6. Әдебиет:

1. Оразымбетова Ғ.Д., Сәлім Е.Қ. Қазақ тілі 2013 ж.

2. Оразахынова Н.А.

Қазақ тілі ( Сөзжасам. Морфология) : учебное пособие / Н. А. Оразахынова, Ж. Т. Исаева, Г. С. Сүлеева. - Алматы : АРЫС, 2014. - 176 с. : ил

3. Бектурова А.Ш.

Казахский язык для всех : учебное пособие / А. Ш. Бектурова, Ш. К. Бектуров. - Алматы : Атамұра, 2014. - 718 с.

4. Бектұров Ш.

Қазақ тілі для начинающих : учебник / Ш. Бектұров, А. Бектұрова. - Алматы : Рауан, 2014. - 397 б.

5. Доскеева Б.Ж.

Қазақ тілі: жоғары оқу орындарының 1 курсына арналған : учебник / Б. Ж. Доскеева. - Алматы : Ана тілі, 2010. - 191 с.

6. Рысбаева Г.К.

Қазақ тілі: Грамматикалық анықтағыш = Казахский язык. Грамматический справочник / Г. К. Рысбаева. - Алматы : Сөздік-Словарь, 2010. - 192 б.

7. Сыздық, Рәбиға.

Қазақ тілінің анықтағышы : определитель / Р. Сыздық. - Астана : Елорда, 2010. - 527 б.

8. Хасанова С.

Контрольно-тренировочные упражнения по морфологии современного казахского языка : учебник / Хасанова С. - 1-е изд. - Алматы : Ана тілі, 2011. - 135 с. : ил

9. Әуелбеков Ш.

Қазақша сөйлеу үлгілері:Казахский разговорный язык / Ш. Әуелбеков. - Алматы, 2009. - 238 с

7. Бақылау:

1. Қазақ халқы үшін құнды, бағалы мұралардың бірі не?

2.Музыкалық мұраларымыз бізге қалай жетіп отыр?

3. Құрманғазы есімімен аталатын мәдени орындарын білесіз бе ?

4. Құрманғазы Сағырбайұлының қандай күйлерін білесіз?

5. Жай сөйлемнің негізгі семантикалық және функционалдық ерекшеліктерін

айтыңыз.

1. Тақырып №22, аталуы: Ұлттық байлық пен ұлттық құндылықтар.

2. Мақсаты: Студенттерді ұлттық байлық пен ұлттық құндылықтар туралы

айта білуге дағдыландыру.Ойлау қабілетін дамуына, тіл бацлығының

артуына ықпал жасау.

3. Оқытудың міндеттері:

• Студент білу керек:

- берілген сұрақтарға сөздік қорды пайдаланып дұрыс жауап беру;

- тақырып бойынша өз ойын дұрыс жүйелі түрде айта алу;

• Студент істей білуі керек:

- мәтінмен жұмыс істеу барысында мәтіннің мазмұнын өз сөзімен жеткізе білуі керек;

- естігені бойынша қабылдаған мәліметті қорытып, өз ойын айта білуі керек.

4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:

1. Ұлттық байлық .

2.Ұлттық құндылықтар.

5. Сабақ беру және оқыту әдістері: оқылым,аударма,сәйкестендіру,жазылым.

1-тапсырма. Оқылым. Мәтінді оқып.түсінгеніңізді айтыңыз.

Ұлттық байлық, ұлттық валюта.

Ұлттық байлық дегеніміз-елдің экономикалық күш-қуатының ең маңызды көрсеткіштерінің бірі. Ұлттық байлықты алғаш рет 1664 жылы ағылшын экономисі У.Петти есептеп шығарған. Ұлттық байлықты тұңғыш бағалау Францияда 1789 жылдан, АҚШ-та – 1805, Ресейде 1864 жылдан бастап жүргізіле бастады.

Ұлттық байлық, негізінен, мынандай салалардан тұрады: ғасырлар бойы ата-бабалардың қалдырған барлық мұрасы, табиғат және жер асты байлығы, әдеби, мәдени, тарихи мұралар.

Ұлттық байлыққа жеке коллекционердің қолындағы көне заттар да жатады.

Венеция хартиясы бойынша, отыз жылдан артық тұрған сәулет құрылысы, мекеме, мәдени, ресми жеке үй, тағы да басқалары ұлттық байлыққа жатады. Барлық ұлттық байлық мемлекеттік байлық болып табылады.

Тәуелсіздік алған елдің ең бірінші айрықша белгісі – ұлттық валюта. Ақша – асыл қазына, халық байлығы.

Халқымыз теңгені бұрын да пайдаланған. Ерте замандарда теңгелерді Түркістан, Тараз қалаларындағы арнаулы шеберханаларда жасаған.

Ұлттық валютамыз 1993 жылы қарашаның 15-інен бастап айналымға енгізілді.Теңге – Қазақстан Республикасының бірден-бір заңды төлем құралы.

Теңгенің 16-ға жуық құпия қорғанысы, белгісі бар.

Теңге – біздің дербес ел болғанымыздың белгісі. Басқаның валютасына тәуелді болу – барлық байлығыңды біреудің билігіне беру. Ұлттық валюта – еліміздің даму көзі, әлемдік деңгейге теңелудің алғашқы факторларының бірі. Ол барлық уақытта тәуелсіздігімізді қамтамасыз етеді.

___________________

ұлттық байлық– национальное богатство

көрсеткіш – показатель

есептеп шығарған – высчитал

бағалау – оценка

мұра – наследие

жер асты байлығы – подземное богатство

бір бетінде – на одной стороне

күш-қуат - сила

құпия белгі – секретный знак

ұлы перзенттері - великие личности

басыбайлы болу–быть

зависимыми

дербес ел – суверенное государство

қамтамасыз ететін – обеспечивающий

ықпал жасайтын – влияющий

2-тапсырма. Аударма. Мәтіннен жіктік жалғаулы сөздерді теріп жазып, орыс тіліне аударыңыз.

3-тапсырма. Сәйкестендіру.

1.Бірінші бағанадағы сөздердің орыс тіліндегі баламасын тауып, бағдар сызықпен көрсетіңіз.

бейнеленген богатство

басыбайлы болу власть

айрықша самостоятельный

қазына секрет

дербес изображен

теңелу особенный

құпия соответствовать

билік зависимый

2.Мақал-мәтелдерді аяқтап, мағынасын түсіндіріңіз.

• Уәде – алтыннан ......

• Теңге үнемді .......

• Тиыннан теңге .......

3.Сөздер мен сөз тіркестерін қазақ тіліне аударып, сөйлем құрастырыңыз.

Защитные знаки, золотые монеты, мелочь, торговля, наличные деньги.

4. Алғашқы «Ұлттық валютада» бейнеленген тұлғалар туралы жазып, түсіндіріңіз.

4-тапсырма. Жазылым. « Ұлттық байлықты сақтап қалу» атты эссе жазыңыз.