Әдебиеттік оқу

Мерзімі:

Үііі тарау. Табиғат-менің өз үйім.

Сабақтың тақырыбы: Бетпақдала. Ақселеу Сейдімбек. (аңыз)

Мақсаты:

1. Білімділік: Жері шүйгін, отын- суы мол жердің «Бетпақдалаға» айналуы жайлы аңызбен таныстыра отырып, оқушыны түсініп оқуға, ойын жеткізе білуге үйрету;

2. Дамытушылық: Сөйлемді дұрыс құруға, ойын тиянақтай білуге дағдыландыру;

3. Тәрбиелік: Табиғаттағы тіршілікті сүюге, қорғауға тәрбиелеу.

Көрнекілігі: оқулық, бетбақдала суреттері.

Әдісі: сұрақ-жауап, талдау, әңгімелеу.

Түрі: аралас.

Сабақтың барысы:

І Ұйымдастыру кезеңі: Оқушылармен амандасу. Түгендеу. Сынып тазалығына көңіл бөлу. Назарларын сабаққа аудару.

Мұғалім Балалар (хормен) - Әрбір адам?-Туысым, досым.

- Әрбір сабақ?-Үйрену, ұғу, ұлағат. - Әрбір ісің?-Тірлік, тірек, адамдық. - Әрбір сөзің?-Шындық, бірлік, адалдық.

- Олай болса, балалар, бүгінгі сабағымызды бастаймыз.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау: Қошанның атасы кім болып істейді? Ол атасымен қайда барды? Жол-жөнекей Қошан не істеуден шаршамады? Олар жолдан не көрді? Атасы не деді? Қошан атасының сұрағына қалай жауап іздеді? Жауабын таба алды ма? Сонымен, арқарға мүйіз не үшін керек екен? Мәтіннен түсінгенін әңгімелету. Сұрақ-жауап арқылы үй тапсырмасын бекіту.

ІІІ.Үй тапсырмасын пысықтау: Арқарға мүйіз не үшін керек? Қошан қандай бала? Мінездеме беріп көр. Сенің көзқарасың?

ІҮ.Мақсат қою : 1.Сабақтың мақсатын, тақырыбын хабарлау. 2.Жаңа сабаққа даярлық. Суреттер топтамасымен жұмыс

Табиғатта болатын өзгерістерді қалай түсінеміз? Ауа райының бұзылуы, жер сілкіну, аңдардың жаппай қырылуы, індеттің пайда болуы.

2.Жері байдың , елі бай дегенді қалай түсінесің? Жері шүйгін, оты-суы мол, топырағы құнарлы,ауасы таза.

3.Табиғат тіршілікпен байланысты ма? Иә,табиғатты таза ұстау, қорғау адам баласының парызы.

4. Ендеше біз табиғаттағы алуан түрлі өзгерістермен танысу үшін Ақселеу Сейдімбектің «Бетпақдала»аңыз әңгімесінде не жайлы айтылған екен соны білейік.

Неліктен «Бетпақдала» деп атап кеткен? Жері тозып, табаны тартылып, індет жайлап, қалың ел беті ауған жағына көшеді.

Ү. Жаңа сабақ. Оқулықпен жұмыс. Мәтінді түсініп, жалғастырып оқу. Нәубет деген не? (тағы бір қасірет) Мәтіннен осы сөздің мағынасын ашатын жолдарды тауып оқы. Табиғаттағы тіршіліктің бір-бірімен байланысты екенін мәтінге сүйеніп айтып көр. Дәптермен жұмыс. Мәтіндегі мақал-мәтелдерді тауып жаз. «Жері байдың-елі бай», «Байлық не дегізбейді», «Ел іші-алтын бесік», «Есті ханның қайғысы ақылменен басылар, есер ханның қайғысы ашу болып шашылыр» , «Жұт жеті ағайынды».

ҮІ. Түсінгендерін тексеру: Құрт-құмырсқа, бақа-шаян, құстар атын және тышқан түрлерін, т.б. жан –жануарлар аттарын дұрыс оқып, жазылуын есте сақта. Суретпен жұмыс. Мәтінге сүйеніп, суретті салыстыра сипатта. Әр суретке тақырып ойла. Өзің қандай жерде тұрар едің?

