20. 2. Балаларі а арналган дәрілік түрлер.

Үшінші кагардагы дэрілік заттарды тасымаллаушыларга карсы

денелер (антитела) жэне гликопротеидтер жатады.

Қарсы денелер (антитело) - адамдар мен жылы канды жануарлардың кан сары суының глобулярлык фракциясының белоктары. Олар организмге эртүрлі антигендерді (бактериялар, вирустар жэне т.б.) енгізуге жауап ретінде түзіледі.

Оларды көбінесе «танып білу» элементі түрінде колданады. «Танып білу» элементімен жабдыкталган вектор (тасымалдагыш) колдану дэрілік заттарды багытты жеткізу кезінде олардын әсерінің сүрыптаушылыгынын жогаргы дэрежесін камтамасыз етеді.

Гликопротеидтер - полисахаридтер - ковалентті көмірсулы -пептидті байланысты белокты комплекстер. Комірсулы бөлігі белокка үлкен ерекшелік береді. Бүлар баска күрылысты болімдерді «таныи білетін» протеидтердін векторлы топтары. Гликопротеидтермен эрекелтесуші рецепторлар гепатоциттарда, ретикулоциттарда, макрофаітарда, фибробластарда, калканша безде, лейкоциттерде жинакталады.

Магнитті баскарылатын системалар дэрілік заттарды орган нысанага жинакты жеткізу жэне тасымалдау үшін колданылады.

Дэрілік заттар транспортын магнитпен баскару эдісі магнитті материалдың коллоидты бөлшектерінін организмнің керекті бөлігіне магнит өрісінін эсерінен жеткізілуі жэне шогырлануына негізделген.

Бағытталган эсерлі «магниттік» дэрілік түрлерде сары су альбумині темір тотыгының коллоидты бөлшектері мен дәрілік заттар үшін матрица - тасымалдагыш болып табылады. Бұл олардыц магнит өрісі әсеріне сезімталдығын тудырады. «Магниттік» дэрілік лүрлерді тамыр аркылы инъекция жасаи епгізу тиімді болады, өйткені, ауыз куысы аркылы колданганда альбумин - матрица бауыр мен көк бауырда байланысын калады.

«Магниттік» дәрілік түрлер казіргі кезде жануарларда сынактан өткізілуде. Оларды онкологиялык ауруларды, өкпе эмболиясын, тромбофлебитті, созылмалы артрит ауруын жэне остеомиелитті емдеуге колдануға болады.

Қазіргі кезде биотехнологияга үлкен мән аударылып отыр. Шынында да, кейбір тірі табигаттың жасайтын эсерлері химияның колынан келе бермейді.

Биотехнологиялык эдіспен коптеген антибиотиктер алынады, генді инженерия көмегімен адамныц соматропты гормоны алынын, липидтер, простогландиндер, биоженьшень биогехнологиясы зертгелінген.

Бірак, биотехнология көмегімен дэрілік заттарды алу мүмкіндігі толык колданылмауда, сондыктан, бүл перспективалы бастаманы жетілдіруде үлкен зерттеу және үйымдастыру жұмыслары күтіп тұр.

Балалар тэжірибесінде кец колданылатын әдістердіц бірі дәріні тік ішек аркылы енгізу болып табылады. Терапевтік әсердін тездігі. дэріні енгізгенде ауыртпауы, дозаныц дәлдігі, жагымсыз иіс пен дэмді буркеу жагынан ректальді терапия педиатрияда алдыцгы орындардыц бірін алады. Бірак, ескеретін жай балалар жасында дэрілік заттыц тік ішек аркылы сіцірілуі онша түракты болмайды. Бір жагынан, корыту ферменттерініц жоктығы мен сілтілік орта дэрілік заітардың тік-ішек аркылы каркынды сінуіне мүмкіндік тугызады. Препарат гік ішек тамырларына түсе отырып, бауырга сокпай, тікелей теменгі куыс венага барады, ягни, аз жойылады. Осыган байланысты дэріні тік ішек аркылы енгізгенде, канда препарал концентрациясы кобейін кетеді де, терапевтік эсері үлкен болуы мүмкін. Екінші жагынан, сіцірілу каркыны әрекеттесетін беттің көлемі мен дәрініц сол бетпен жанасу уакытына байланысты болады. Тік ішек беті асказан мен ішек бетіне Караганда едәуір кіші. ІІІырышты кабыкпен байланысу уақыты өте вариабельді. Сондыктан да, ауыз куысы аркылы снгізумеп салыстырганда олардын сіцуі баяу болады. Баіалар жасында тік ішектін шырышты кабыгы өте жука жэне нәзік болады, бул дэрілердің сіңуін жеңілдетеді, бірак, ол капы гіііркенуі де мүмкін, сондыктан, балалар үшін арнайы суппозиторийлык негіздер колдану кажет. Ьалаіарга арналган суппозиторийлык негіздер ушін ец жарамдысы - майлы негіздер болып табылады.

Фармацияның, педиатриялык фармакологияныц казіргі жетістіктері жогаргы гылыми дэрежеде баіалар дәрілік түрлерін алу проблемаларын шешуге мүмкіндік береді.

Балаларга арналган дәрі турлерін дайындауга койылатын жалны талаптар:

1) балалар үшін арналган дэрі түрлерінің орауышында ерекше белгілері болуы керек: орауыштыц безендірілуі баланың көцілін кызыктыратын болуы тиіс;

2) орауыш колдануға ыңгайлы және дэрінін сакталуыныц сенімділігін камтамасыз етуі тиіс, кажет жагдайларда баланың жасына карай дозалау куралдарымен жабдыкталуы керск:

3. коп кайтара колданылатын дәрілер үшін, әсіресе, эсері күшті дэрілер үшін 2 жастан 5 жаска дейінгі балалар аша алмайтындай арнайы корганыс жабдыктары болуы керек;

4. дэрілерді енгізу жолдары негурлым карапайым және ыцгайлы болуы керек, ягни, басым көпшілігінде перораіьды, баланыц психикасын жагымсыз дэмімен, иісімен, түсімен, ауыртатын немесе жүтуды киындататын сезімдермен жараламайтын болуы керек, осы себептен, көбінесе дәмі жагымды пероральды, сүйык түрде колданылатын дәрілер жасауга мэн берілуі тиіс;