200 Сурет. Резеңке сақиналарына вpacтpy6ның құбырларды жинақтау үшiн
түйістіру құрылымы
Траншеядағы құбырларр және құбырлардың буындары, арналар және көтеру оларды эстакада, үлдiрiк, галереясындағы түсiрулерi байсалды өндiрiп алады, жұлқынулар және соққыларсыз. Құбыр немесе траншеядағы буындары және каналдарды лақтырып тастасын, сонымен бiрге оларды орын алмастырсын сүйретiп рұқсат етiлмейдi. Жер астындағысы құбырлардың төсемiнiң жанында DH ≤ 315мм бұрылыстардың айналманың жатық радиусын қолдануға рұқсат етiледi: 30 DH - ПВД құбырлары үшiн; 120 DH - ПНД құбырлары үшiн; 200 DH , iшкi баптан құбырларыы үшiн 300 DH және – ПВХ құбырлар үшiн ал ПНД дан DH >315мм, : Л- түрдi құбырлар үшiн - кемiнде 50 DH, СЛ-дың түрi - кемiнде 40 DH, С-түрі - кемiнде 20 DH. Көлбеулер ескерiлген жобалармен құбырларының монтажында болу керек.
Мұндай нұсқаулардың құбырлары жоқ болғанда 0,002...0,005 көлбеуiмен аппаратқа қарай салады немесе құрғату құрылымдары.
13.7 Құбыржолдарды жинақтау және сынау кезінде қолданылатын конструкциялар
Тiрек, салпыншақ немесе металл немесе (201 сурет) басқа жанбайтын материал жасалған шылқыған (және бұрыш, швеллер, иiлген профиль немесе шылқыған төсенiштен науаның түрi) негiздердi құбырлардың монтажында қолданады.
а - бөлек тұрған тiрек; ә - диаметрі 110 мм ден астам құбырлар үшiн шылқыған
негiзбен тiрек; б- диаметрi 110 мм ге дейiн құбырлар үшiн шылқыған негiзбен
салпыншақ; в - диаметрi 110 мм дейін құбырлар үшiн шылқыған негiзi бар тiрек.
201 Сурет. Пластмасса құбырлары үшiн тiректердiң конструкциясы және самай асты
Металлдық құбырлар үшiн қолданылатын бекiткiштер бөлек тұрған тiректер және самай асты сапада қолдануға рұқсат етiледi. Қамыт және пластмассадан немесе құбырлардың бiлiктi орын ауыстыру рұқсат ететiн металл жасалған тұтқалар көмегiмен орындаған жылжымалы тiректер. Металлдық қамытпен немесе тұтқамен және құбырдың аралығында жұмсақ, икемдiлiк материалдан төсемi орнату керек. Қамыт және тұтқа өткiр шеттер немесе құбырдың уақытында бiлiктi орын ауыстыруларының құбырларының сыртқы бетiн зиян жасамау үшiн қабыршақтар алу керек. Икемдiлiк төсемнiң енiн қамыттың енi немесе тұтқа 10 мм көбiрек қабылдайды және көмегiмен оларға басқа әдiспен де желiмдей бекiтедi. Жылжымайтын тiректерi құбырларда ПВД, ПНД, ПП және ПВХ дан сыртқы диаметрмен 160мм ге дейiн пісіру немесе (ПВХ үшiн) желiмдердi жолымен орындайды.
Сақиналар қозғалмай бекiтiлген қамыт немесе тұтқалар екi жағына орнатады. Олар тұрбаның диаметрiнiң 3Д қамтуы керек. Сақиналар орынына сыртқы диаметрi бар құбырлар үшiн 160 мм артық сегмент тiреулерiн қолданады.
Қамытпен немесе тұтқаны құбырдың қысуы құбырдың жылжымайтын бекiткiштерi жолымен рұқсат етiлмейдi. Жылжымайтын тiректердiң фторопластты құбырлары үшiн тiрекке ернемектiк қосылысты бекiткiш және құрылыс құралымдары жолымен құрады. Тiк құбыр бөлiктерi кең қоңышпен, жалғағыш бөлшекпен немесе ернемектiк қосылыспен тiректердiң қоюларын жолымен бекiтедi.Шылқыған негiз салатын құбырлар қамыттармен және көлденең бөлiмшелер үшiн орнатқан тұтқалармен бекiтедi: 1 м құбырлар DH<63 мм 1,5 м кейiн құбырлар үшін DH = 63...160 мм, 2 м кейiн - құбырлары үшiн DH >160 мм ; тік және нңкішті бөлімшелер үшін; 1,5 м кейін-құбырлар үшін DH <63 мм және 2 м кейiн - құбырлары үшiн DH >63 мм. Арматураны болатты немесе болаттан жасалған футерленген дербес тiректер немесе құбыр және оның қосуындағы қосымша жүктемесiн құрмау үшiн құрылыс құралымдарында орнатып бекiтедi. Бұрылыстар, түсiрулер және құбырлардың көтерулерi оның өздiгiнен өтемiн жасау есебiнен құбырлардың монтажында барынша қолданады.
