Тақырып 7. Ұзақ мерзімді активтердің есебі.

Тәжірибелік (семинар) сабақтың мазмұны:

1. Материалдық емес активтердің есебі.

2. Негізгі құралдар, олардың жіктелуі, бағалануы және қозғалысының есебі.

3. Негізгі құралдардың тозуының есебі.

Сабақ мақсаты- негізгі құралдар мен материалдық емес активтердің түрлері, бағалануы, қозғалысының құжатталуы және шоттарда бейнеленуін, тозуын есептеу әдістерін үйрену және түгендеу жүргізудің тәртібін оқыту.

Әдістемелік нұсқаулар - әдебиеттермен және бухгалтерлік есеп регистрларымен жұмыс жасау, қойылған сұрақтар негізінде өзіндік талдау қорытынды жасау.

Есептер

№1. Жабдықтардың алғашқы құны 256300 теңге, жож қүны 26000 теңге, қызмет мерзімі 30 жыл. Құнды біркелкі (түзу сызықты) есептен шығару әдісі бойынша амортизацияны есептеу керек. Ай сайынғы амортизациялық бөлулер сомасын анықтау керек.

№2. Кәсіпорын 2008 жылы 1-шілдеде 32000 теңгеге машина сатып алды. Машинаны жою құны 2000 теңге, пайдалы қызмет мерзімі 4 жыл. Кәсіпорынның есепті кезеңі календарлық жыл. Түзу сызықты, сандар сомасы бойынша (куммулятивтік), қалдықты азайту (200%) әдістері бойынша 2008 жэне 2009 жылдарға тозу шығындарын, 2009 жыл 31-желтоқсанға баланстық құнды есептеңіздер.

№3. Жабдық техникалық паспортына сәйкес 10500 бөлшек шығаруға қабілетті. Жабдық 186200 теңгеге сатып алынды. Жабдықты жеткізу және монтаждау шығындары 54305 теңгені қүрайды. Жабдықты жою құны 7000 теңге. Өндірістік әдіс бойынша амортизацияны есептеңіздер.

№4. Кәсіпорынды құруда келесідей шығындар болды: кеңес берушілік қызметі үшін-250000 теңге кәсіпорынды тіркеу бойынша шығындар - 86900 теңге кәсіпорынды құрудағы басқа да шығындар - 6500 теңге.

Материалдық емес актив түрін анықтаңыздар, оның құнын жэне амортизациясын есептеңіздер. Шоттар байланысын беріңіздер.

Негізгі әдебиеттер:

1) Попова Л.А. Финансовый учет (план счетов бухгалтерского учета, основанный на Международных стандартах финансовой отчетности ) - Караганда, 2007.

2) МСФО № 16 «Недвижимость, здание и оборудование».

3) Методические указания по международному стандарту финансовой отчетности № 16 «Недвижимость, здание и оборудование».

4) Кеулімжаев К.К., Әжібаева З.Н., Құдайбергенов Н.А., Жантаева А.Ә. Қаржылық есеп: Оқу құралы. – Алматы: Экономика, 2004.

5) Кеулімжаев К.К., Құдайбергенов Н.А. Бухгалтерлік есеп теориясы және негіздері. Оқулық. – Алматы: Экономика, 2006.

6) Тасмағамбетов Т.А. және басқалар. Қаржы есебі: Оқу құралы. – Алматы: Экономика, 2003

Қосымша әдебиеттер:

1) Толпаков Ж.С. Бухгалтерский учет.- Караганда, 2004.

2) Радостовец В.К, Радостовец В.В., Шмидт О.Ю. Бухгалтерский учет на предприятии, Алматы, 2003.

3) Назарова В.Л. Бухгалтерский учет хозяйствующих субъектов / Под ред. Н.К. Мамырова – Алматы, 2005.

Тақырып 8. Ағымдағы және ұзақ мерзімді міндеттемелердің есебі

Тәжірибелік (семинар) сабақтың мазмұны:

1. Міндеттемелер, олардың жіктелуі.

2. Бюджетпен және бюджеттен тыс төлемдер бойынша есеп айырысулар.

3. Алынған аванс бойынша есеп айырысу есебі.

4. Жабдықтаушылармен және мердігерлермен есеп айырысулардың есебі.

5. Дивиденттер бойынша есеп айырысулар және болашақ кезеңдердің табыстарының есебі.

6. Банктер мен банктен тыс мекемелердің несиелерін есепке алу.

Сабақ мақсаты- міндеттемелер түсінігі, олардың жіктелуі және міндеттемелер есебін, олардың құжатталуы мен шоттарда бейнеленуін оқыту.

Әдістемелік нұсқаулар- әдебиеттермен жұмыс жасау, қойылған сұрақтар негізінде өзіндік талдау, қорытынды жасау.

Есептер

№1. Келесі шаруашылық операцияларына шоттар байланысын беріңіздер:

а) жабдықтаушылардан кәсіпорынға түскен материалдар акцептке алынды;

б) несиелер есебінен жабдықтаушылар шоты төленді;

в) есеп айырысу шотына банк несиесі алынды;

г) сатып алушыға өткізілген өнім немесе тауарлар үшін шот көрсетілді.

Негізгі әдебиеттер:

1) Нидлз Б, Андерсон К., Колдуэл Д. Принципы бухгалтерского учета- М., ФИС, 2006.

2) Попова Л.А. Финансовый учет (план счетов бухгалтерского учета, основанный на Международных стандартах финансовой отчетности ) - Караганда, 2007.

3) Кеулімжаев К.К., Әжібаева З.Н., Құдайбергенов Н.А., Жантаева А.Ә. Қаржылық есеп: Оқу құралы. – Алматы: Экономика, 2004.

4) Кеулімжаев К.К., Құдайбергенов Н.А. Бухгалтерлік есеп теориясы және негіздері. Оқулық. – Алматы: Экономика, 2006.

5) Тасмағамбетов Т.А. және басқалар. Қаржы есебі: Оқу құралы. – Алматы: Экономика, 2003.

6) Радостовец В.К., Радостовец В.В., Ғабдуллин Т.Ғ., Шмидт О.И. Кәсіпорындағы бухгалтерлік есеп.- Алматы: Қазақстан-аудит орталығы, 2002

Қосымша әдебиеттер:

1) Толпаков Ж.С. Бухгалтерский учет.- Караганда, 2004.

2) Радостовец В.К, Радостовец В.В., Шмидт О.Ю. Бухгалтерский учет на предприятии, Алматы, 2003.