığına görə savab yoxdur. Qur’ani-məciddə buyurulduğu kimi, mə’sum şəxs daim Allahın dəlilləri ilə silahlanmışdır. Bu dəlillər onda xarakter şəklini almışdır. O bu yolla iç və çöl düşmənini yerində oturdur. Onun nəfs istəkləri əbədilik təqva zindanına məhkum edilmişdir. Nəfs günahdan ləzzət almaq istəsə də, ram olunmamış düşüncə günaha yol vermir. Çünki batini nuraniyyət işin sonunu ona göstərir.
