- •Авторы: жоғарғы санатты ұстаз
- •Негізгі клиникалық тексеру әдістері
- •1 Бейнелеме Субъективті тексеру әдісі
- •Объективтік тексеру әдістері
- •Науқасты қарау
- •Пальпация
- •Перкуссия
- •Аускультация
- •Құрал – жабдық аппарат арқылы тексеру әдістері Артериялық қысымды өлшеу
- •Рентгенологиялық тексеру әдістері
- •Электрокардиография
- •Фонокардиография
- •Ультрадыбыспен зерттеу дерт анықтамасы
- •Сканерлеу
- •Эндоскопиялық әдіс
- •5 Сурет. Сау адамның бүйрегінің сканограммасы ( с- сол жақ; о - оң жақ )
- •Бейнелеме Ішкі мүшелерді құрал – жабдық аппараты арқылы тексеру әдістері
- •Спирография
- •Зертханалық тексеру әдістері
- •Зәрді зерттеу
- •Асқазан сөлін тексеру
- •Нәжісті зерттеу
- •Қақырықты зерттеу
- •Тексеру әдістеріне арналған тесттік тапсырмалар:
- •Тексеру әдістеріне арналған тесттердің жауаптары:
- •Тыныс алу мүшелерінің аурулары Тыныс алу мүшелерінің анатомиялық - физиологиялық ерекшеліктері
- •Негізгі белгілері
- •Тексеру әдістері Субъективтік тексеріс
- •Объективтік тексеріс
- •Зертханалық зерттеулер
- •Құрал - жабдық аппараттар арқылы зерттеу
- •Бронх қабынуы (бронхит)
- •3 Бейнелеме Тыныс алу мүшелерінің ауруларындағы тексеру әдістері
- •Жедел бронхит
- •Созылмалы бронхит
- •Өкпе қабынуы (pneumonia)
- •Крупты пневмония (плевропневмония)
- •Ошақты пневмония (бронхопневмония)
- •Созылмалы өкпе қабынуы
- •Бронх демікпесі (asthma bronchiale)
- •Бейнелеме Бронх демікпесі ұстамасының клиникасы және мейіркештің тактикасы
- •Өкпе іріңді аурулары
- •Өкпе іріңдігі (абсцесс)
- •Бронхоэктаздық ауру
- •Өкпе туберкулезі (tuberkulosis pulmonum)
- •Өкпе эмфиземасы (emphysema pulmonum)
- •Пневмосклероз
- •Өкпе обыры
- •Өкпелік жүрек (cor pulmonale)
- •Жедел өкпелік жүрек
- •Созылмалы өкпелік жүрек
- •Өкпеқаптың қабынуы (pleuritis)
- •Құрғақ плеврит
- •Эксудатты плеврит
- •Тыныс алу мүшелерінің ауруларындағы мейіркеш үдрісін ұйымдастыру ерекшеліктері
- •Тыныс алу мүшелерінің ауруларындағы мейіркеш үдрісі і кезең. Пациенттің мәселелерін табу.
- •IV кезең. Жоспарланған жұмысты жүзеге асыру.
- •V кезең. Мейіркеш күтімінің нәтижесін бағалау.
