- •Мая радзіма - беларусь
- •Уступнае слова настаўніка
- •Знаёмства са структурай дапаможніка
- •Агульныя звесткі пра змест дапаможніка
- •Падрыхтоўка да работы з паняццямі і датамі.
- •Як працаваць з вучэбным дапаможнікам.
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты урока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў уроку
- •Мая радзіма - беларусь
- •Арганізацыйны момант
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Тэма «Беларусь — мая Радзіма»
- •1. Дапішы сказ.
- •4. Злучы па сэнсе словы з левага і правага слупкоў.
- •6. Людзі якіх нацыянальнасцей жывуць у Беларусі? Замяніце пытальныя знакі патрэбнымі назвамі.
- •Тэма «Беларусь — мая Радзіма»
- •1. Дапішы сказ.
- •4. Злучы па сэнсе словы з левага і правага слупкоў.
- •6. Людзі якіх нацыянальнасцей жывуць у Беларусі? Замяніце пытальныя знакі патрэбнымі назвамі.
- •Мая радзіма – беларусь
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •2. Кіеўская Русь.
- •3. Усходнеславянскія плямёны: крывічы, дрыгавічы, радзімічы.
- •Замацаванне вывучанага
- •Падвядзенне вынікаў уроку
- •3. Размясці ў парадку ўзрастання тэрытарыяльныя адзінкі Беларусі.
- •4. Падкрэслі назвы краін, з якімі мяжуе Беларусь.
- •5. Запоўні пропускі ў сказах.
- •3. Размясці ў парадку ўзрастання тэрытарыяльныя адзінкі Беларусі.
- •4. Падкрэслі назвы краін, з якімі мяжуе Беларусь.
- •5. Запоўні пропускі ў сказах.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Тэставыя заданні
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •2. Музей валуноў.
- •3. Курганы.
- •4. Камяні з імёнамі.
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў уроку
- •Тэма «Стужка часу»
- •1. Злучы стрэлкай поўныя назвы з іх скарочаным абазначэннем.
- •3. Злучы паняцці з іх тлумачэннямі.
- •5. Пранумаруй назвы па ўзрастаючай ступені.
- •Тэма «Стужка часу»
- •1. Злучы стрэлкай поўныя назвы з іх скарочаным абазначэннем.
- •3. Злучы паняцці з іх тлумачэннямі.
- •5. Пранумаруй назвы па ўзрастаючай ступені.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •1. Летапісы.
- •2. Рукапісныя кнігі.
- •3. Кірыла Тураўсскі.
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Тэставыя заданні па тэме “Маўклівыя сведкі мінуўшчыны”
- •2. Закончы сказы.
- •3. Паразважай.
- •5. Назаві прафесіі людзей, калі пасля іх смерці ў курганы ім клалі:
- •Тэставыя заданні па тэме “Маўклівыя сведкі мінуўшчыны”
- •2. Закончы сказы.
- •3. Паразважай.
- •5. Назаві прафесіі людзей, калі пасля іх смерці ў курганы ім клалі:
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў уроку
- •Тэставыя заданні па раздзелу “Геаграфічныя і гістарычныя звесткі аб нашай Радзіме”
- •Тэставыя заданні па раздзелу “Геаграфічныя і гістарычныя звесткі аб нашай Радзіме”
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •2. Вялікі кіеўскі князь Яраслаў Мудры.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •1. Кіеўская Русь.
- •§ 55. «Калі селянін уцячэ ад свайго пана, не разлічыўшыся з ім, то становіцца яго рабом...»
- •§ 85. «Калі селянін памрэ, то ўся яго маёмасць адыходзіць да князя...»
- •§ 86. «Калі памрэ багаты чалавек або дружыннік (княжацкі воін), то маёмасць не ідзе князю...»
- •Замацаванне вывучанага матэрыяла
- •Тэма «Князёўна з трыма імёнамі»
- •3. Дапоўні сказы.
- •5. Вызнач паслядоўнасць і абазнач лічбамі падзеі жыцця беларускай князёўны Рагнеды.
