- •Практикалық бөлімі Ықтималдықтар теориясына есептер шығару
- •Кездейсоқ оқиғалар
- •Студенттерге өзіндік есептер
- •2 Ықтималдақтарды қосу және көбейту теоремалары Мысал 1
- •36 Картаның ішінен кез-келген 2 карта алынсын. Осы екі
- •Студенттерге өзіндік есептер
- •3 Толық ықтималдықтың формуласы Бейес формуласы
- •Студенттерге өзіндік есептер
- •4 Тәжірибені қайталау тәуелсіз сынақтар тізбегі
- •Cтуденттерге өзіндік есептер
- •Енді үлестірім кестесін жазалық
- •Студенттерге өзіндік есептер
- •Үзіліссіз (үздіксіз) кездейсоқ шамалар
- •Студенттерге өзіндік есептер
- •Шешуі: Дифференциялдық функцияның төртінші қасиеті бойынша
- •Студенттерге өзіндік есептер
- •Студенттерге өзіндік есептер
- •Есептер
- •Есептер
- •Есептер
- •Есептер
- •Есептер
- •Математикалық статистика элементтері Негізгі ұғымдар таңдамалық тәсіл
- •Есептер
- •Интервалдық бағалар
- •Есептер
- •Статистикалық болжамдарды тексеру негізгі ұғымдар. Болжамды тексерудің жалпы схемасы
- •Пирсонның келісімдік хи-квадрат критерийі
- •Қалыпты үлестірілген бас жинақтың бас дисперсияларын салыстыру
- •Таңдамалық орташаны бас орташаның гипотетикалық (алдын-ала ұйғарылған) мӘнімен салыстыру
- •Есептер
- •6. Қалыпты үлестірілген х,у бас жинақтарынан кездейсоқ теріліп алынған, көлемдері таңдамалары үшін
- •Дисперсиялық талдау элементтері
- •Бір факторлы дисперсиялық талдау
- •Есептер
- •Сурет-а Сурет-в
- •Кесте 3
- •Корреляциялық жӘне регрессиялық талдау элементтері негізгі ұғымдар
- •Сызықтық регрессия теңдеулері
- •Кесте 7.1
- •Корреляциялық талдаудың негізгі қағидалары. Байланыс параметрлерінің маңыздылығын тексеру, интервалдық бағалаулар
- •Корреляция коэффициентінің маңыздылығын тексеру
- •Сызықты регрессиялық талдау
- •Регрессия теңдеуінің маңыздылығын тексеру
- •Есептер
- •Стьюдент үлестірімнің сын нүктелері
- •Маңыздылық деңгейі (бір жақты сын облысы)
- •Үзіліссіз кездейсоқ шамалар
- •Кездейсоқ шамалар системалары
- •Кездейсок шамалар функциясы
- •Үлкен сандар заңы
- •Қажетті терминдердің қысқаша орысша-қазақша сөздігі
- •Әдебиеттер тізімі
- •Мазмұны
- •Автор туралы
- •Автордан
- •Тәжiрибе мүмкін болатын нәтижелерінен тұратын жиынды
- •2 Ықтималдықтарды қосу теоремасы
- •Анықтама. Немесе ,т.С.С. Немесе оқиғаларының паида болуы ақиқат оқиға болса онда , оқиғалары толық топ құрады деп атайды, яғни.
- •4 Толық ықтималдық формуласы
- •5 Байес формуласы
- •Байес Томас (1702-1761)- ағылшын математигі, Лондондағы король ұйымының мүшесі.
- •6 Тәжірибені қайталау. Бернулли формуласы
- •7 Ең ықтимал сан және ең үлкен ықтиалдық
- •9 Муавр-Лапластың интегралдық теоремасы
- •10 Комбинаторика
- •11 Паскаль үшбұрышы
- •12 Кездейсоқ шамалар және олардың сипаттамалары
- •13 Дискретті кездейсоқ шамалардың математиқалық үміті және оның қасиеттері
- •14 Дискретті кездейсок шамалардың дисперсиясы және оның касиеттері
- •А.А.Марков теоремасы Егер х1,х2,…хn кездейсоқ өзара тәуелді шамалар берілсе және
- •15 Квадраттық ауытқу
- •16 Теориялық моменттер
- •17 Үлестірім фукциясы
- •18 Үлестірім тығыздығ
- •19 Бірқалыпты үлестірім заңы
- •20 Көрсеткіштік үлестірім заңы
- •22 Гаусс үлестірім заңымен анықталған кездейсоқ шаманың берілген интервал мәндерін қабылдау ықтималдығы
- •Бұл мысалдағы эмперикалық функцияның графигі 1-суретте көрсетілген.
- •3.Статистикалық ортаның орнықтылығы
- •4.Интервалдық бағалау
- •5.Қалыпты заңмен үлестірілген кездейсоқ шаманың параметрлері үшін сенімділік интервалын дәл табу әдісі. Стьюдент үлестірімі.
- •6.Корреляциялық тәуелдік
- •7.Сызықтық корреляция регрессия түзулерінің теңдеуі
- •9.Корреляция коэффициенті
- •10.Қисық сызықты корреляция
Есептер
1. Сапалық фактордың 4 деңгейінде жүргізілген сынақтардың нәтижесі төмендегі кестеде берілген. Дисперсиялық талдау әдісімен 0,05 маңыздылық деңгейінде группалық бас орташалардың теңдігі туралы нөлдік гипотезаны тексеру керек.