- •Тыныс алу мүшелерінің ауруларына арналған тесттік тапсырмалар:
- •Тыныс алу мүшелерінің ауруларына арналған тесттік тапсырмалардың жауаптарының тізімі:
- •Жүрек - қан тамыр жүйесінің аурулары Жүрек қан тамыр жүйесінің анатомиялық - физиологиялық ерекшеліктері
- •Тексеру әдістері
- •5 Бейнелеме Жүрек – қан тамыр жүйесінің ауруларымен ауыратын науқастардың тексерісі
- •Негізгі клиникалық белгілері
- •Жүрек ырғақтылығының бұзылуы
- •Жүрек маңайының ауырсынуы
- •Көгеру (цианоз)
- •Ревматизм
- •Ревматикалық перикардит
- •Миокардиттер (myocarditis)
- •Жүрек ақаулары Жүре пайда болған жүрек кемістіктері
- •Митралды қақпақша жеткіліксіздігі
- •Сол жақ атриовентрикулярлы тесіктің тарылуы (митралды стеноз)
- •Жүректің құрамды митралды ақауы
- •Қолқа қақпақшаларының жеткіліксіздігі
- •Қолқа саңылауының (сағасының) тарылуы
- •Жүректің құрамды қолқалық кемістігі
- •Үш жармалы қақпақшаның жеткіліксіздігі
- •Оң жақ жүрекше – қарынша саңылауының тарылуы
- •Гипертониялық ауру
- •Атеросклероз
- •Бақылау сұрақтары
- •Жиа, жүрек қыспасы (стенокардия)
- •Бақылау сұрақтары
- •Жиа, миокард инфарктісі (infarctus myocardus)
- •Бақылау сұрақтары
- •Жедел жүрек жеткілісіздігі
- •Бақылау сұрақтары
- •Бақылау сұрақтары
- •Созылмалы жүрек жеткіліксіздігі
- •Бақылау сұрақтары
- •Жүрек - қан тамыр жүйесінің ауруларындағы мейіркеш үдрісін ұйымдастыру ерекшеліктері
- •6 Бейнелеме Жүрек қыспасының клиникалық белгілері және мейіркештің әрекеттері
- •7 Бейнелеме Өткір миокард инфарктісінде кездесетін белгілер және мейіркештің әрекеттері
- •8 Бейнелеме Гипертониялық криздің белгілері және мейіркештің әрекеттері
- •Жүрек - қан тамыр жүйесінің ауруларындағы мейіркеш үдрісі
- •Іv кезең. Жоспарланған жұмысты жүзеге асыру.
- •V кезең. Мейіркеш күтімінің нәтижесін бағалау.
- •Жүрек - қан тамыр жүйесінің ауруларына арналған тесттік тапсырмалар:
- •20. Миокард инфарктісі ұстамалы түрде өтеді ме?
- •Жүрек - қан тамыр жүйесінің ауруларына арналған тесттік тапсырмалардың жауаптары
- •Ас қорыту мүшелерінің аурулары Ас қорыту мүшелерінің анатомиялық - физиологиялық ерекшеліктері
- •Ас қорыту мүшелерінің ауруларындағы негізгі белгілері
- •Тексеру әдістері
- •9 Бейнелеме Ас қорыту ағзаларының ауруларымен ауыратын науқастарды тексеру әдістері
- •10 Бейнелеме Ас қорыту ағзаларының ауруларының зертханалық және құрал – жабдық аппараты арқылы тексеру әдістері
- •Гастриттер
- •Жедел гастрит
- •Созылмалы гастрит
- •Асқазанның және ұлтабардың ойық жара ауруы
- •Асқазаннан қан кету
- •Көрші жатқан ағзаға жабысып тесілу (пенетрация)
- •Қақпаның қатаюы
- •Қатерлі ісікке ауысу
- •Асқазан қатерлі ісігі (обыры)
- •Бауыр және өт жолдарының аурулары Бауырдың анатомиялық – физиологиялық ерекшеліктері
- •Негізгі белгілері
- •Тексеру әдістері
- •Гепатиттер
- •Созылмалы гепатиттер
- •Бауыр циррозы
- •Бауырдың өлі еттенгеннен кейінгі циррозы
- •Порталды цирроз
- •Билиарлы цирроз
- •Өт жолдарының дискинезиясы
- •Панкреатиттер
- •Созылмалы панкреатит
- •Ас қорыту мүшелерінің ауруларындағы мейіркеш үдрісін ұйымдастыру ерекшеліктері
- •Ас қорыту мүшелерінің ауруларындағы мейіркеш үдрісі
- •1 Кезең. Пациенттің мәселелерін табу.
