5.2 Персоналды қаржыландыруды жоспарлау: кадр құрамының сақталуы, оларды қамқорлыққа алу, біліктілігін арттыру

Персоналға жұмсалатын шығын ұйымның өндірістік және әлеуметтік көрсеткіштердің жасау үшін негіз болып табылады.

Персонал шығыны– еңбек ресурстарының әрекет етуіне байланысты барлық шығындардардың жиынтығы.

Персонал шығындарын жоспарлау кезінде бірінші кезекте шығындардың келесі баптарын ескеру керек:

негізгі және қосымша еңбек ақы,

әлеуметтік салықтарға бөлінетін қаржылар,

іс – сапарлармен қызметтік жол қатынасына шығыны;

кадрлар даярлау, қайта даярлау және біліктілігін жоғарлату шығындары,

қоғамдық тамақтануы, тұрғын үй және тұрмыстық қызметке, мәдениет және денешынықтыруға, денсаулық сақтау және демалыс, балалар мекемесімен қамтамасыз етуге, арнайы жұмыс киімін алуға байланысты қосымша төлем шығындары.

еңбекті және қоршаған ортаны қорғау шығындары, ұйымда салауатты психологиялық климатты қалыптастыру, жұмыс орындарын құру шығындары.

Персонал санын есептегенде нормативтік негізі ретінде өнім бірлігіне шаққандағы персоналдың үлес шығынын ескеру қажет.

Персоналдың дамуы – менеджмент қызметінің басты саласы. Жұмыс орнының жарнамасымен дұрыс қолдана алмайтын маркетинг персоналына қарағанда персоналдың дамуы дұрыс қабылданады, себебі ол кадрлық потенциалдың дамуына ұмтылады.

Персоналдың дамуы дәстүрлі түрде оқу процесіне негізделген, ол кәсіпорынның басқарылуымен қаржыландыруына арналған. Оқыту мақсаты – қызметкерлердің интеллектуалды потенциалының дамуы. Білім алу және біліктілігін көтеру процесі оның нақты нәтижесі мен жеткен білім деңгейінен маңыздылығы аз емес.

Персоналдың дамуын білдіреді:

• Талаптардың өсуіне сәйкес болу үшін, қызметкер күнделікті оқудың керегін түсіну қажет.

• Ұжым қабілеті тек қана басшылардың емес, барлық персоналдың қатысуындағы командалық және топтық басқарудың керектігін білуі керек.

• Ұйым қабілеттігі әр қызметкердің шешімді рөлде және оның потенциалының дамуын түсіну керек.

Персоналдың дамуы әр кәсіпкер үшін өндірістік инвестиция элементі мәнді болып табылады. Кәсіпорынның оқытуға қызықтыруы өзінің қызметкерлеріне кәсіби деңгейін көтеруге мүмкіндік береді, сонымен бірге персоналдардың біліктілігінің негізін құрайды және басты дайындығын жүзеге асырады. Қызметкерлердің дамуынсыз ұйымның дамуы мүмкін емес. Персоналдағы инвестиция объектісі фирма емес, қызметкерлердің өзі екенін айтып кету керек.

Персоналдың дамуындағы приоритеттік инвестициялардың себебі мынадай болып табылады:

• ұйымдағы тіршілік мақсатымен әрбір қызметкердің іскерлік белсенділігін көтеру керек.

• Кәсіпорынның бәсекелік қабілеттілігін жаңа технологиясыз сақтау мүмкін емес, ал жаңа техникамен оқыту қомақты инвестициясыз мүмкін емес.

Персоналдардың даму іс-шаралары еңбек өнімділігінің өсуін қамтамасыз етеді, олардың қаржыландырылуы экономикалық шығындар тиімділігі принципіне сәйкес келеді.

Жаңа тауар шығару, оны дұрыс қолдану, өндіріс тәсілдерін жөндеу және техникалық қызмет көрсету, кадрлар дайындау, қазіргі кездегі технологияны меңгеру (оқыту) мақсатында біліктілікті көтеру.

Коммуникацияға және топтағы жұмысқа қабілеттілігі.

Қызметкердің жүйелік сапасына байланысты жауапкершіліктің қалыптасуы және оның түрлерінің дамуы.

Персоналдардың білімдері мен кәсіби қылығын еркін дамыту.