- •Жұқпалық қауіпсіздік Қолды әлеуметтік деңгейде тазарту
- •Қолды гигиеналық деңгейде тазарту
- •Қолды тері антисептигімен тазарту
- •Залалсыздандырылған қолғапты кию
- •Қолғапты шешу
- •Зарарсыздандыру заттардан жұмысшы ерітінділерді даярлау кестесі
- •Сұйық зарасыздандыру заттардан жұмысшы ертінділерді даярлау және есептеу кестесі
- •Су тегі асқын тотығының жұмысшы ертіндісін 0,5 % жуушы затымен 1л даярлау есебі
- •Медициналық тағайындаоған бұйымдарды тазарту кезеңдері
- •I кезең. Медицинада тағайындалған бұйымдарды зарарсыздандыру
- •Iі кезең. Медицинада тағайындалған бұйымдарды залалсыздандыру алдындағы тазартудан өткізу
- •Жуушы ерітіндінің құрамы
- •Азопирам байқауының нәтижесі
- •III кезең. Медицинада тағайындалған бұйымдарды залалсыздандыру
- •Таңғыш материалдарды залалсыздандыру қорабына /Бикске салу/
- •II. Қабылдау бөлімшесі. Ауруханаға науқасты қабылдау науқастың дене салмағын өлшеу
- •Науқастың бойын өлшеу
- •Педикулёз анықталған кездегі санитарлық тазарту
- •Гигиеналық душты жүргізу
- •Гигиеналық ваннаны жүргізу
- •Науқасты тасымалдау
- •Халі ауыр жағдайдағы науқасты каталкамен (қол арбамен) тасымалдау
- •Науқасты симс қалпына жатқызу (ішіне және қырына жату қалпы аралығындағы жағдай)
- •Науқасты ішімен жатқызу
- •Науқасты арқасымен жатқызу
- •Науқасты қырымен жатқызу
- •IV. Науқастың жеке бас тазалығы Функциональды кереуетті қолдану
- •Науқастың төсек – орнын дайындау
- •Халі ауыр науқастың төсек – орнының тыстарын ауыстыру (ұзынынан жасалатын әдіс)
- •Халі ауыр науқастың төсек- орын тыстарын ауыстыру (көлденең әдіс) (екі медбикемен орындалады)
- •Ішкі киімді ауыстыру
- •Халі ауыр науқастың шашын күту
- •Халі ауыр науқастың аяғын төсегінде жуу
- •Қолдағы тырнақты қиып алу
- •Аяқтағы тырнақты қиып алу
- •Науқасты қырындыру
- •Қолтық ойығындағы шашты қыру
- •Қасағадағы шашты қыру
- •Халі ауыр әйелдердің жыныс мүшесін жуу
- •Ер адамның жыныс мүшесін жуу
- •Дәрет ыдысын /суднаны/ беру
- •Зәр қабылдағышты беру
- •Дәрет ыдысын және зәр қабылдағышты зарарсыздандыру ерітіндісіне толық батыру әдісі
- •Мұрын қуысын күту
- •Халі ауыр науқастың ауыз қуысын күту
- •Алмалы- салмалы тіс протездерін күту
- •Су балансын анықтау және есептеу
- •Бөлінген сұйықтық
- •Енгізілген сұйықтық
- •VI. Науқасты тамақтандыру Халі ауыр науқасты тамақтандыру
- •Халі ауыр науқасты мұрын-асқазан зонды арқылы тамақтандыру
- •Науқасты гастростома арқылы тамақтандыру
- •Гастростоманы күту
- •VII. Қарапайым физиотерапиялық әдістер Сүлікпен емдеу. Оттегімен емдеу. Жылытқышты қолдану.
- •Мұзды мұйықты қолдану
- •Қыша қағаздарын қою
- •Аяққа қыша ваннасын жасау
- •Ыстық ылғалды компресті қою
- •Салқын компресті қою
- •Ылғалды қыздыру және дәрілік компрестерді қою
- •Парафин және озеокеритпен емдеу
- •Парафинді, озокеритті салу әдістері
- •IV. Кюветті-апликациялық әдіс (тәрелкелік).
- •Ылғалдатылған оттегін мұрын катетері арқылы беру
- •Оттегі жастықшасынан ылғалдатылған оттегін беру
- •Постдуральды (позициялық) дренаж (бронхты қақырықтан тазарту)
- •I. Квинке бойынша дренажды қалыпты жасаңыз.
- •II. Науқасты арқасымен жатқызу
- •III. Науқасты оң жақ қырымен жатқызыңыз - «кереует астынан аяқ киімді іздеу» позасы.