Р
еттік
нөмірі х
х
х
х
1 47 54 52 57
2 50 56 54 61
3 58 61 55
4 67 64
5 66
2. 14 сынақтың 7-уі сапалық фактордың бірінші деңгейінде, 3-уі екінші деңгейінде, ал 4-уі үшінші деңгейінде жүргізілді.
маңыздылық деңгейінде осы фактордың зерттелініп отырған көрсеткішке әсерінің бар-жоғын тексеру қажет. Сынақ нәтижелері төменгі кестеде берілген
Р еттік нөмірі х х х
1 30,56 43,44 31,36
2 32,66 47,51 36,20
3 34,78 53,80 36,38
4 35,50 42,20
5 36,63
6 40,20
7 42,28
3. Сапалық фактордың 5 деңгейінде жүргізілген сынақтардың нәтижесі төмендегі кестеде берілген. маңыздылық деңгейінде группалық бас орташалардың теңдігі туралы нөлдік гипотезаны тексеру керек.
Реттік
нөмірі х
х
х
х
х
1 126 115 74 83 80
2 133 119 87 87 80
3 141 122 88 97 82
4 147 128 94 106 86
4. Сапалық фактордың 6 деңгейінде жүргізілген сынақтардың нәтижесі төмендегі таблицада берілген. маңыздылық деңгейінде группалық бас орташалардың теңдігі туралы нөлдік гипотезаны тексеру керек.
Реттік
х
х
х
х
х
х
1 54 51 52 51 52 51
2 58 58 56 59 56 59
3 64 56 54 53 58 58
4 66 64 58 63 56
5. Қаладағы 5 автобус паркінде автобустардың жүру кестесін бұлжытпай орындауы кездейсоқ таңдамалық тәсілмен сыналды. Базалық бірлікке қатынасы бойынша берілген осы сынақ нәтижелері төменгі кестеде. маңыздылық деңгейінде осы көрсеткішке бір сапалық фактордың (еңбекті ұйымдастырудың) қаншалықты әсері бар екенін тексеру керек.
Реттік х х х х х
нөмірі
1 1,21 1,33 1,44 1,61 1,34
2 1,16 1,27 1,46 1,53 1,38
3 1,51 1,45 1,42 1,41 1,43
4 1,37 1,53 1,58 1,73
5 1,46 1,67
1,58
6. Сапалық фактордың 4 деңгейінде жүргізілген сынақ нәтижелері төмендегі кестеде берілген. маңыздылық деңгейінде группалық бас орташалардың теңдігі туралы нөлдік гипотезаны тексеру керек.
Реттік х х х х
н өмірі
1 1,6 1,58 1,46 1,51
2 1,61 1,64 1,55 1,52
3 1,65 1,64 1,60 1,53
4 1,68 1,70 1,62 1,60
5 1,70 1,75 1,64 1,68
6 1,71 1,66
7 1,8 1,74
8 1,82
7. маңыздылық деңгейінде группалық бас орташалардың теңдігі туралы гипотезаны тексеріңіз.
Р еттік нөмірі х х х
1 37 60 69
2 47 86 100
3 40 67 98
4 60 92
5 95
6 98
8.
маңыздылық деңгейінде төмендегі
болжамды Но: а
тексеріңіз.
Р еттік нөмірі х х х
1 27 24 22
2 23 20 21
3 29 26 36
4 29 30 37
9. маңыздылық деңгейінде мына болжамды тексеріңіз
Но:
.
Р еттік нөмірі х х х х
1 1,00 0,92 0,88 1,06
2 1,01 1,02 0,93 1,27
3 1,26 1,04 0,94
4 1,28 1,15
5 1,19
10. «Бюффон есебі».Жазықтықта бір-бірінен 2а қашықтықта орналасқан паралель түзулер сызылған болсын.Жазықтыққа қалай болса солай ұзындығы 2l (l<a) ине лақтырсын.Инернің әйтеуір бір түзуді қию ықтималдығы қандай?
Шешуі: х арқылы иненің ортасыныан ең жақын жатқан түзуге дейінгі қашықтықты ал арқылы сол түзу мен иненің арасындағы бұрышты белгілелі
(сурет-
А).Әрине, х пен
иненің жағдайын толық анықтайды.Элементарлық
оқиғалар кеңістігі тік төртбұрыш болады.
E=
.Әрбір
(х, )Е
нүктесі тең мүмкіндігі деп ұйғарамыз.Ине
түзуде х
шарты орындалғанда ғана қияды. C арқылы
(сурет-В) штрихпен көрсетілген облысты
белгілелік: С=
формуланы пайдаланып, ізделінді
ықтималдықты табамыз:
формуласы арқылы
санын, тәжірибе жүргізе отырып, есептуге
болатынын ескерте кетелік.Ине жазықтыққа
n рет лақтырылған болсын және түзуді
ине m рет қиып түссін делік. Сонда
жиіліктік ықтималдық бойынша
жиілігі P(C) ықтималдығына жақындайды,
демек,
,
бұдан
.
X
2a
z
N
x
2 a M 2l
Y
