Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
1-81.docx
Скачиваний:
92
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
141 Кб
Скачать
☆

68.Ish we dync alysh wagty

Ish wagty diyip , ishgarin zahmet kakunchylygyna layyklykda, ozunin ish borjuny yerine yetirmeli wagtyna dushunilyar .Ish wagty baradaky kadalar Zahmet kodeksinin IV boluminde 58-72-nji maddalar bilen duzgunleshdirilyar. Ish wagtynyn kadalaryny takyk kesgitlemek ishleyanlerin zahmetini goramak u.n hem jemgyyete zerur bolan mocberini bellemek un hem gerek. Ish wagtynyn yitirilmegi ondurilyan onumin mocberini azaldyar.Ylmyn we tehnikanyn osmegi bilen , taze tehnologiyalarynyn ornashmagy bilen ish wagtynyn gymmaty yyl-yyldan osyar.

Ishgarlerin ish wagtynyn duzguni baradaky kadalarda ish wagtynyn duzguni baradaky kadalarda ish wagtynyn kadaly dowamlylygynyn hepdede 40 sagatdan yokary bolmaly daldigini ishin ayratynlygyny hasaba almak bn, karhanada bash gunlik ish hepdesi ya-da dynch gunleri uytgap duran grafik boyunça bermek bn ish hepdesinin bellenip bilyanligi ishgarlerin ishinin dowamlylygynyn ishlenilmeyan bayramçylyk we yatlama gunlerinin on yanyndaky gunde bir sagat gysgaldylyandygy hemde ish guninin dowamlylygy we ony boleklere bolmek baradaky kadalar berkidilendir ondan bashgada doly dal ish wagty kadalashdyrylmadyk ish guni,ish wagtyndan dashary ish çhalshykly ish we gijeki wagtdaky ishin dowamlylylygy baradaky kadalar Zahmet kodeksinde bar.

|Dynç alysh wagty diyip ishgarin Zahmet kodeksine we içerki duzgun nyzam tertibine layyklykda karhananyn edaranyn guramanyn ishinden bosh wagtyna aydylyar.

69.Maya goyum syyasatynyn esasy yorelgeleri,maksatlary we wezipeleri

Milli ykdysadyýeti diwersifikasiýalaşdykmak we döwrebaplaşdyrmak zerurlygyndan ugur almak bilen amala aşyrylýan maýa goýum syýasaty öz içine şu aşakdaky esasy ýörelgeleri alýar: -maýa gönükdirmek işiniň ileri tutulýan ugurlaryny kesgitlemek; -maýa goýmak işini kadalaşdyrmagyň esasy ýörelgelerini işläp taýýarlamak; -maýa serişdelerine maýa serişdelerine bolan isleglere dürs baha bermek; -maýa goýmak işini janlandyrmagyň we maýalary çekmegiň ýollaryny we tapgyrlaryny aýdyňlaşdyrmak; -maýa serişdelerini gönükdirmegiň strategic ugurlaryny bellemek; -maýa ýerleşdirmek syýasatyny durmuşa geçirmegiň netijeli gurallaryny saýlap almak; -ykdysadyýetiň ileri tutulýan ugurlary bolan nebit-gaz we medeni-durmuş ulgamlarynda döwletiň maýa goýum işjeňliginiň ýokary derejesini saýlamak; -hojalyk işlerini alyp barmakda gyradeň şertleri döretmegiň, salgyt we gümrük düzgüninde, iş şetlerinde amatly ýeňillikleri bolan erkin ykdysady zolaklary döretmegiň hasabyna ýurtda maýa goýmaga aňrybaş amatly ýagdaýy döretmek; -eýeçiligiň köpdürli görnüşlerini işjeň ýagdaýda ösdürmek, öz maýa goýum taslamalaryny maliýeleşdirmekde kärhanalaryň içerki (hususy) toplanyş çeşmeleriniň ornuny artdyrmak ýoly bilen maýa goýum prosesiniň merkezleşdirilen häsiýetini kem-kemden aradan aýyrmak; -merkezleşdirilen maýa goýumlaryň hasabyna kärhanalara netijeli döwlet goldawyny bermek; -orta we kiçi telekeçilige ýeňillikli göterimli karzlary bermek we alyp barýan hojalyk işinde amatly şertleri döretmek arkaly olara döwlet goldawyny bermeklik; -döwlet býujetiniň serişdeleriniň maksada laýyk harç edilmegine döwlet tarapyndan alnyp barylýan gözegçiligi güýçlendirmek;

Maýa goýum syýasatynyň öňünde goýlan esasy meseleler şulardyr:-döwlete degişli däl sektoryň maýa goýum işjeňligini artdyrýan şertleri döretmek; -amala aşyrylýan maýa goýum syýasatyny sebitleriň durmuş-ykdysady ösüş derejesini deňleşdirmäge, ýürdumyzyň ilatynyň ýaşaýyş-durmuş hal-ýagdaýyny dünýäniň ösen ýurtlarynyňka ýetirmäge gönükdirmek; -täze önümçilik kuwwatlyklarynyň tilsimatlaýyn üpjünçilik derejesini ösdürmegi höweslendirýän ykdysady mehanizmileri yzygiderli kämilleşdirmek; -taýýar önümi öndürýän pudaklary ösdürmäge has uly üns bermek hem-de sarp ediş harytlary öndürýän pudaklaryň gyradeň ösmegini gazanmak; -kärhanalary düýpli döwrebaplaşdyrmak maksady bilen öz ýurdumyzyň we daşary ýurduň hususy sektoryndan maýa goýumlaryny çekmek; -maýa goýumlarynyň netijeliliginiň artan ýagdaýynda döwlet tarapyndan iň möhüm durmuş üpjünçiligi önümçilikleriniň we durmuş sferasynyň ýokary derejede goralmagyny gazanmak; -ykdysadyýetiň territorial diwersifikasiýasyny üpjün etmek.