Компенсаторлардың монтажы дербес тiректерге өндiрiп алады және көлденең жазықтық орналасқан. Төгiндiнiң құбырларының жырасыз төсемi және топырақтарды нығыздаудың жанында мұндай тiзбек өндiрiп алады: құбыр басында өлшемнiң қатты қосындылары 25 мм астам болуы керек. Қазылған жермен жоғарғы жасаушы құбырдың үстiнде кемiнде 0,3 м биiктiкке себелейдi.
Қойындардағы жердi төгiндiнiң жанында биiктiкке 0,2 м аспайтын қалыңдықты жiктердiң құбыры тығыздаумен бiр уақытта екi тараптардан да кемiнде 0,7 DB сығымдайды. Құбырдың үстiнде жердiң тығыздауы тiкелей рұқсат етiлмейдi. Содан соңы траншеяны жоғарғы жасаушы құбырдың үстiнде 0,5 м биiктiкке 100мм өлшемiнiң қатты қосындылары және көп боламайтын жерлермен ұйықтайды. Траншеялар келесi төгiндiнi құбырдың алдын ала сынауынан кейiн өндiрiп алады.
Созылымдықтың құбырларының 100...200м монтажы және буындардың траншеясын-дағы қалауын 48 м ге дейiн ұзындықтың буындарында монтаждың орынында 12 м дейiн секциялары, келесi олардың iрiлендiруiмен көп, жырасыз төсемге немесе каналдардағы өндiрiп алады, жиек желiмделген асулы арқылы немен 24сағ. соңғы тоғысқан жердiң қосуынан кейiн бұрын өндiрiп алады. Резеңке сақиналарына враструб бiрлескен құбырлардың қалаудан кейiн оларлар ПВХ бiрден өндiрiп алады траншеяға монтаж. Қоршаған ортаның температурасының жанында траншеяға осу моларының тұрба пайда болатын кернеулердiң құбырлардың қалауын жағдайындағы төмендетулерi үшiн жоғары 10 төгiндiнiң алдында жыланның құбырларының қалауы, мұздай суды құбырдың суток және толтыруы өте суық уақытқа құбырларының төгiндiлерiне ескередi.
Құбырлар фаолитті, зауыт жасауының бөлшектерiнен қалай құрастырады. Фаолиттен бөлшектер және құбырлардағы құрастырудың алдында сызаттардың жоқтықтары лак қабыршағының үрлеулерi де жарып тексередi. Тiректер және салпыншақтардағы құбырлар қамыттармен және металлдық құбырлар үшiн қолданатын тұтқалармен фаолитті бекiтедi. Құбырдың аралығында және тiректi, қамытпен немесе тұтқамен резеңке төсемiн сыйғызып салу керек. Тiректер арасындағы қашықтыққа 2 енен аспайтын рұқсат етiледi.
Құбырлар Фаолитовые металлдық науалар немесе ағаш тартпаларда, сонымен бiрге зорайтылған тiрек бетi бар қатты конструкцияларға жинақтайды. Олардың параллелдiгiнiң ернемектiк қосылыстарын құрастырудың жанында сүңгiлермен тексередi. Фаолит өйткенi - тұрбалардың морт материал, қиғаштануы және олардың қосуында рұқсат етiлмеу беттi.
Қосуға 0,5 мм қалыңдығымен сүңгi өтуi керек. Фландықтар жиюлы түрде құбырларда еркiн айналу керек. Ернемектiк қосылыстарды бұрандамалар бiртiндеп және бiр қалыпты созады. Жобалық өлшемдерденгi ауытқуларын құбырдың құрастыруының жанында тиiстi ұзындықтың орнатуларымен фаолит орнын толтырады. Құбыржолдарды сынау ПВД, ПНД нан және фторопласттың -4 қоршаған ауа және одан төменде- 15°С, ПП, ПВХ және- фаолиттан төменде 0°С.