- •Тэма «Князёўна з трыма імёнамі»
- •3. Дапоўні сказы.
- •5. Вызнач паслядоўнасць і абазнач лічбамі падзеі жыцця беларускай князёўны Рагнеды.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •§ 22. За забойства княжацкага аканома (кіраўніка гаспадаркі) штраф 80 грыўняў (назва грошай).
- •§ 24. За забойства княжацкага селяніна штраф 5 грыўняў.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •1. Князь Усяслаў
- •2. Храм Святой Сафіі
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Тэма «Яраслаў Мудры — сын Рагнеды»
- •3. Дапоўні сказы.
- •5. Прачытай урыўкі з «Рускай Праўды».
- •§ 22. За забойства княжацкага аканома (кіраўніка гаспадаркі) штраф 80 грыўняў (назва грошай).
- •§ 24. За забойства княжацкага селяніна штраф 5 грыўняў.
- •Тэма «Яраслаў Мудры — сын Рагнеды»
- •3. Дапоўні сказы.
- •5. Прачытай урыўкі з «Рускай Праўды».
- •§ 22. За забойства княжацкага аканома (кіраўніка гаспадаркі) штраф 80 грыўняў (назва грошай).
- •§ 24. За забойства княжацкага селяніна штраф 5 грыўняў.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Тэма «Усяслаў Чарадзей»
- •3. Падкрэслі назвы прадметаў, якія належалі воінам таго часу.
- •4. Прачытай урывак з тэксту і падкрэслі адказ на пытанне «Якія ўмацаванні былі выкарыстаны пры будаўніцтве замка?»
- •5. Прачытай тэкст і выканай заданні.
- •Тэма «Усяслаў Чарадзей»
- •3. Падкрэслі назвы прадметаў, якія належалі воінам таго часу.
- •4. Прачытай урывак з тэксту і падкрэслі адказ на пытанне «Якія ўмацаванні былі выкарыстаны пры будаўніцтве замка?»
- •5. Прачытай тэкст і выканай заданні.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Вызнач паслядоўнасць і абазнач лічбамі падзеі жыцця беларускай князёўны Рагнеды.
- •У якім годзе адбылася бітва на Нямізе?
- •Закончы сказы.
- •З дапамогай лічбаў устанаві паслядоўнасць найбольш важных спраў Еўфрасінні Полацкай.
- •Мая радзіма - беларусь
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •1. Закончы сказы.
- •5. Паразважай. Чаму ў Грунвальдскай бітве войскі князя Вітаўта і польскага караля Ягайлы змагаліся разам?
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •1. Законы прыроды.
- •2. Законы жыцця.
- •3. Грамадсшя законы.
- •4. Дзяржауныя законы.
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання Тэма «Па якіх законах жылі нашы продкі»
- •Уступная гутарка
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •Тэма «Па якіх законах жылі нашы продкі»
- •1. Закончы сказы.
- •Па якіх законах жылі нашы продкі
- •1. Закончы сказы.
- •5. Паразважай. Чаму ў Грунвальдскай бітве войскі князя Вітаўта і польскага караля Ягайлы змагаліся разам?
- •Тэма «Адкуль пайшлі назвы нашых гарадоў»
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •1. Дапоўні сказ.
- •1. Дапоўні сказ.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •1. Лялечны тэатр— батлейка.
- •2. Сімяон Полацкі.
- •3. Тэатр.
- •4. Паланез Міхала Клеафаса Агінскага.
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •Тэставыя заданні па тэме “у краіне майстроў”
- •2. Падкрэслі назвы гарадоў, у якіх існавалі майстэрні па вырабу паясоў.
- •3. Закончы сказы.
- •Тэставыя заданні па тэме “у краіне майстроў”
- •2. Падкрэслі назвы гарадоў, у якіх існавалі майстэрні па вырабу паясоў.
- •3. Закончы сказы.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Выкананне тэставых заданняў па тэме “Ад батлейкі — да тэатра”
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў
- •Падкрэслі назвы гарадоў, у якіх існавалі майстэрні па вырабу паясоў.