Тақырыптың басты идеясын сызба түрінде беріп, тиісті сөздерді қой.

(

Бетпақдала

Оты-суы мол

Ауасы жусан аңқиды

Жері тозған

Жері шүйгін

Тіршілік атауы жойылған

ең алғаш байтақ даланың көрінісі қандай болды соңынан қандай жағдайға тап болды, оқушы берілген бағыт бойынша жазып шығады)

ҮІІ. Бекіту: Бүгін қандай тақырыпты өттік? «Бетпақдала» деп неліктен айтады? Сен туған жеріңнің табиғатын көркейту үшін қандай үлес қосып жүрсің? Ойыңды қорытып, суреттерді салыстыра әңгіме құра.

ҮІІІ. Үйге тапсырма.1. оқу, әңгімелеу.

2.Бағалау.

№ 102. Сабақтың тақырыбы: Шығарма « Сүйемін мен-ана тілін»

Мақсаты: Оқушыларды жазбаша байланыстырып сөйлеуге, жазбаша тілін қалыптастыру, өзне таныс мәтіннің мазмұнын, негізгі кезеңдерін қалдырмай жазуға үйрету; логикалық ойлау қабілетін, есте сақтау, зейінін жетілдіру; ойын жүйелі жеткізуге, сауаттылыққа дағдыландыру.

Түрі: жазбаша өздік жұмыс . Әдісі: қорыту

Керекті құрал – саймандар: сын жұмыстар жинағы, дәптер.

Сабақтың барысы: І. Ұйымдастыру. Амандасу,түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару: Күнге қолдарыңды созыңдар. Күннің жомарт сәулелері ананың нәзік алақанындай аялайды, сипалайды, жылытады.Сиқырлы күн барлық өкпе мен мұңды ерітіп жібереді. Жүрегімізді жылу мен махаббатқа толтырады.

Барлығы: Күн жарығын алақанға саламын,

Жүрегіме басып ұстай қаламын.

Ізгі әрі нәзік, жарық, мейірімді,

Болып кетер сонда дереу жан-жағым.

-Міне, жүрегіміздегі осындай жылумен сабағымызды бастаймыз.

ІІ. Мақсатын қою кезеңі: 1.Сабақтың мақсатын, тақырыбын хабарлау. 2.Жаңа сабаққа даярлық, жазбаша жұмыс алдында нақты талап қою: мәтіннің мазмұнын толық жазу; кейіпкелерді анықтау; қай жақта жазу керектігін нақтылау;

ІІІ. Жаңа сабақ: Мұғалімнің тақырып бойынша оқушы ойын қорытуға көмектесуі. Оның басы, негізгі бөлімі, соңын анықтау. Мазмұны бойынша сұрақ қою арқылы оқушылардың түсінгенін анықтау; содан кейін мәтінді қайталап жоспар құру. Міндетті түрде жазуға тиісті тірек сөздер мен сөз тіркестерін тақтаға жазып қою; түсініксіз сөздерді тақтаға жазып қою.( міндетті түрде істелетін жұмыстар).

Шығарма жазуда мына жоспарға назар аудар.

Мазмұндау жоспары:

1. Тіл, сөйлеу, дегенді қалай түсінесің, тіл не үшін қажет. (айту, пікірлесу, сөйлесу, дәлелдеу, ойын жеткізу, сәлемдесу т.т.) 2. Адамдар сөйлемесе қалай болар еді деп ойлайсың? 3.Ана тіліңді неліктен жақсы көресің? 4.Ана тілің туралы көптеген мақал- мәтелдер, өлеңдер бар. Білсең жазып, мәнін түсіндір.5.Ойыңды қорытындыла.

Оқушының жазба жұмысты өздігінен орындауы.

ІҮ. Сабақты қорыту: Бүгінгі сабақта не істедік? Ана тіліңе сенің құрметің?

Ү. Үйге тапсырма: өткенді қайталау.

Бекітемін:________________