- •2 Кезең. Мейіркеш диагнозын қою
- •Қысқа уақытқа бағытталған мүмкіншілік мақсаттар:
- •Іште ауырсынуы басылады;
- •4Кезең. Жоспарлаған жұмысты жүзеге асыру
- •5Кезең. Мейіркеш күтімінің нәтижесін бағалау
- •Ас қорыту мүшелерінің ауруларына арналған тесттік тапсырмалар:
- •Ас қорыту мүшелерінің ауруларына арналған тесттік тапсырмалардың жауаптары:
- •Бүйрек және зәр шығару жолдарының аурулары Бүйрек және зәр шығару жолдарының анатомиялық- физиологиялық ерекшеліктері
- •Тексеру әдістері
- •11 Бейнелеме Бүйрек және зәр шығару жолдарының ауруларындағы науқастардың тексерітері
- •Негізгі белгілері
- •Пиелонефрит
- •Өткір пиелонефрит
- •Созылмалы пиелонефрит
- •Өткір гломерулонефрит
- •Созылмалы гломерулонефрит
- •Бүйректің тас ауруы
- •Бүйрек жеткіліксіздігі Өткір бүйрек жеткіліксіздігі
- •Созылмалы бүйрек жеткіліксіздігі
- •Бүйрек және зәр шығару жолдарының ауруларындағы мейіркеш үдрісін ұйымдастыру ерекшеліктері
- •12 Бейнелеме Бүйрек шаншу ұстамасының негізгі белгілерімен және мейіркештің әрекеттері
- •Бүйрек және зәр шығару жолдарының ауруларындағы мейіркеш үдрісі
- •V кезең Мейіркеш күтімінің нәтижесін бағалау.
- •Бүйрек және зәр шығару жолдарының ауруларына арналған тесттік тапсырмалар:
- •Бүйрек және зәр шығару жолдарының ауруларына арналған тесттік тапсырмалардың жауаптарының тізімдері
- •Тексеру әдістері
- •13 Бейнелеме Қан түзілу мушелерінің ауруларындағы тексеру әдістері
- •Бақылау сұрақтары
- •Қан аздық (анемия)
- •Жедел постгеморрагиялық қан аздық (қансыраудан кейінгі қан аздық)
- •Темір тапшылықты қан аздық (anemia sideropenica)
- •(Аддисон-Бирмер, пернициоздық қан аздық)
- •Гипопластикалық қан аздық
- •Гемолитикалық қан аздық
- •Туа біткен гемолитикалық қан аздық
- •Жүре пайда болған гемолитикалық қан аздық
- •Гемобластоздар (haemoblastosis)
- •Ақ ноғана (лейкоз)
- •Жедел ақ ноғана
- •Созылмалы миелолейкоз
- •Созылмалы лимфолейкоз
- •Лимфогранулематоз
- •Геморрагиялық диатездер
- •Тромбоцитопениялық пурпуралар
- •Геморрагиялық васкулит
- •Гемофилия (haemophilia)
- •Қан түзілу мүшелерінің ауруларындағы мейіркеш үдрісін ұйымдастыру ерекшеліктері
- •Қан түзілу мүшелерінің ауруларындағы мейіркеш үдрісі
- •IV кезең Жоспарланған жұмысты жүзеге асыру.
- •V кезең Мейіркеш күтімінің нәтижесін бағалау.