- •Суаднясі імёны з характарыстыкамі асоб.
- •Суаднясі словы з левага і правага слупкоў.
- •Суаднясі словы з левага і правага слупкоў.
- •Дапоўні сказы.
- •Суаднясі імёны гістарычных асоб з іх справамі.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •2. Дапоўні сказы.
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынік урока
- •Тэставыя заданні па тэме “Пясняр сялянскай долі”
- •2. Дапоўні сказы.
- •Тэставыя заданні па тэме “Пясняр сялянскай долі”
- •2. Дапоўні сказы.
- •Славутыя дзеячы навукі і культуры
- •Славутыя дзеячы навукі і культуры
- •Славутыя дзеячы навукі і культуры
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •1. Утварэнне бсср і ссср.
- •1917 Г. Кастрычніцкая рэвалюцыя ----1919 г. Утварэнне бсср----1922 г. Утварэнне ссср
- •2. Развіццё прамысловасці
- •3. Змены ў жыцці сялян
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •5. Пазнай па апісанні і запішы прозвішчы славутых людзей Беларусі.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •2. Адкажы на пытанні. Закрэслі няправільны адказ.
- •5. З дапамогай падручніка с.107 правядзі даследаванне прычын, па якіх жыццё жыхароў Заходняй Беларусі да 1939 года было нялёгкім.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •1. Пачатак Вялікай Айчыннай вайны
- •2. Абарона Радзімы
- •3. Зверствы фашыстаў
- •4. Вызваленне Беларусі
- •5. На варце мірнай працы беларускага народа
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •2. Дапоўні сказы.
- •5. Пазнай па апісанні і запішы імёны воінаў — герояў Вялікай Айчыннай вайны.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Тлумачэнне навага матэрыялу
- •Гаспадарка Беларусі
- •3. Сельская гаспадарка.
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Тэставыя заданні па тэме «Беларусь у гады Вялікай Айчыннай вайны»
- •2. Дапоўні сказы.
- •5. Пазнай па апісанні і запішы імёны воінаў — герояў Вялікай Айчыннай вайны.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Тэставыя заданні па тэме «Багацце нашай краіны»
- •Тэставыя заданні па тэме «Багацце нашай краіны»
- •1. Сярод пералічаных культур знайдзі і падкрэслі галоўныя сельскагаспадарчыя культуры Беларусі.
- •2. Дапоўні сказы.
- •Злучы назву прадпрыемства з прадукцыяй, якая там выпускаецца.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •2. Злучы назву горада з месцам яго ўзнікнення.
- •5. З дапамогай палітыка-адміністрацыйнай карты на с. 2–3 атласа запоўні табліцу.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •Заключнае слова кіраўніка экскурсіі
- •Тэставыя заданні па тэмах “ Багацце нашай краіны”,“Тут мінуўшчына з сучаснасцю сышліся”
- •Сярод пералічаных культур знайдзі і падкрэслі галоўныя сельскагаспадарчыя культуры Беларусі.
- •Дапоўні сказы.
- •Злучы назву прадпрыемства з прадукцыяй, якая там выпускаецца.
- •Закончы сказы.
- •Злучы назву горада з месцам яго ўзнікнення.
- •Які подзвіг здзейсніў Пётр Купрыянаў?
- •Якое званне было прысвоена мужнаму воіну?
- •Які горад называюць горадам энергетыкаў і хімікаў?
- •Мая радзіма - беларусь
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •Выкананне тэставых заданняў па тэме «Мінск — сталіца нашай дзяржавы. Мая рэспубліка»
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •2. Устаў літары, каб атрымаліся назвы раслін, адлюстраваных на гербе.
- •3. Злучы стрэлкай назву колера на Дзяржаўным сцягу Рэспублікі Беларусь з тым, што ён сімвалізуе.
- •Устаў літары, каб атрымаліся назвы раслін, адлюстраваных на гербе.
- •Злучы стрэлкай назву колера на Дзяржаўным сцягу Рэспублікі Беларусь з тым, што ён сімвалізуе.
- •Напішыце прозвішча першага Героя Беларусі.
