86 Сурет. Конусты тiстi берiлiстiң iлiктiрудiң элементтерi

Цилиндрлiк берiлулерге ұқсас техникалық талаптарға конустық тiстi берiлiс көрсетiлетiн техникалық талаптар. Конустық тiстi берiлiстi құрастыруды технологиялық үдерiс келесi жұмыстардың орындауын ескередi:

• біліктерде тiстi доңғалақтарды орнату және бекiту;

• тiстi доңғалақтарды бiлiктердi корпуста орнату;

• оның жұмысының байсалдылығының қамтамасыз етуiн мақсатпен тiстi iлiктiрудi реттеу.

Конустық берiлудiң тiстi доңғалақтары бiлiкте орнатады және әдiстермен, цилиндрлiк берiлудi тiстi доңғалақты орантады. Конустық тiстi доңғалақтың бiлiгi және бар болуға қоюды дұрыстық радиустық соғу өкше (87 сурет) байланысуды орналастырылу бойынша эталон доңғалағымен байланысуға конустық тiстi доңғалақ ендiре анықтайды.

а - дұрыс iлiктiруде; ә- берiлуде жеткiлiксiз саңылауда;

б, в - терiс орта аралық қашықтықта; l - тiстiң ұзындығы; h - тiстiң биiктiгi

87Сурет. Орналастырылу конустық тiстi берiлiстi бояуға байланысу бақылауда өкше

Конустық тiстi берiлiстiң тiстi доңғалақтарының нормалы жұмысының қамтамасыз етулерi үшiн доңғалақтар тістердің арасындағы 1 бүйiрлеу саңылау реттеу керек.

Бұрамдықты берiлiс бұрандадан тұрады, бұрамдық деп аталатын j, және өзiмен ұсынатын цилиндрлiк қисықтiс доңғалақтың әр түрлігін ұсынады. Бұрамдықтың бұрандасы бір немесе көп тесiктi, оң немесе сол бола алады.

Бұрамдықтың бұрандалы сызығының көтерiлу бұрышы доңғалақтың тістерін көтерiлу бұрышына сәйкес келедi. Төртке батуларды бұрандалы сызықтың көтеруiн оң бағытпен және санмен берiлу бiр жағдайлардың көпшiлiгiнде қолданады.

Бұрамдықты берiлiстер үшiн бұрамдық көмiртектi немесе (қаттылығы HRC 58...63) келесi қыздыру өңдеуiмен қоспаланған болаттарынан даярлайды. Легірленген болаттардан жасалған 15Х; 20Х; 12ХН2; 12ХГТ; 20ХФ және көмiртектi болаттар шынықтыратын 40 және 45, (қаттылық HRC 45...55) бұрамдықтар аса таралған болады.

Бұрамдықты берiлiстерге келесi техникалық талаптарды көрсетедi:

• бұрамдық доңғалағы және бұрамдық тістердің профиль және адымдар дәл келуі үшiн керек;

• бұрамдықтың тiсiнiң байланысуы және бұрамдық доңғалағының ұзындығы доңғалақтың тiсiнiң кемiнде 2/3 ұзындығын құрау керек;

• радиал және домалағы бұрамдық доңғалағының соғулары берiлудi дәлдiк сәйкес келуi керек;

• қашықтық межелердiң есептiк мәндерге сәйкес келуi және кiру рұқсаттары шектен шығуы керек деректер беру үшiн қойылған;

• бiлiктердiң өстерi саңылаулардың өстерiмен корпуста сәйкес келуi және 90° бұрышымен қатынас бойынша бiр-бiрiне орналасуы керек;

• берiлісті тексерудiң жанында байсалды және дыбыссыз жұмыс iстеуi керек; мойынтрек-тердің қыздыруын температура жүктемемен берiлудiң сынаулары уақытында 60°С аспауы керек.

Бұрамдықты берiлiстердi құрастыру суық немесе ыстық күйде күпшекте тiстi тәждi қоюдан жағдайлардың көпшiлiгiнде бастайды. Тiстi тәж күпшегiнде бекiткiш тiстi тәж цилиндрлiк тiстi доңғалақтарының бұрандамаларымен тура бекiткiш сияқтыларды бұрандамалар арқылы жүзеге асырады. Радиустық соғуға бұрамдық доңғалағының тоқтақыштардың қоюларынан кейiн тексередi. Бұрамдықты берiлiстi құрастырудың жанында бұрамдық және бұрамдық доңғалағының дұрыс iлiктiруiмен әсiресе маңызды қамтамасыз ету. Ол үшiн қашықтықтың олардың өстерi және межелердiң айқастыруын бұрыш сызбалар талаптарға сәйкестеу үшiн керек. Бұрамдық доңғалағының орташа жазықтығы бұрамдықтың бiлiгiмен сәйкес келуi керек, iлiктiрудегi бүйiрлеу саңылау - техникалық талаптарға сәйкес келу. Бұрамдық және бұрамдық доңғалағының құрастыруының алдында олардың қоюы және бұл саңылаулардың өстерiнiң өзара орналастырылуы үшiн бiлiк аралық қашықтық корпуста тексеру керек. Бiлiк аралық қашықтық корпуста орнатылатын арнайы оправалар (88,а сурет) 7 және 2 көмегiмен тексередi. Микроөлшегiш нутромерiмен 3 оправалар арасындағы қашықтықтарды өлшейдi:

А = Н + (D + d)/2.

а- аралық қашықтық; ә - өстердiң айқастыру бұрышы; 1, 2- арнайы оправалар; 3- микроөлшегiш нутромер; 4 - рычаг; 5 - индикатор; D, d - оправалардың диаметрлерi; Н - оправалар арасындағы қашықтық; m, n - бақылаудың нүктесi