- •Қан түзілу мүшелерінің ауруларына арналған тесттік тапсырмалар:
- •Қан түзілу мүшелерінің ауруларына арналған тесттік тапсырмалардың жауаптары
- •VIII – тарау
- •Ішкі сөлденіс бездері мен зат алмасу
- •Дәрісінің бұзылуының аурулары
- •Ішкі сөлденіс бездерінің анатомиясы мен физиологиясы
- •Негізгі клиникалық белгілері
- •Тексеру әдістері
- •14 Бейнелеме Ішкі сөлденіс бездері ауруларындағы тексеру әдістері
- •Уытты жемсау (тиреотоксикоз)
- •Тиреотоксикоздық криздің емі Алғашқы 2 сағатта жүргізілетін ем:
- •2 Сағаттан кейін жүргізілетін ем:
- •Гипотиреоз (hypothyreosis)
- •Гипотиреоидтық команың емі
- •Эндемиялық жемсау
- •Қант сусамыры
- •15 Бейнелеме Диабеттік команың белгілері және мейіркеш әрекеттері
- •16 Бейнелеме Гипогликемиялық команың белгілері және мейіркеш әрекеттері
- •34 Сурет
- •Ішкі сөлденіс бездерінің ауруларындағы мейіркеш үдрісін ұйымдастыру ерекшеліктері
- •Ішкі сөлденіс бездерінің ауруларындағы мейіркеш үдрісі
- •Ішкі сөлденіс бездерінің ауруларына арналған тесттік тапсырмалар:
- •Ішкі сөлденіс бездерінің ауруларына арналған тесттік тапсырмалардың жауаптары.
- •Тірек – қимыл аппаратының аурулары Буын аурулары туралы түсінік
- •Негізгі клиникалық белгілері
- •Ревматоид артриті
- •Бақылау сұрақтары
- •Дәнекер тіннің диффузды аурулары (дтда)
- •Жүйелі қызыл жегі
- •Бақылау сұрақтары
- •Жүйелі терінің қатаюы (склеродермия)
- •39 Сурет
- •40 Сурет
- •Дерматомиозит
- •Түйінді периартериит
- •Тірек - қимыл аппаратының ауруларындағы мейіркеш үдрісі
- •V кезең. Мейіркеш күтімінің нәтижесін бағалау.
- •Тірек – қимыл аппаратының ауруларындағы тесттік тапсырмалар:
- •Тірек – қимыл аппаратының ауруларына арналған тесттік тапсырмалардың жауаптары
- •Аллергоздар Өткір аллергоздар туралы түсінік
- •Есек жем
- •Квинке ісігі
- •Сары су ауруы
- •Анафилаксиялық шок
- •Анафилаксиялық шоктағы медициналық жұмыскердің тактикасы:
- •17 Бейнелеме Анафилаксиялық шоктың клиникасы және мейіркештің тактикасы
- •Аллергоздардағы мейіркеш үдрісі
- •Кезең. Жоспарланған жұмысты жүзеге асыру.
- •Кезең. Мейіркеш күтімінің нәтижесін бағалау.
- •Аллергоздарға арналған тесттік тапсырмалар:
- •Аллергоздарға арналған тесттік тапсырмалардың жауаптары
- •Жалпы бөлім
- •Арнайы бөлім
- •Тыныс алу мүшелерінің анатомиялық- физиологиялық ерекшеліктері...................................................................................... .29
- •Қан және қан түзуші мүшелердің ауруларына
2 Кезең. Мейіркеш диагнозын қою
Пациенттің нақты және болуы мүмкін мәселелеріне сүйеніп қойылады.
3кезең. Күтімді жоспарлау
Қысқа уақытқа бағытталған мүмкіншілік мақсаттар:
Іште ауырсынуы басылады;
қыжылдау басылады;
диспепсиялық өзгерістер басылады;
құсықты жұтпау үшін шаралар жүргізіледі;
Ұзақ уақытқа бағытталған мүмкіншілік мақсаттар:
ауырсыну болмайды;
салмақ азаюы болмайды;
терісі ойылмайды;
тамаққа тәбеті қалпына келеді;
науқас өзіне керекті тамақ пен сұйықты қанағаттанарлықтай қолданады;
науқас өзінің жағдайына үйренеді (колоностомаға);
науқас өзіне шұғыл жағдайларды көмек бере алады;
4Кезең. Жоспарлаған жұмысты жүзеге асыру
Мейіркештің араласулары:
тәуелді – дәрігердің нұсқауын орындау, пациентті лабораториялық және құрал – жабдық тексерістерге дайындау (асқазаннан, ұлтабардан сөл алу, нәжісті әртүрлі анализдерге жинау, құсықты лабораторияға тапсыру, рентген тексерістердің алдында тазарту клизмасын жасау);
тәуелсіз – күтім және бақылау шараларын жүргізу, пациенттің жағдайын қадағалау: қан қысымын өлшеу, тамыр соғуын анықтау, демін санау, дене қызуын өлшеу және оның көрсеткіштерін графикалық сызу;
бір – біріне тәуелділік қатынас – қолданған емнің әсерлілігін бағалау, науқастың жазылуына психологиялық күде бағыттау, пациентпен және оның туыстарымен педагогикалық аспектіде жұмыс істеу.