- •IV. Науқасқа тізе шынтақ қалпын алуын ұсыныңыз - «намаз оқитын мұсылман» дене келбеті.
- •Позициялық дренаж (бронхты қақырықтан тазарту)
- •VIII. Дәрі-дәрмектерді қолдану жолдары мен әдістері,ішке қабылдайтын дәрі-дәрмектерді үлестіру Таблетканы,капсуланы,дражені,пилюляны қолдану
- •Түндырманы,қайнатпаны,микстураны (қоспалы сұйық дәріні) қолдану
- •Тұнбаны, экстрактыларды (шырсөлді)қолдану
- •Науқасқа ұнтақты қолдану
- •Дәрі-дәрмектерді сыртқы жолмен енгізу Мұрынға дәрілік тамшыны тамызу
- •Көзге тамшы тамызу
- •Төменгі қабаққа көз майын жағу (тюбиктен, шыны таяқшамен)
- •Құлаққа дәрілік ерітіндіні тамшылатып тамызу
- •Жеке ингаляторды қолдану Дәрілік затты тыныс жолдарына дем алғанда ауыз арқылы енгізуге науқасты үйрету
- •Сеппені қолдану
- •Дәрілік жабысқақ пластырьды салу
- •Балауызды тік ішек арқылы енгізу
- •Майлы таңғышты орындау
- •Теріге майды жағу
- •Теріге майды сылап жағу
- •Дәрілік ерітіндіні теріге сылап жағу
- •Дәрі-дәрмектерді парентеральды жолмен енгізу. Бір рет қолданатын шприцті құрастыру
- •Ампуладан дәрілік ерітіндіні сорып алу
- •Флаконнан дәрілік ерітіндіні сорып алу
- •Антибиотиктерді есептеу және еріту ережелері
- •Тері ішіне инъекцияны орындау
- •Тері астына инъекцияны орындау
- •Инсулинді енгізу
- •Бұлшық етке инъекцияны орындау
- •Көк тамырға инъекцияны орындау
- •Сұйықтықты көк тамырға тамшылатып енгізу үшін бір рет қолданатын жүйені құрастыру
- •Сұйықтықтарды көк тамырға тамшылатып енгізуді орындау
- •IX. Пункциялар Науқасты және медициналық құрал-саймандарды плевра қуысын тесуге (торакоцентезге, плевроцентезге) дайындау
- •Науқасты және медициналық құрал-саймандарды ішті тесуге (лапароцентезге) дайындау
- •Науқасты және медициналық құрал-саймандарды жұлынды тесуге (люмбальды) дайындау
- •Науқасты және медициналық құрал-саймандарды төс сүйегін тесуге (пункциясына) дайындау
- •Науқасты және медициналық құрал-саймандарды буынды тесуге дайындау
- •Тазалау клизмасын қою
- •Сифон клизмасын қою
- •Резенке алмұрт тәрізді баллонша көмегімен босату (майлы, гипертонгиялық, дәрілік) клизмаларын қою Дәрілік клизманы қою
- •Майлы клизманы қою
- •Дәрілік клизманы қою
- •Гипертониялық клизма қою
- •Жел шығаратын түтікті қою
- •Тазалау клизмасын қою
- •Сифон клизмасын қою
- •Резенке алмұрт тәрізді баллонша көмегімен босату (майлы, тұзды, дәрілік) клизмаларын қою
- •Жел шығаратын түтікті қою
- •Майлы клизманы қою
- •Дәрілік клизманы қою
- •Гипертониялық клизма қою
- •Хі. ҚУықты катетерлеу Әйелдердің қуығын катетерлеу
- •Ер адамның қуығын катетерлеу
- •Хіi. Лабораториялық және аспаптық зерттеу әдістеріне науқасты дайындау Лабораториялық анализге саусақтан қан алу
- •Выкуумды жүйе көмегімен көк тамырдан қанды алу.