Құбыржолдарды сынау пластмассалықтан құбырларды гидравликалық әдiспен өндiрiп алу керек. Пневматикалық сынаулар тек қана төменде 0°С немесе қоршаған ауаның температурасы немесе тiрек конструкциялар суды құбырдың толтыруына есептелiнбегенде жағдайда рұқсат етiледi. Құбырлар фаолитті тек қана гидравликалық сынауларға душар болады.
Құбырларды сынау ПВД, ПНД, ПП және ПВХ берiктiк және тығыздығына арқылы 24сағ. пісіру немесе құбыржолдарды қосу желімдеумен өндiрiп алады. Егер жабысып қалу қоршаған ауаның температурасының жанында 15°С, дейiн өндiрiп алса, онда сынауға арқылы 48 сағ. кiрiседi. Күзгi-қысқы мерзiмге жылыту және құбырдың сынауы, 40°С тан аспауы керек, ПВД дан құбыржолдар үшін ПВХ және 60°С,-ПНД және ПП құбыржолдар үшін қолданады.
Құбыржолдар үшін ПВХ, ПВД, ПНД және ПП–дан сынау қысымы жобалаумен беріледі 1,25 Рр тең болу керек, бірақ кемінде 0,2 МПа, фторопластты үшін - 1,5РР, бірақ кемінде 0,2 МПа, фаолитті құбыржолдар үшін 1,25 РР, бірақ кемінде -0,05 МПа.
Барлық пластмасса құбырларының тықылдатуды тексеруi сынаулар өткiзуде уақытында рұқсат етiлмейдi.
Бақылау сұрақтары
1.Қандай кемшiлiкпен пластмасса құбырлары болады?
2.Мiнез-құлыққа байланысты температуралардың үлкен күйiнделер барлық илемдi массалар қалайша бөлiнедi?
3.Илемдi массалар неткен қабаттарға жатқызады?
4.Полиэтиленнiң негiзгi кемшiлiктерiн атаңыз ?
5. Қандай нүктесiмен қолдану кезiндегi қасиеттердiң полипропиленi бейнеленедi?
6. Қандай түрлері қысым құбырлары шығарылады?
7. Құбырлар және фторопласты- 4 бөлшегi артынан шектелген қолдануларды алады ?
8. Қандай түрлермен ажырамайтын құбырларды қосу қалыңдығымен 3мм ПНД, ПВД және ПП дан орындайды?
9. Қандай қабаттардан құбырлардың тiркеуiш қосуларын орындайды?
10. Механикалық өңдеу кезде ПВХдан құбырларды кесетiн аспабы немен салқындатады?
11.құбырларды ию қандай бейнемен орындайды?
12. Құбырдың қыздырылатын аяқтарының ұзындығы немесе жылулық қалыптауында раструбаның немесе өткеледің қандай болуы керек?
13. Полиэтилен құбырларын пісіргенде қоршаған ортаның температурасы қандай болуы керек?
14. ПВД, ПНД, ПП және ПВХ дан пісіру байланысы кезінде тоғысқан құбырларды жылытқыш аспаптың температурасы қандай болу керек?
15. Газбен пісіру кезде полиэтилен құбырларды жылу шығаратын қандай газды қолданады?
16. Қандай желiммен ПВХ құбырларын желiмдейдi?
17.Қандай механикалық сынақтардың түрлерiне пластикалық жасалған құбырларды қандай механикалық сынаумен ұшырайды?
18. Такелажды жұмыс кезінде полиэтиленнен құбыржолдары қандай материалдан строптарды жасайды?
19. Монтаждау кезде полиэтиленнен құбырларының қандай еңкіштер болу керек?
20. ПВХ, ПВД, ПНД және ПП дан жасалған құбыржолдар үшiн сынау қысымы қандай болуы керек ?
1- есеп
Сiзге фасонды бөлшектерді DH = 400 мм, тұрақты шарттарда құбырларды пісіру керек. Егер құбыр ПНД дан болса құрастыруға және жылытқыш аспаптың ұтымды температурасының жанында құбырларды қоюына шақтамалары қандай болуы керек?
2- есеп
ПВХ дан жасалған құбырларды пісіруге шыбықты пісіру кезде құбырларды DH = 200 мм (δ=5 мм).
дайындауға нұсқау беріңіз.