9.Туа біткен глаукома. Этиопатогенезі. Ерте диагностика әдісін тізіп көрсетіңіздер. Емнің негізгі принциптерін тізіп көрсетіңіз. Болжамы.

біріншілік және екіншілік болуы мүмкін.

Біріншілік -ерте соқырлыққа алып келетін ауыр патология.құрсақ ішіндегі даму ақауынан болады, көбіне ұлдарда кездеседі.

Этиология:Тұқым қуалайды, аутосомды-рессецивті жолмен беріледі, көздің басқа ауруларымен қатарласып жүреді. құрсақ ішінде дамыған глаукома теротогенді факторлардан дамиды (рентгенологиялық зерттеу, гипоксия,авитаминоз, токсикоз, инфекциялар). Патогенез:эмбриогенезде алдыңғы камераның қырындағы тіндер дұрыс ыдырамай қалып қояды. Дисгенез бен бұрыш анамалиялары бірден өршиді.Сұйықтық кетуіне кедергі пайда болады.

-Ашық бұрышты глаукомадағы претрабикулярлы ретенция:ең жиі кездеседі.Бұрыш ашық,претрабикулярлы мезодермальді тін анықталады;

-Жабық бұрышты глаукомадағы претрабикулярлы ретенция: трабекула нұрлы қабық немесе цилиарлы денемен жабылып қалуы мүмкін;

-глаукомадағы трабекулярлы ретенция: трабекуланң толық жетілмеуі, склерозы,болмауы,трабекуланың кірпікшелі бұлшыұһқеттеріндегі патология;

-интрасклералнды ретенция : Шлеммов каналы болмауы, деформация, дислокациясы; склералды шпара дамымауы, интрамуралды әкетуші жолдардың болмауына дейін келеді.

Жіктелуі:Формасына қарай:Тұқым қуатын,құрсақта дамыған;Сатысына қарай:I-бастапқы,II-дамыған,III-жақсы дамыған, IV-терминалды; Көзішілік қысымға қарай: қалыпты А, орташа көтерілген B, жоғары C, Тұрақтылығына қарай: тұрақты,тұрақты емес.

Екіншілік –басқа аурулар әсерінен дамиды.

Көздің алдыңғы болігінің аномалиялық дамуы:

−анирия:нұрлы қабық болмауы, көз ішілік қысым жоғарылаумен жүреді,көбіне жасөспірімдерде байқалады, бұндай ақаулары бар балалар диспанцерлік бақылауда болуы тиіс.

−бұршақ эктопиясы:нұрлы қабық түбінің, трабекула, қасаң қабық қысылуына алып келеді,

−Ригер синдромы: нұрлы қабықтың мезодермалді дисгенезі,доминантты тип бойынша тұқым қуады. Нұрлы қабықтың алд.жапырақшасының гипоплазиясы,эмбриотоксин, он жастан асқанда дамиды сол себепті көз алмасы ұлғаймайды.

−Франк−каменейкий синдромы:ерлерде дамиды,рецессивті,жыныстық хромосомаға жанасады.Бұл кезде нұрлы қабық екі түсті болады: қарашықтық зона сұр, көгілдір немесе қоңыр; кіркіктік зона кара түсті болады.20жастан аса дамиды.

Екіншілік туа біткен синдромды глаукома

Стерж Вебер синдромы:тұқым қуалайтын,толық зерттелмеген.Системалық ауру,беттің капиллярлы гемангиомасымен,ми гемангиомасы мен ошақты өзгерістерімен сипатталады.Бұл кезде көз ішілік қысымды систематикалы түрде қадағалап отыру керек.

−нейрофиброматоз:туа біткен глаукома тері, сүйек, ми, эндокринді жүйені зақымдарымен қосарласа жүреді, әсіресе жоғарға қабақ пен самай маңайында орналасса.

-Марфан синдромы, Маркезани синдромы:бұл дәнекер тіні, қан тамыр, сүйек бұлшықеті, эндокринді және басқа жүйедегі, бұршар эктопиясымен және екіншілік глаукомамен жүретін отбасылық тұқым қуалайтын ауру.

Диагностикасы: жалпы қарау,көз ішілік қысымды тексеру, офтольмолог консультациясы.

Клиника: қасаң қабық диаметрі жасына сай емес;6жаста ересектің диаметрімен бірдей,алдыңғы камера тереңдеуі,лимбтің керілуі, алдыңғы цилиарлы тамырлар кеңейуі, склера созылып астынан тамырлы қабат көрініп тұрады,түсі көгілдірленеді.Қасаң қабықта нәзік ісіну пайда болады.физиологиялықтан ажырату үшін 5% глюкоза неглицерин тамызады,нормада кетуі керек. 2−3 айда жарықтан қорққыштық дамйды.қарашық кеңейеді.көз түбінде тамыр шоғыры жылжыған, көзі үлкен, әдемі болады.

Емі :жедел түрде хирургиялық

Ақыры: 85-90%жағдайда көз ішілік қысым қалпына келеді. 75% да көз жақсы көре бастайды.Ең маңыздысы уақытылы қойылған диагноз және хирургиялық ем.Кер жағдайда соқырлыққа алып келеді.

10.Дизурия түрлері. Дизурия- қуықтың,зәр шығару өзегінің гематомамен,ісікпен,ұлғайған қуық асты безімен ,тастармен жаншылуынан және ОЖЖ-ның функционалды бұзылысынан(спазм)болатын зәр шығарылуының бұзылысы.Дизурия механизмінің бұзылуына байланысты 3 топқа бөлеміз: -зәр жиналуының бұзылуы -зәр шығуының бұзылысы - аралас

1, зәр жиналуының бұзылуы - полаккиурия, энурез; 2. зәр шығуының бұзылысы -странгурия, ишурия.3.аралас- зәрді ұстай алмау

Полаккурия- несеп шығуының жиілеуі.Энурез- шыжың- түнде несеп тоқтамау, түнде сиіп қою.Странгурия – қиыншылықпен және аурумен жиі несеп шығару.Ишурия-несеп шығарудың тежелуі немесе тұтылуы.Несеп тоқтамау.несепке шақырусыз зәрдің еріксіз кетуі.

№ 6 нұсқа