- •Биохимиялық зерттеуге көк тамырдан қан алу
- •Қақырықты зерттеу
- •Қақырықты зерттеуге жинау ережесі
- •Жалпы клиникалық анализге қақырықты жинау
- •Атиптік жасушаларға қақырықты жинау
- •Аурухана жағдайында туберкулезге микроскопиялық зерттеу үшін қақырықты жинау
- •Бактериологиялық зерттеуге қақырықты жинау
- •Жеке түкіргішті қолдану ережесі
- •Жұтқыншақтан жағынды алу
- •Мұрын қуысынан жағынды алу
- •Жалпы клиникалық анализге зәрді жинау
- •Нечипоренко әдісімен зәрді жинау
- •Зимницкий байқауына зәрді жинау
- •Диастазаға зәрді жинау
- •Іс әрекет алгоритмі:
- •Қантты анықтауға зәрді жинау
- •Зәрдегі глюкозаны ұзынша сопақ тестімен анықтау
- •Розин байқауын жүргізу. (зәрдегі билирубинді анықтау – сапалы байқау)
- •Билирубинді ұзынша сопақ тестімен анықтау
- •Зәрді бактериологиялық зерттеуге алу. (әйелдер үшін)
- •Медбикенің іс-әрекет алгоритмі:
- •Науқастың іс-әрекет алгоритмі:
- •Копрологиялық зерттеуге нәжісті алу
- •Іш құртының жұмыртқасын анықтауға нәжісті алу
- •Жасырынды қанды анықтауға нәжісті алу
- •Бактериологиялық зерттеуге «ашық нәжістен» нәжісті қоректі ортасы бар Петри табақшасына алу
- •Бактериологиялық зерттеуге «ашық нәжістен» нәжісті пробиркаға алу
- •Бактериологиялық зерттеуге тікелей тік ішектен нәжісті алу
- •Хii. Науқастарды эндоскопиялық және рентгенологиялық зерттеулерге дайындау Науқасты бронхоскопияға дайындау
- •Науқасты фиброгастродуоденоскопияға дайындау
- •Науқасты колоноскопияға дайындау
- •Науқасты ректоромоноскопияға дайындау
- •Науқасты цистоскопияға дайындау
- •Науқасты ультрадыбыстық зерттеулерге дайындау іш перде қуыс мүшелері (бауыр, өт, ұйқы безі, талақ) және бүйрек
- •Науқаты бронхографияға дайындау
- •Медбикенің іс-әрекет алгоритмі:
- •Рентген кабинеті медбикесінің іс-әрекет алгоритмі:
- •Науқасты асқазан және он екі елі ішекті ренгенологиялық зерттеуге дайындау
- •Посттық медбикенің іс-әрекет алгоритмі:
- •Рентген кабинеті медбикесінің іс-әрекет алгоритмі:
- •Науқасты ирригоскопияға дайындау.
- •Посттық медбикенің іс-әрекет алгоритмі:
- •Рентгенологиялық кабинеті медбикесінің іс-әрекет алгоритмі:
- •Науқасты көк тамырлық (экскреторлық) пиелографияға дайындау
- •Посттық медбикенің іс-әрекет алгоритмі:
- •Рентген кабинеті медбикесінің іс-әрекет алгоритмі:
- •Асқазанды жуу
- •Асқазанды зондсыз әдіспен жуу
- •Науқасты дайындау және фракциялық әдіспен асқазан сөлін алу
- •Науқасты дайындау және ұлтабарды зондтау
- •Құсқан науқасқа алғашқы көмек көрсету
- •Әлсіріген немесе ессіз күйде құсқан науқасқа көмек көрсету
- •Өкпе- жүрек реанимациясы
- •А ережесі. Науқасқа тыныс алу жолдарының өткізгіштігін қамтамасыз ету
- •Іі. Сафардың үш құрамды әдісі
- •В ережесі. Өкпенің жасанды вентиляциясы
- •Өкпенің жасанды вентиляциясын «ауыздан - ауызға» жасау әдісі
- •Өкпеніңжасанды вентиляциясын «ауыздан - мұрынға» жасау әдісі
- •С ережесі. Ересек адамдардың жүрегіне сырттай массаж жасау
- •Өлікті жайғастыру ережелері
- •Пайдаланылған әдебиеттер
Мұрын қуысын күту
Мақсаты: науқастың жеке бас тазалығын сақтау, мұрынмен дем алудың бұзылуының алдын ала ескерту, дәрілік ерітіндіні тамызу.
Қолдану көрсетілімдері: науқастың ауыр жағдайы, мұрын қуысындағы қатып қалған қабыршықтардың және шырышты бөліністердің болуы.
Дайындаңыз: залалсыздандырылған: мақта турундаларын, мензурканы, пинцетті, вазелин немесе өсімдік майын, науаны, қолғаптарды, ішінде зарарсыздандыратын ерітіндісі бар ыдысты, қауіпсіз жоюға арналған контейнерді.
Іс-әрекет алгоритмі:
Науқасқа емшара барысын түсіндіріп, оның келісімін алыңыз.
Қолыңызды гигиеналық деңгейде жуыңыз, қолғапты киіңіз.