5Кезең. Мейіркеш күтімінің нәтижесін бағалау
Алға қойған мақсаттарды салыстырып, медициналық қағазын толтыру.
Ас қорыту мүшелерінің ауруларына арналған тесттік тапсырмалар:
Асқазан – ішек жолдарына келесі мүшелер жатады:
а) б) в) г)
Сипалауды ішке қай әдіспен жүргізеді?.................. (дұрыс жауабын беріңіз);
Асқазан – ішек ауруларында қолданатын зертханалық тексерістерді атап шығыңыз: а) б) в) г)
Асқазан – ішек ауруларында қолданатын құрал – жабдық аппарат арқылы тексерістерді атап шығыңыз: а) б) в) г)
Пациент тамақ ішкен соң аяқ астынан іші ауырып, лоқсып, құсты. Дене қызуы 380 көтеріліп, іші өтті. Өз ауруын пациент тамақтың жағымсыз болғанынан көреді. Қарағанда: жағдайы орташа, тілі ластанған, аузынан жағымсыз иіс шығады. Сипалағанда іші ауырады. Бұл не ауру деп ойлайсыз?......................... (дұрыс жауабын беріңіз);
Асқазан сөліне байланысты созылмалы гастриттің түрлері: а) б) в)
Сөлі аз созылмалы гастриттің ерекше белгілері: а) б) в)
Сөлі көп созылмалы гастриттің ерекше белгілері: а) б) в)
Өткір гастритке төмендегі қай варианттың белгілері сәйкес келеді?
1 вариант: а) басталуы жедел; б) лоқсу; в) құсу; г) іштің бүріп
ауруы;
д) іштің кебуі; е) бас айналу; ж) әлсіздік біліну;
2 вариант: а) тәбеттің бұзылуы; б) ауыздан жағымсыз иістің шығуы;
в) кекірік болу; г) кіндік тұсының ауруы; д) іштің өтуі;
е) қан аздық біліну;
Созылмалы гастритке төмендегі қай варианттың белгілері сәйкес келеді?
1 вариант: а) іштің жайлап ауруы; б) тәбеттің төмендеуі;
в) сасық иісті кекірік; г) қыжылдау; д) лоқсу, құсу;
е) аурудың басталуы біртіндеп білінеді;
2 вариант: а) аяқ астынан басталады; б) лоқсу, құсу; в) іш өтеді;
г) іш кебеді; д) іш бүріп шыдатпай ауырады;
1 вариант: а) іштің ауруы ас ішкен соң 1 сағаттан кейін білінеді;
б) қан кетеді; в) лоқсу, құсу; г) нәжіс қара түстенеді;
Асқазан ойық жара ауруында асқазанның ішкі кілегей қабатында өзгеріс білінеді:
а) асқазанның ішкі кілегей қабатының белгілі жерінде қан айналымы бұзылады; б) сілекей қабатының қабынуы; в) ісіктің білінуі;
г) дәнекер тіннің дамуы;
Асқазан ойық жарасының асқынуларын атап шығыңыз:
а) б) в) г) д)
Санмен көрсетілген қандай асқынуларға әріппен берілген белгілер сәйкес келеді?
