Бактериалды пирогендер болып бактериялардыц тіршілік орекетініц жэне ыдырауыныц онімдері, олі микробты клеткалар саналады. Пирогенді касиеттер барлык бактерияларга тэн - олар патогенді жэне патогенді емес. і рам (+) он, жэне грам (-) теріс болып кездеседі. Сонымен бірге клеткалык тканьді пирогендер де болады, олардыц пайда болар козі лейкоциттер мен кан акуыздары болып табылады. Олар белгілі жагдайларда пирогенді касиеттері бар биологиялык белсенді заттар лейкопирогендер түзеді. Адам организмінс пирогенді заттар түсіп кеткенде артериялык кысымның томендеуі. калтырау, дене кызуының көтерілуі, кұсу. іш өту жэне т.б. жагдаилар байкалады. Пирогендер термостабильді (кыздыруга шыдамды заттар). Олар кыздыру аркылы стерильдеуге тозімді жэне фарфорлы бактериалды фильтрлерде ұсталынып калмайды. Олардан ерітіидіні активтелген көмір, асбест, ион аламастырғыш шайырлар салынган адсорбциялық баганадан жэне «Владнпор» үльтрафильтрациялык ацетатты мембраналарынан еткізу аркылы күтылуга болады.

Пирогендікке бір рет енгізетін көлемі 5 мл-ден асатын барлык ерітінділер тексеріледі, әсіресе, глюкоза, натрий хлоридінің изотоникалык ерітіндісі, плазма алмастырғыш жэне дезинтоксикациялык ерітінділер, себебі, олар үлксн көлемдерде салынады.

Инъекциялык ерітінділерде ешбір механикалык коспалар болмауы тиіс. Механикалык коспалар болып талшык, нүкте тэріздес коспалар іүріндегі жэне т.б. козғалып жүрген бөлшектер саналады, олар ерітіндіде карусыз козбен корінеді.

Дайындау процессі кезінде ерітінділер біріншілік жэне екіншілік көзбен шолып бакылауға тартылады.

Біріншілік бакылау фильтрлеуден кейін жүргізіледі. Механикалык коспалар табылган кезде, олар кайтадан фильтрленеді де, кайта бакыланады. Екіншілік бакылау стерильдеуден кейін жүреді, механикалык коспалар табылган кезде, ерітінді жарамсыз болып табылады.

19.2. Инъекциялык ерітінділерді дайындаудын асептикалык жагдайларын камтамасыз ету.

Инъекциялык дэрілердің ластануымен күрес проблемасы өте көп жакты, дегенмен оныц бірнеше негізгі көздерін бөліп корсетуге болады: ондіріс орындары, персонал, шикізат көзі, жабдыктар жэне орауыш ыдыстыц тазалыгы.

19.2.1. Өндіріс орын і.іIи.i.

Инъекциялык препараттарды тек осы максатка арналган арнайы өндіріс орындарында гана дайындайды. Бұл өндіріс орындарының кұрылысы ен басты максат - өнімніц газа болуына багынуы тиіс.

Мұндай өндіріс орындарында шаң-тозаң жиналатын жерлердің аз болуы колға алынады. тазалыгы бакыланып отыратын ауа жіберу камтамасыз етіледі, жогаргы кысым, белгілі температура мен ылгалдылык эрдайым бір калыпта үсталып отырады. Мұндай өндіріс орындары «таза» деп аталады.

Біздің елімізде «таза» өндіріс орындарында ауа кысымы айырмашылыгы 4 мм. сын. баг., температура 23±2°С, салыстырмалы ылгалдылыгы 30-40% болуы камтамасыз сгіледі. Ауа кысымы айырмашылыгы - бұл «таза» ондіріс орнындагы кысым мен осыган жанасып жаткан кез-келген болмедегі кысым арасындагы айырмашылык.

Ылгалдылықтың белгілі мэні бар: егер ылгалдык 50%-дан астам болса, металл детальдердің коррозиясы басталады. Ылгалдылык томен болганда дизлектрлік мсталдарда статикалык электр агымы жинакталады, белшектер онда жабысып, ұсгалып калуы мүмкіп.

Таза өндіріс орындарын үйдіц ортасында орналастыру кажет, ол сырткы кабыргамен жанаспауы керек. Өндіріс болмесіне кірер жерле ауа шлкэзін кою керек, оның көмегімен персоналдың сырт және аяк киімдері шаң-тозаңнан тазартылады.

Газ, су жэне электр күбырлары жасырын болуы тиіс, жылу тасымалдагыш ретінде жылытылган стерильді ауа колданылады. Қабыргалар, еден, бөлменін тобесі жылтыр, оңай тазартылатын болуы керек. Кабыргаларды жылтыратылган металмен, пластмасса немесе эиоксидті эмальдермен каптайды. Еденді каптау үшін поливинилхлорнд. эпоксидті жэне полиуретанды шайырлар колданылады. Бірак еденді каптауга ең колайлы болып керамикалык илиталар табылады. Орындықтар мен үстелдер пластмассадан жэне металдан жасалгапы жоп.

Өндіріс болмелерінің ауасы дәрілердің ластануының негізгі козі, оны тазалау технологиялык гигиенаның ен маңызды максаты. Ауа тазалыгының дэрежесі тазалык кластарын аныктайды. Ауаны ерітінділерді кұю болімінде, туннельде салкындату болімінде. жинаушы үстел үстінде және оператордың жанында бакылап отырады. Эр квартал сайын күюга арналган асептикалык кондыргыны микробиологиялык бакылауга алады: 10000 ампулага коректік ортаны боліп салады да, 14 күннен кейін ампуланың ішіндегі ерітіндіні

1-класты таза болмелерде стерильденген ауанын күшті агымының жіберетін камералар койылган. Бүл ауа жұмыс зонасына 0,3-0,6 м/с жылдамдыкпен келіп түседі. Ал осы камералар 2-класты таза болмелерде орнатылады.

•2-класты таза болмелерде 20-60 еселі ауа алмасуы камтамасыз етіледі, бүл осы болмедсгі ауанын кажетті тазалыгын камтамасыз етеді. 2-класты таза болмелерге жіберілетін ауа 3-сатылы тазартудан отуі керек:

1-сатыда - ФЯП, ФЯВ типті фильтрлер; П-сатыда - күргак рулонды ФРГ! типті фильтрлері; lll-сатыда - куыс ФЯЛ типті фильтрі, ЛАИК немесе курам алы 4Ф типті фильтрлері колданылады.

3- класты таза болмелерде ауа екі сатылы тазартудан отеді: 1-сатыда - ФЯП типті куыс фильтрлер немесе ФРП типті күргак

рулонды фильтрлер; ал 2-сатыда - ФЯЛ, ЛАИК типті куыс фильтрлер немесе 4Ф типті курамалы фильтрі колданылады.

4- класты таза болмелерге тек 1-сатыда тазартатын ФЯП немесе ФЯВ типті фильтрлері аркылы откен ауа жіберіледі.

Ауанын тазалыгын бакылау аптасына 2-реттен кем емес томендегі белгіленген нүктелерде жүртізіледі: