- •Мая радзіма - беларусь
- •Уступнае слова настаўніка
- •Знаёмства са структурай дапаможніка
- •Агульныя звесткі пра змест дапаможніка
- •Падрыхтоўка да работы з паняццямі і датамі.
- •Як працаваць з вучэбным дапаможнікам.
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты урока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў уроку
- •Мая радзіма - беларусь
- •Арганізацыйны момант
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Тэма «Беларусь — мая Радзіма»
- •1. Дапішы сказ.
- •4. Злучы па сэнсе словы з левага і правага слупкоў.
- •6. Людзі якіх нацыянальнасцей жывуць у Беларусі? Замяніце пытальныя знакі патрэбнымі назвамі.
- •Тэма «Беларусь — мая Радзіма»
- •1. Дапішы сказ.
- •4. Злучы па сэнсе словы з левага і правага слупкоў.
- •6. Людзі якіх нацыянальнасцей жывуць у Беларусі? Замяніце пытальныя знакі патрэбнымі назвамі.
- •Мая радзіма – беларусь
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •2. Кіеўская Русь.
- •3. Усходнеславянскія плямёны: крывічы, дрыгавічы, радзімічы.
- •Замацаванне вывучанага
- •Падвядзенне вынікаў уроку
- •3. Размясці ў парадку ўзрастання тэрытарыяльныя адзінкі Беларусі.
- •4. Падкрэслі назвы краін, з якімі мяжуе Беларусь.
- •5. Запоўні пропускі ў сказах.
- •3. Размясці ў парадку ўзрастання тэрытарыяльныя адзінкі Беларусі.
- •4. Падкрэслі назвы краін, з якімі мяжуе Беларусь.
- •5. Запоўні пропускі ў сказах.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Тэставыя заданні
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •2. Музей валуноў.
- •3. Курганы.
- •4. Камяні з імёнамі.
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў уроку
- •Тэма «Стужка часу»
- •1. Злучы стрэлкай поўныя назвы з іх скарочаным абазначэннем.
- •3. Злучы паняцці з іх тлумачэннямі.
- •5. Пранумаруй назвы па ўзрастаючай ступені.
- •Тэма «Стужка часу»
- •1. Злучы стрэлкай поўныя назвы з іх скарочаным абазначэннем.
- •3. Злучы паняцці з іх тлумачэннямі.
- •5. Пранумаруй назвы па ўзрастаючай ступені.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •1. Летапісы.
- •2. Рукапісныя кнігі.
- •3. Кірыла Тураўсскі.
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Тэставыя заданні па тэме “Маўклівыя сведкі мінуўшчыны”
- •2. Закончы сказы.
- •3. Паразважай.
- •5. Назаві прафесіі людзей, калі пасля іх смерці ў курганы ім клалі:
- •Тэставыя заданні па тэме “Маўклівыя сведкі мінуўшчыны”
- •2. Закончы сказы.
- •3. Паразважай.
- •5. Назаві прафесіі людзей, калі пасля іх смерці ў курганы ім клалі:
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў уроку
- •Тэставыя заданні па раздзелу “Геаграфічныя і гістарычныя звесткі аб нашай Радзіме”
- •Тэставыя заданні па раздзелу “Геаграфічныя і гістарычныя звесткі аб нашай Радзіме”
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •2. Вялікі кіеўскі князь Яраслаў Мудры.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •1. Кіеўская Русь.
- •§ 55. «Калі селянін уцячэ ад свайго пана, не разлічыўшыся з ім, то становіцца яго рабом...»
- •§ 85. «Калі селянін памрэ, то ўся яго маёмасць адыходзіць да князя...»
- •§ 86. «Калі памрэ багаты чалавек або дружыннік (княжацкі воін), то маёмасць не ідзе князю...»
- •Замацаванне вывучанага матэрыяла
- •Тэма «Князёўна з трыма імёнамі»
- •3. Дапоўні сказы.
- •5. Вызнач паслядоўнасць і абазнач лічбамі падзеі жыцця беларускай князёўны Рагнеды.
- •Тэма «Князёўна з трыма імёнамі»
- •3. Дапоўні сказы.
- •5. Вызнач паслядоўнасць і абазнач лічбамі падзеі жыцця беларускай князёўны Рагнеды.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •§ 22. За забойства княжацкага аканома (кіраўніка гаспадаркі) штраф 80 грыўняў (назва грошай).
- •§ 24. За забойства княжацкага селяніна штраф 5 грыўняў.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •1. Князь Усяслаў
- •2. Храм Святой Сафіі
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Тэма «Яраслаў Мудры — сын Рагнеды»
- •3. Дапоўні сказы.
- •5. Прачытай урыўкі з «Рускай Праўды».
- •§ 22. За забойства княжацкага аканома (кіраўніка гаспадаркі) штраф 80 грыўняў (назва грошай).
- •§ 24. За забойства княжацкага селяніна штраф 5 грыўняў.
- •Тэма «Яраслаў Мудры — сын Рагнеды»
- •3. Дапоўні сказы.
- •5. Прачытай урыўкі з «Рускай Праўды».
- •§ 22. За забойства княжацкага аканома (кіраўніка гаспадаркі) штраф 80 грыўняў (назва грошай).
- •§ 24. За забойства княжацкага селяніна штраф 5 грыўняў.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Тэма «Усяслаў Чарадзей»
- •3. Падкрэслі назвы прадметаў, якія належалі воінам таго часу.
- •4. Прачытай урывак з тэксту і падкрэслі адказ на пытанне «Якія ўмацаванні былі выкарыстаны пры будаўніцтве замка?»
- •5. Прачытай тэкст і выканай заданні.
- •Тэма «Усяслаў Чарадзей»
- •3. Падкрэслі назвы прадметаў, якія належалі воінам таго часу.
- •4. Прачытай урывак з тэксту і падкрэслі адказ на пытанне «Якія ўмацаванні былі выкарыстаны пры будаўніцтве замка?»
- •5. Прачытай тэкст і выканай заданні.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Вызнач паслядоўнасць і абазнач лічбамі падзеі жыцця беларускай князёўны Рагнеды.
- •У якім годзе адбылася бітва на Нямізе?
- •Закончы сказы.
- •З дапамогай лічбаў устанаві паслядоўнасць найбольш важных спраў Еўфрасінні Полацкай.
- •Мая радзіма - беларусь
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •1. Закончы сказы.
- •5. Паразважай. Чаму ў Грунвальдскай бітве войскі князя Вітаўта і польскага караля Ягайлы змагаліся разам?
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •1. Законы прыроды.
- •2. Законы жыцця.
- •3. Грамадсшя законы.
- •4. Дзяржауныя законы.
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання Тэма «Па якіх законах жылі нашы продкі»
- •Уступная гутарка
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •Тэма «Па якіх законах жылі нашы продкі»
- •1. Закончы сказы.
- •Па якіх законах жылі нашы продкі
- •1. Закончы сказы.
- •5. Паразважай. Чаму ў Грунвальдскай бітве войскі князя Вітаўта і польскага караля Ягайлы змагаліся разам?
- •Тэма «Адкуль пайшлі назвы нашых гарадоў»
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •1. Дапоўні сказ.
- •1. Дапоўні сказ.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •1. Лялечны тэатр— батлейка.
- •2. Сімяон Полацкі.
- •3. Тэатр.
- •4. Паланез Міхала Клеафаса Агінскага.
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •Тэставыя заданні па тэме “у краіне майстроў”
- •2. Падкрэслі назвы гарадоў, у якіх існавалі майстэрні па вырабу паясоў.
- •3. Закончы сказы.
- •Тэставыя заданні па тэме “у краіне майстроў”
- •2. Падкрэслі назвы гарадоў, у якіх існавалі майстэрні па вырабу паясоў.
- •3. Закончы сказы.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Выкананне тэставых заданняў па тэме “Ад батлейкі — да тэатра”
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў
- •Падкрэслі назвы гарадоў, у якіх існавалі майстэрні па вырабу паясоў.
- •Суаднясі імёны з характарыстыкамі асоб.
- •Суаднясі словы з левага і правага слупкоў.
- •Суаднясі словы з левага і правага слупкоў.
- •Дапоўні сказы.
- •Суаднясі імёны гістарычных асоб з іх справамі.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •2. Дапоўні сказы.
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынік урока
- •Тэставыя заданні па тэме “Пясняр сялянскай долі”
- •2. Дапоўні сказы.
- •Тэставыя заданні па тэме “Пясняр сялянскай долі”
- •2. Дапоўні сказы.
