6.2.3. Алапеске қарсы дәрілік заттар.

ДАПСОН

(DAPSONE)

Шығарылу түрі. Таблеткалар 25 мг, 50 мг, 100 мг

Қолдану көрсеткіштері мен мөлшерленуі.

Пауцибациллярлы және мультибациллярлы алапес.

4-5 апталық циклмен бір мезгілдік әр 6 күндік үзіліспен қолданады, алғашқы 2 апта – ішке, ересектерге 50 мг-нан күніне 2 реттен, келесі 3 аптада 100 мг-нан күніне 2 реттен; кейін 2 аптаға үзіліс жасайды, одан кейін екінші циклді сол кестемемен бастайды; емдеу курсы - 4 цикл; төртінші циклден кейін – 1-1,5 айға үзіліс жасайды.

Кері көрсеткіштері

Жоғары сезімталдық, ауыр қаназдық, бауыр жетіспеушілігі, созылмалы бүйрек жетіспеушілігі.

Сақтандыру.

Келесі мәселелі жағдайларда тәуекел мен пайданы салыстырып қарастыру қажет:

Қаназдық (ауыр қаназдықты емді бастар алдында емдеу қажет және емделу кезінде қанның формалық элементтерінің санын бақылау керек); гемолизге бейім болуы, Г-6-ФД жетіспеушілігі (нәрестелерді емшекпен емізуді қоса); жүктілік, порфирия.

Әрекеттесуі: 1 қосымшаны қара.

Жүктілік: Сақтықпен.

Емшекпен емізу: Сақтықпен.

Жанама әсерлері.

Гемолиз және метгемоглобинемия; аллергиялық дерматит; сирек - гепатит және агранулоцитоз; «дапсон синдромы», мононуклеозге ұқсас, сирек – жоғары сезімталдық реакциялары келесі симптомдармен, бөртпе, қызба, сары ауру және эозинофилия; асқазан-ішек тітіркенуі, тахикардия, бастың ауруы, ұйқының қашуы, ашуланшақтық, парестезия, қайтымды шеткі невропатия және психоз.

Саудаға тіркелген атауы: Дапсон

КЛОФАЗИМИН

(CLOFAZIMINE)

Шығарылу түрі. Капсулалар 50 мг, 100 мг

Қолдану көрсеткіштері мен мөлшерленуі.

Мультибациллярлы алапес, 2-ші типті алапесті реакциялар.

Мультибациллярлы алапес (дапсон және рифампицинмен біріктіріп қолдану) п/о: ересектерге 50 мг-нан күніне 1 рет және 300 мг-нан 1 реттен айына; балаларға 10-14 жастағы 50 мг-нан күн ара және 150 мг-нан 1 реттен айына; емді 12 ай бойы жалғастыру керек. 2-ші типті алапесті реакциялар – п/о ересектерге және балаларға 200-300 мг-нан күніне 2 немесе 3 қабылдауға; емді 4-6 аптаға дейін жалғастыру қажет болуы мүмкін, тиімді әсерге қол жеткізгенше.

Кері көрсеткіштері

Жоғары сезімталдық, бүйрек және/немесе бауыр жетіспеушілігі.

Сақтандыру.

Келесі мәселелі жағдайларда тәуекел мен пайданы салыстырып қарастыру қажет:

Асқазан-ішек бұзылыстары (мөлшерін төмендету қажет, қабылдау арасын ұлғайту немесе қабылдауды доғару, егер емдеу кезінде симптомдар күшейсе); бауыр және бүйрек жетіспеушілігі, жүктілік және емшекпен емізу; жұмсақ жанаспалы линза түссізденуі мүмкін.

Әрекеттесуі: 1 қосымшаны қара.

Жүктілік: Сақтықпен.

Емшекпен емізу: Сақтықпен.

Жанама әсерлері.

Тері беткейінің, шаштың, қасаң қабақтың, көздің кілегей қабығының, жастың, терінің, қақырықтың, нәжістің және зәрдің қайтымды боялуы; мөлшерге тәуелді асқазан-ішек симптомдары, іштің ауырсынуы, жүректің айнуы, құсу және диарея; ауыр кілегей және кілегей асты ісінулер, үлкен мөлшерін ұзақ қолданғанда ауыр және жай өрбитін аш ішектің өтпеуі болуы мүмкін.

Саудаға тіркелген атауы: Клофамизин.

РИФАМПИЦИН

(RIFAMPICIN)

Шығарылу түрі. Капсулалар 150 мг, 300 мг

Қолдану көрсеткіштері мен мөлшерленуі.

Мультибациллярлы алапес (дапсонмен біріктіру), пауцибациллярлы алапес.

Мультибациллярлы алапес типтерін емдеу үшін – п/о ересектерге 600 мг-нан айына 1 рет дапсонмен біріктіріп (100 мг-нан тәулігіне 1 реттен) және клофазиминмен (50 мг-нан тәулігіне1 реттен, қосымша қолдану 300 мг-нан айына 1 рет); балаларға – 10 мг/кг айына 1 реттен дапсонмен (1-2 мг/кг/тәу) және клофазиминмен біріктіріп (50 мг-нан күн ара, қосымша қолдану 200 мг-нан айына 1 рет), емнің ұзақтығы 2 жыл.

Пауцибациллярлы алапес типтерін емдеу үшін – п/о ересектерге 600 мг-нан айына 1 рет, дапсонмен біріктіріп – 100 мг-нан (1-2 мг/кг) тәулігіне 1 рет; балаларға – 10 мг/кг айына 1 рет, дапсонмен біріктіріп – 1-2 мг/кг/тәулігіне, емдеу ұзақтығы 6 ай.

Кері көрсеткіштері

Жоғары сезімталдық; сары ауру, жуырда болған инфекциялық гепатит (1 жылдан аз), емшекпен емізу, созылмалы бүйрек жетіспеушілігі, ауыр өкпе-жүрек жетіспеушілігі, емшек жастағы бала.

Сақтандыру.

Келесі мәселелі жағдайларда тәуекел мен пайданы салыстырып қарастыру қажет:

Бауыр бұзылыстары кезінде бауыр қызметін бағалау және алкогольді тәуелділік кезінде және ұзақ емдегенде егде жастағылардың қан формалық элементтерін санау; бүйрек жетіспеушілігі, пероральды ұрықтануға қарсы дәрілерді қолданатын науқастарға қосымша сақтық шараларды қолдану.

Әрекеттесуі: 1 қосымшаны қара.

Жүктілік: Сақтықпен.

Емшекпен емізу: Сақтықпен.

Жанама әсерлері.

Анорексия, жүректің айнуы, құсу, диарея; бастың ауруы, ұйқышылдық, қызба, коллапс, шок, гемолитикалық қаназдық, жедел бүйрек жетіспеушілігі және тромбоцитопениялық пурпура – көбінесе үзілісті емдеу кезінде; бауыр қызметінің өзгеруі – сары ауру және потенциальды өлім гепатит (мөлшерге тәуелді; күндізгі ең жоғарғы 600 мг-ға мөлшерді жоғарлатпау керек); ісінулер, бұлшық ет әлсіздігі және миопатия, улы эпидермальды некролиз; лейкопения, эозинофилия, етеккір циклінің бұзылуы; зәрдің, сілекейдің және қақырықтың қызыл-сары түске боялуы.

Саудаға тіркелген атауы: Рифамиицин.