Сізге аудармашы қажет пе?

Сөздік:

сүйену– ой түю – жүзеге асу – қымбатқа түсу – қарым-қатынас – ауысып отыру – төленетін ақы – білікті – нұсқау –

мұқият – талап ету – бастамас бұрын – ортақ – жалдау – үзіліс жасау – баяндау – дауыс көтеру –

11-тапсырма. Сұрақтарға жауап беріңіз.

1. удармашы қай кезде қажет?

2. Аударманың қандай түрлері бар?

3. Ұзақ келіссөздерде аударманың қай түрі қолданылады?

4. Диахронды аударма қандай келіссөзде жүргізіледі?

5. Келіссөздерде аудармашыға қатысты қандай ережелерді сақтау керек?

12-тапсырма. Жоғарыдағы жаңа сөздерді сөздіктен тауып, мәтінді аударыңыз.

Егер келіссөздер шетелдіктердің қатысуымен өтсе, аудармашының қатысуы қажет. Өзіңіз шет тілін білген күнде де аудармашыға сүйеніңіз, себебі, сіздің оппонентіңіздің баяндамасын түсініп, ой түйгеніңізге біраз уақыт кетеді. Бұл уақыт келіссөз жүргізуді қиындата түседі. Келіссөздер жүргізу кезіндегі аударма екі түрде жүзеге асады: бірі – синхронды, екіншісі - диахронды аударма арқылы.

Синхронды аударма сіз үшін қымбатқа түседі, солай болуға тиісті де. Бұл аударма сізбен әңгімелесушіге сөзіңіздің әсерін көруіңізге мүмкіндік береді және қарым-қатынасты жеңілдетеді. Синхронды аударманың нәтижелілігі сіздің осы келіссөздерге қандай мән бергеніңізбен тікелей байланысты. Бұл жерде келіссөздердің ұзақ және күрделі түрлері үшін аудармашылардың толық бір командасы керек болатынын ескерген жөн. Себебі, мұндай шараларда әрбір 20-30 минут сайын аудармашылардың ауысып отыруы табиғи жағдай. Осындай келіссөздерге қатысқан аудармашы-синхронистер үшін төленетін ақы да жоғары болады.

Диахронды аударма өте жиі қолданылады және аудармашының жоғары білікті болуын талап етеді. Алайда, аудармашыны таңдаған кезде ол туралы жазылған нұсқауды мұқият оқып шығу қажет (нұсқауды өзіңіз танитын адамдар бергені абзал). Аудармашының жұмыс тәжірибесі сіз жүргізетін келіссөздер маңайында болғаны маңызды. Келіссөздерді бастамас бұрын аудармашыны оның тақырыбымен, терминологиясымен, өзіне тән белгілерімен міндетті түрде таныстырған жөн. Аудармашы арқылы жүргізілетін келіссөздердің кейбір ережелері:

• ешқашан екі тарапқа ортақ аудармашы жалдамаңыз;

• сөйлегенде аудармашы үшін үзіліс жасауды ұмытпаңыз:

• жаргондық тіркестерді қолданбаңыз:

• ойыңызды қысқа және түсінікті баяндаңыз;

- дауысыңызды көтермей сөйлеңіз;

13-тапсырма. Төмендегі сөз тіркестерін -уға, -уге болмайды үлгісіне салып сөйлеңіз. Үлгі: аудармашыға кедергі жасамаңыз – аудармашыға кедергі жасауға болмайды.

• ешқашан екі тарапқа ортақ аудармашы жалдамаңыз;

• сөйлегенде аудармашы үшін үзіліс жасауды ұмытпаңыз;

• жаргондық тіркестерді қолданбаңыз;

• ұзақ сөйлемдер қолданбаңыз;

• дауысыңызды қатты көтермеңіз;

14-тапсырма. Келіссөз тақырыбын белгілеп, рөлдерге бөліңіз. Қажет лексиканы анықтап алыңыз.

15-тапсырма. Келіссөздерде айтылатын тұрақты сөз тіркестерін жасаңыз, есте сақтаңыз.

1.Келіссөзді бастамас ... (прежде), осы келіссөзді ...

(ведущую) көмекшілермен ... (познакомлю).

2. Мен Сізбен жүздескеніме ... (рад).

3. Келіссөз ... ... (на высоком уровне) өтті деп айта аламын.

4. Келісімшарт ... (заключить) келіскеніңізге көп рахмет.

5. Келісімшартқа ... ... (подписать) болады деп ойлаймын.

Керек сөздер: қол қоюға, бұрын, жасасуға, қуаныштымын, таныстырайын