асқазаннан қан кету; а) кідірген құсық;
қақпаның қатаюы; б) “кофе” тәрізді құсық;
тесілу; в) ет тағамын жақтырмау;
жараның қатерлі ісікке ауысуы; г) өткір іш белгілері;
Аяқ астынан пациенттің кіндік тұсы пышақ кескендей болып ауырды. Пациент боз, қан қысымы 80/40 с.б.б. Сипағанда іші тақтай тәрізді , қатты. Анамнезінде асқазан жара ауруы бар. Бұл не жағдай деп ойлайсыз?............................................
Санмен көрсетілген ауруға әріппен белгіленген патологияның қайсысы сәйкес келеді?
созылмалы гастрит; а) ісіктің білінуі;
асқазан ойық жара ауруы; б) асқазан кілегей
қабатының қабынуы;
асқазан қатерлі ісігі; в) асқазаннан қан кету;
Антацидтер тобына жататын дәрілерді атап шығыңыз: а), б), в).
Спазмолитиктер тобына жататын дәрілерді атап шығыңыз: а), б), в).
Осы 3 варианттың қайсысында нақты асқазан қатерлі ісігі жөнінде айтылады?
1 вариант: 2 вариант: 3 вариант:
а) құсу, лоқсу; а) тәбеттің жоғалуы; а) құсу;
б) қыжылдау; б) іштің ауыруы; б) лоқсу;
в) іштің сыздап ауыруы; в) әлсіздену; в) іштің өтуі;
г) іштің кебуі; г) жүдеу; г) іштің сыздап
д) лимфа бездерінің ауыруы;
үлкеюі;
Цитостатик дәрілерінің әсері не болып табылады?
Гепатит дегеніміз – ол ................... (анықтамасын беріңіз);
Созылмалы гепатиттің клиникалық түрлерін іріктеңіз: а) б) в)
Созылмалы гепатиттің алғашқы кезеңінде бауырдағы өзгерістер:
а) үлкейген, ауырсынуы білінеді; в) кішірейген, қатайған;
б) кішірейген, ауырсынуы білінеді; г) өзгеріссіз;
Бауыр қызметінің биохимиялық көрсеткішіне жатады:
а) креатинин; в) мочевина;
б) билирубин; г) холестерин;
Асцит дегеніміз – ол .................... (дұрыс жауабын беріңіз);
Өт қабының ауруларын тексеретін құрал – жабдық аппарат арқылы зерттеу әдісі:
а) ирригоскопия; б) ректороманоскопия; в) холецистография;
Бауыр циррозы дегеніміз – ол .................(дұрыс жауабын беріңіз);
Бауыр циррозының клиникалық түрлерін жіктеңіз: а) б) в)
Аурухананың қабылдау бөлімшесіне пациент келіп түсті. Шағымдары: әлсіздену, тері түсінің сарғаюы, иек еттерінің қанталауы. Ауру сыртартқысында 2 жыл бұрын сары аурумен ауырып шыққан. Қарағанда: жағдайы орташа, терісі, шырышты қабаттары сарғайған, денеде тырнақ іздері бар. Іші үлкейген, оң қабырға астынан бауыры 1,5 см – ге шығып тұр, сипалағанда ауырсыну білінеді. Бұл гепатиттің қай түрі деп ойлайсыз?
Гастроэнтералогиялық бөлімшесіне 60 жастағы пациент келіп түсті. Шағымдары: әлсіздену, іштің сыздап ауыруы, тері түсінің сарғаюы, тамаққа тәбетінің төмендеуі. Наркологиялық диспансерде маскүнемдікпен емделіп тұрады. Қарағанда: жағдайы орташа, жүдеу, іші үлкейген, асцит білінеді. Іштің көк тамырлары одырайып шығып тұр. Бұл цирроздың қай түрі деп ойлайсыз?
Бауыр циррозында қанталау белгісі не себептен дамиды? (түсінігін беріңіз).