Науқастың басын сәл аздап артқа қарай шалқайтып, Фаулер қалпын беріңіз.
Сол қолдың 4-саусағын науқастың маңдайына қойып, ал бас бармақпен мұрынның ұшын көтеріп, мұрын қуысындағы сілемейлі бөлінулердің, кеуіп қалған қабыршықтардың барлығын қараңыз.
Сілемейлі бөлінулерді алып тастау үшін мақта турундаларын жеңіл айналмалы қимылдармен мұрын жолдарына енгізіңіз.
Мұрын жолдарындағы құрғақ қабыршықтарды жұмсарту үшін, мензуркаға залалсыздандырылған вазелин майын құйыңыз.
Турунданы пинцетпен алып, вазелин майымен ылғалда, мензурканың шетіне аздап қысып, сығыңыз.
Оң қолыңызға турунданы алып, жеңіл айналмалы қимылдармен мұрын жолына енгізіңіз және оны 2-3 минутқа сол жерде қалдырыңыз (қатып қалған қабыршықтар болған кезде).
Мұрын жолдарынан турунданы айналмалы қимылдармен шығарып алыңыз, бұл мұрын жолындағы қатып қалған қабыршықтардың шығуын қамтамасыз етеді.
Екінші мұрын жолын да тура осындай реттілікпен тазартыңыз.
Қолғапты шешіңіз.
Қолданылған турундаларды, қолғапты қауіпсіз жоюға арналған контейнерге салыңыз. Пинцетті, мензурканы зарарсыздандыратын ерітіндісі бар ыдысқа салыңыз.
Қолыңызды жуып, кептіріңіз.
Құлақты күту
Мақсаты: науқастың жеке бас тазалығын сақтау, құлақ ауруларының алдын-алу, құлақ құлығының жиналып қалу себебінен есту қабілетінің төмендеуін ескерту, дәрілік ерітіндіні тамызу.
Қолдану көрсетілімдері: науқастың ауыр жағдайы, есту жолында құлықтың жиналып қалуы.
Қарсы көрсетілімдері: құлақ қалқанындағы және сыртқы есту жолындағы қабыну процестері.
Дайындаңыз: залалсыздандырылған: науаны, тамызғышты, пинцетті, мензурканы, мақта турундаларын, сүрткілерді, қолғаптарды, 3%-дық сутегі асқын тотығы ерітіндісін, сабынды суды, ішінде зарарсыздандыратын ерітіндісі бар ыдысты, қауіпсіз жоюға арналған контейнерді.
Іс-әрекет алгоритмі:
Науқасқа емшара барысын түсіндіріп, оның келісімін алыңыз.
Қолыңызды гигиеналық деңгейде жуыңыз, қолғаптарды киіңіз.
Ішінде сабынды суы бар ыдысты дайындаңыз.
Науқастың басын тазаланатын құлаққа қарама-қарсы жағына қисайтыңыз, науаны астына қойыңыз.
Сүрткіні жылы сабынды ерітіндіде ылғалдап алып, құлақ қалқанын сүртіңіз; сосын оны құрғақ сүрткімен құрғатыңыз (кірді кетіру үшін).
Алдын-ала су моншасында (t-36-370С) жылытылған 3% сутегі асқын тотығы ерітіндісін залалсыздандырылған мензуркаға құйыңыз.
Оң қолыңызға мақта турундасын алып, 3% сутегі асқын тотығының ерітіндісіне сулаңыз, ал сыртқы естеу жолын түзету мақсатымен сол қолыңызбен құлақ қалқанын артқа және жоғары қарай тартыңыз; құлаққа 2-3 тамшы тамызыңыз.
Құрғақ турунданы жеңіл айналмалы қимылдармен сыртқы есту жолына 1 см тереңдіктен асырмай енгізіп, оны 2-3 минутқа қалдырыңыз.
Турунданы сыртқы есту жолынан айналмалы қимылдармен шығарып алыңыз, бұл есту жолындағы бөлінуістер мен құлықтың шығуын қаматамасыз етеді.
Екінші есту жолын да тура осындай реттілікпен тазартыңыз.
Қолғаптарды шешіңіз.
Қолданылған қолғапты, турундаларды, сүрткілерді қауіпсіз жоюға арналған контейнерге салыңыз. Пинцетті, мензурканы ішінде зарарсыздандыратын ерітіндісі бар ыдысқа салыңыз.
Қолыңызды жуып, кептіріңіз.
Ескерту: құлақты тазалаған кезде мақтаны қатты затқа орауға болмайды, есту жолы жарақаттануы мүмкін.