- •Славутыя дзеячы навукі і культуры
- •Славутыя дзеячы навукі і культуры
- •Славутыя дзеячы навукі і культуры
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •1. Утварэнне бсср і ссср.
- •1917 Г. Кастрычніцкая рэвалюцыя ----1919 г. Утварэнне бсср----1922 г. Утварэнне ссср
- •2. Развіццё прамысловасці
- •3. Змены ў жыцці сялян
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •5. Пазнай па апісанні і запішы прозвішчы славутых людзей Беларусі.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •2. Адкажы на пытанні. Закрэслі няправільны адказ.
- •5. З дапамогай падручніка с.107 правядзі даследаванне прычын, па якіх жыццё жыхароў Заходняй Беларусі да 1939 года было нялёгкім.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •1. Пачатак Вялікай Айчыннай вайны
- •2. Абарона Радзімы
- •3. Зверствы фашыстаў
- •4. Вызваленне Беларусі
- •5. На варце мірнай працы беларускага народа
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •2. Дапоўні сказы.
- •5. Пазнай па апісанні і запішы імёны воінаў — герояў Вялікай Айчыннай вайны.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Тлумачэнне навага матэрыялу
- •Гаспадарка Беларусі
- •3. Сельская гаспадарка.
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Падвядзенне вынікаў урока
- •Тэставыя заданні па тэме «Беларусь у гады Вялікай Айчыннай вайны»
- •2. Дапоўні сказы.
- •5. Пазнай па апісанні і запішы імёны воінаў — герояў Вялікай Айчыннай вайны.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Тэставыя заданні па тэме «Багацце нашай краіны»
- •Тэставыя заданні па тэме «Багацце нашай краіны»
- •1. Сярод пералічаных культур знайдзі і падкрэслі галоўныя сельскагаспадарчыя культуры Беларусі.
- •2. Дапоўні сказы.
- •Злучы назву прадпрыемства з прадукцыяй, якая там выпускаецца.
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •2. Злучы назву горада з месцам яго ўзнікнення.
- •5. З дапамогай палітыка-адміністрацыйнай карты на с. 2–3 атласа запоўні табліцу.
- •Паведамленне тэмы і мэты ўрока
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •Заключнае слова кіраўніка экскурсіі
- •Тэставыя заданні па тэмах “ Багацце нашай краіны”,“Тут мінуўшчына з сучаснасцю сышліся”
- •Сярод пералічаных культур знайдзі і падкрэслі галоўныя сельскагаспадарчыя культуры Беларусі.
- •Дапоўні сказы.
- •Злучы назву прадпрыемства з прадукцыяй, якая там выпускаецца.
- •Закончы сказы.
- •Злучы назву горада з месцам яго ўзнікнення.
- •Які подзвіг здзейсніў Пётр Купрыянаў?
- •Якое званне было прысвоена мужнаму воіну?
- •Які горад называюць горадам энергетыкаў і хімікаў?
- •Мая радзіма - беларусь
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •Выкананне тэставых заданняў па тэме «Мінск — сталіца нашай дзяржавы. Мая рэспубліка»
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Тлумачэнне новага матэрыялу
- •Замацаванне вывучанага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •Арганізацыйны момант
- •Праверка дамашняга задання
- •Паведамленне тэмы і мэты ўроку
- •Вывучэнне новага матэрыялу
- •Вынікі ўрока
- •2. Устаў літары, каб атрымаліся назвы раслін, адлюстраваных на гербе.
- •3. Злучы стрэлкай назву колера на Дзяржаўным сцягу Рэспублікі Беларусь з тым, што ён сімвалізуе.
- •Устаў літары, каб атрымаліся назвы раслін, адлюстраваных на гербе.
- •Злучы стрэлкай назву колера на Дзяржаўным сцягу Рэспублікі Беларусь з тым, што ён сімвалізуе.
- •Напішыце прозвішча першага Героя Беларусі.
- •Устаў літары, каб атрымаліся назвы раслін, адлюстраваных на гербе.
- •Злучы стрэлкай назву колера на Дзяржаўным сцягу Рэспублікі Беларусь з тым, што ён сімвалізуе.
- •Напішыце прозвішча першага Героя Беларусі.