- •Устаў літары, каб атрымаліся назвы раслін, адлюстраваных на гербе.
- •Злучы стрэлкай назву колера на Дзяржаўным сцягу Рэспублікі Беларусь з тым, што ён сімвалізуе.
- •Напішыце прозвішча першага Героя Беларусі.
Замацаванне вывучанага матэрыялу
Дайце адказ на лагічнае пытанне Чаму творы старажытных майстроў лічацца нацыянальным скарбам? (Творы таленавітых народных умельцаў — гэта лепшыя дасягненні нашай культуры, гэта наша найкаштоўнейшае багацце, гэта наша гісторыя, якая звязвае далёкае мінулае з сучаснасцю.)
Работа з малюнкам на с. 84 «Дзяўчына за кроснамі».
За ткацкім станком дзяўчына тчэ палатно, з якога нашы продкі шылі адзенне. На такім станку ткалі радзюшкі, якімі засцілалі ложкі, рушнікі, палавікі, палатно для пашыву мяшкоў, коўдры, якімі накрываліся, калі клаліся спаць.
У беларускіх гарадах існавалі цэлыя аб'яднанні рамеснікаў, якія мелі свае гербы. На гербах былі паказаны вырабы рамеснікаў або прылады працы, якімі яны карысталіся.
Вучні разглядаюць гербы, а потым адказваюць на пытанні настаўніка.
Герб збройнікаў.
Што на ім паказана?
Якія вырабы, на ваш погляд, з'яўляюцца найбольш складанымі?
Якія вырабы звязаны з ваеннай справай?
Якія з паказаных вырабаў могуць мець адносіны як да мірнай справы, так і да ваеннай?
Аналагічным чынам вядзецца работа з адлюстраваннямі на іншых гербах.
Вынікі ўрока
Назавіце тэму, над якой працавалі, з якімі відамі рамяства знаёміліся, якія паняцці вывучалі, з якімі імёнамі сустракаліся.
Што ў вывучаным матэрыяле вас найбольш за ўсе зацікавілла, аб чым вы хацелі б даведацца больш падрабязна.
Хатняе заданне: апавяданне «У краіне майстроў».
___________________________
Тэставыя заданні па тэме “Пад сценамі старажытных замкаў”
1. Дапоўні сказ.
Першапачаткова замкі будавалі з ______ (каменю; дрэва), а потым — з каменю і ______ (гліны, цэглы).
2. Як называлася царква, пабудаваная па загаду Вітаўта? Адзнач знакам “+” правільны адказ.
£ Спаса-Еўфрасіннеўская.
£ Сынкавіцкая.
3. Чым адрознівалі замкі ад іншых збудаванняў? Адзнач знакам “+”.
£ Вежы.
£ Крыжы.
£ Крэпасныя сцены.
£ Роў з вадой.
£ Падвесны мост.
£ Вялікія вокны.
4. Адзнач знакам “+” праўдзівыя выказванні.
£ Хоць замкі належалі князю, але ствараліся ўсім народам.
£ У час небяспекі ўсе жыхары ратаваліся ў замку.
£ Замкі былі акружаны ровам з вадою.
£ Моц замка вызначалася па глыбіні рва вакол яго.
5. Вызнач старажытны замак па апісанні.
1) Гэты замак належаў старажытнаму роду князёў Радзівілаў. Быў пабудаваны ў баку ад горада, між азёр — фактычна на востраве. ________________________
2) Гэты замак меў вельмі цікавую канструкцыю моста. Зараз у пабудовах гэтага замка размяшчаюцца музеі._______________________
3) У падзямелле гэтага замка быў пасаджаны князь Вітаўт. Выратавацца яму дапамагла жонка. ________________________
4) Гэты замак лічыўся адным з самых прыгожых. Казалі, падобны на яго ёсць толькі ў Францыі. Захаваўся да нашых дзён у разбураным стане.______________________
Словы для даведак: Гальшанскі, Нясвіжскі, Гродзенскі, Крэўскі, Мірскі.
___________________________
Тэставыя заданні па тэме “Пад сценамі старажытных замкаў”