Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
ответы история Беларуси.docx
Скачиваний:
0
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
125 Кб
Скачать
☆

16. Палітыка Напалеона ў дачыненні да беларускіх і польскіх зямель. Арганізацыя і дзейнасць камісіі Часовага Урада вкл.

Пра будучае Польшчы Напалеон гаварыў паўнамёкамі і хацеў выкарыстаць патрыятычны уздым палякаў ў сваіх мэтах. Як заўважае літоўскі гісторык Дундуліс: “дэмагагічнымі заявамі па польскім пытанні Напалеон імкнуўся замаскіраваць сапраўдную мэту – дабіцца поўнай гегемоніі ў свеце”. Францыя мела сваю палітыку, яе дывіз: “Францыя вышэй за ўсё”. Напалеон не збіраўся ахвяраваць інтарэсамі сваёй імперыі. Вера ў Напалеона была даволі моцнай у палякаў. За што палякі любілі Напалеона?

1. Ён быў пераможцам у Берліне, Вене і Маскве. 2. За тое што Напалеон знішчыў акты Рэчы Паспалітай. 3. За тое што ён узняў Польшчу ў ранг еўрапейскіх краін.

У 1811г. Напалеон паслаў у Варшаву барона Біньона, які шчыра спачуваў палякам. На яго былі ўкладзены абавязкі: даць уладу герцагству на направу, які падрыхтаваў бы яго да вялікіх перамен. Разам з тым Біньон стаў пераемнікам французкага рэзыдэнта і пачаў кіраваць агентурай супраць Расіі. Французкія разведавальныя службы збіралі дадзеныя аб рускай арміі. Французкімі агентамі былі многія жыхары Беларусі, якія агентавалі на карысць Францыі. 30 мая 1812г. у Познане Напалеон сказаў, што дапускае стварэнне генеральнай канфедэрацыі, якая зверніцца з просьбай абвясціць былую Польшчу і закліча насельніцтва Рэчы Паспалітай да паўстання і далучэння да герцагства Варшаўскага. 22 чэрвеня 1812г. зачыталі загад Напалеона, у якім падкрэслівалась, што ён вядзе вайну для адраджэння Польшчы ў межах 1772г. У чэрвене 1812г. у Варшаве адкрыўся сейм, які 28 чэрвеня аб’явіў сябе генеральнай канфедэрацыяй каралеўства Польскага. 7 ліпеня 1812г. адозва да палякаў, якія жывуць у Літве і заходніх губерніях Расіі з заклікам падтрымаць справу адраджэння Айчыны. 11 ліпеня 1812г. Напалеон прыняў главу арганізацыі з просьбай аб генеральнай польскай канфедэрацыі. Выбіцкі ў межах 1772г. Польшча не адновіцца, так заявіў Напалеон, але Літва і Беларусь могуць увайсці ў адроджаную Польшчу. Польшча заставалася казырнай картай у міжнароднай гульні Напалеона. Пазней Напалеон прызнаваў, што дзейнічаў у Польскім пытанні на сваю карысць – трымаў яго як страшыдла ў палітыкі з Расіяй. Напалеон рэалізаваў план стварэння ВКЛ, падаючы сябе яшчэ і вызваліцелем Літвы. 1 ліпеня 1812г. загад Напалеона “Аб арганізацыі ўлады ў Літве”. У гэтым загадзе гаварылася, што прызначаецца часовы ўрад ВКЛ і гэтаму ўраду завяраецца кіраванне фінансамі, дастаўкай правіянту, арганізацыяй апалчэння, народнай гвардыяй і жандармерыяй. Будзе знаходзіцца імператарскі камісар Біньон. Стварыўшы камісію ВКЛ Напалеон не далучыў Літву да Польшчы, а стварыў для яе асобныя органы кіравання, што сведчыла аб тым, што Напалеон гатовы падпісаць мір з Аляксандрам I. Камісія часовага урада ВКЛ складалася з 7 камітэтаў: 1 – харчаванне і магазінаў, былы маршалак Станіслаў Соўтан; 2 – камітэт паліцыі, Карл Прозак (абозны); 3 – камітэт фінансаў, Юзаф Саракоўскі; 4 – ваенны, Аляксандр Сапега; 5 – судовы, граф Францішак Ельскі; 6 – унутраных спраў, граф Аляксандр Патоцкі; 7 – народнай асветы і рэлігіі, Ян Снедецкі (прафесар, рэктар універсітэта). Генеральны сакратар – Юзаф Касакоўскі. Галоўная задача камітэта – фарміраванне войска (100 тысяч рэкрутаў). Ваенны камітэт стварыў 5 пяхотных палкоў, 4 уласніцкія палкі, 3 егерскія батальёны, атрады народнай гвардыі (Вільна, Гродна, Слонім, Нясвіж), жандармерыя (3 каманды). Уся беларуска-літоўская армія 19.000 чалавек. Генеральным інспектарам прызначаўся князь Гедровіцкі. Акрамя літоўскай адміністрацыі стваралася паралельна і французкае ваеннае кіраванне Літвы (Гогендорф). У кожным горадзе прызначаўся ваенны камендант, а ўся тэрыторыя Літвы дзялілася на 4 дэпартамента. На ўзроўне дэпартамента стваралася адміністрацыйная камісія. Дэпартамент дзяліўся на дыстрыпцы (павятовая камісія). Сваю дзейнасць камісія часовага ўрада ВКЛ скончыла, калі ўвайшлі французкія войскі. 21 снежня 1812г. камісія часовага ўрада рашыла перайсці пад апеку канфедэрацыі.