Арганізацыйны момант
Праверка дамашняга задання
Выкананне тэставых заданняў па тэме “Будаўніцтва новага жыцця”
1. Суаднясі стрэлкай словы левага і правага слупкоў.
-
БССР
Беларуская Савецкая Сацыялістычная Рэспубліка
СССР
Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік
2. Адкажы на пытанні. Закрэслі няправільны адказ.
Калі пачалося на Беларусі будаўніцтва новага жыцця? (Пасля адмены прыгоннага права; Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 года.)
Як называлася новая ўлада, якая ўсталявалася ў нас пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі?(Савецкая ўлада; царская ўлада.)
3. Адзнач знакам “+” праўдзівыя выказванні.
£ Швейныя і трыкатажныя фабрыкі выраблялі адзенне і тканіну.
£ Добрушская папяровая фабрыка вырабляла салодкія прысмакі.
£ Станкабудаўнічыя заводы выпускалі вялікую колькасць станкоў.
£ Для будаўніцтва выкарыстоўвалася прадукцыя шклянога, кафельнага, цэментавага заводаў.
£ Сельскагаспадарчая тэхніка выраблялася на панчошна-трыкатажнай фабрыцы ў Віцебску.
4. Чаму ў 1920–1930 гады ў БССР дзяржаўнымі мовамі былі абвешчаны беларуская, руская, яўрэйская, польская мовы? Выберы правільны адказ.
£ У Беларусі жылі людзі розных нацыянальнасцей.
£ Разам было лягчэй будаваць новае жыццё, развіваць гаспадарку.
£ Людзі розных нацыянальнасцей не хацелі пакідаць БССР.
5. З дапамогай падручніка с.107 правядзі даследаванне прычын, па якіх жыццё жыхароў Заходняй Беларусі да 1939 года было нялёгкім.
Прычыны:
1)____________________________________________________________________
2)____________________________________________________________________
3)____________________________________________________________________
Паведамленне тэмы і мэты ўрока
Уступная гутарка
Пытанні для гутаркі
Ад якіх ворагаў прыходзілася абараняцца нашым продкам у далёкія мінулыя часы?
Хто такія крыжакі?
Адкуль яны нападалі на беларускія землі?
Хто ўзначаліў барацьбу з рыцарамі-крыжакамі?
Як называлася бітва, у якой крыжакі былі разбіты?
Калі яна адбылася?
Чаму беларусы, рускія, літоўцы, палякі і іншыя воіны перамаглі крыжакоў у Грунвальдскай бітве?
Пастаноўка задач. Настаўнік адзначае, што размова пойдзе аб тым, як савецкія людзі і найперш за ўсе жыхары нашай краіны змагаліся з ворагам, каб адстаяць сваю незалежнасць. Звяртаецца ўвага на назву тэмы, план яе вывучэння, даты, назвы і імёны.
Тлумачэнне новага матэрыялу
Над дошкай прымацоўваецца плакат "Радзіма-маці кліча!" Пад плакатам размяшчаюцца выявы "Залатой Зоркі" Героя Савецкага Саюза і ордэна Айчыннай вайны. Ніжэй — словы эпіграфа:
Вставай, страна огромная,
Вставай на смертный бой
С фашистской силой темною,
С проклятою ордой.
Пусть ярость благородная
Вскипает, как волна, —
Идет война народная,
Священная война!
Василий Лебедев-Кумач.
3 левага боку ад дошкі прымацоўваюцца рэпрадукцыі карцін "Абарона Брэсцкай крэпасці ў 1941 г." і "Мінск 3 ліпеня 1944 г.", з правага — карта "Вялікая Айчынная вайна 1941 — 1945 гг.", над картай — выява ордэна Айчыннай вайны.
Гучыць трывожна-урачыстая мелодыя песні-закліку "Свяшчэнная вайна". Настаўнік чытае словы эпіграфа, прапануе вучням разгледзець плакат "Радзіма-маці кліча!"
Праводзіцца гутарка:
Да чаго заклікалі наш народ песня і плакат у той трывожны час?
Для чаго патрэбна было падняць усіх людзей на барацьбу з ворагам?
Чаму на плакаце Радзіма паказана ў выглядзе маці?
Як называюцца фашысты ў песні?
Чаму іх называюць "праклятаю ардой"?
Як у песні называецца вайна?
Чаму для нашага народа вайна была свяшчэннай?
Якой яна была для фашыстаў?